II SA/Rz 640/14
PostanowienieWSA w Rzeszowie2014-06-23
Skład orzekający: Piotr Godlewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, osoba fizyczna, wykazała brak możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, co uzasadnia zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Wnioskodawca wykazał brak możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Pomimo posiadania stałych dochodów, ich wysokość jest niewystarczająca do pokrycia niezbędnych wydatków 5-osobowej rodziny, w tym kosztów leczenia i utrzymania pojazdów związanych z jego stanem zdrowia. W związku z tym, na podstawie przepisów P.p.s.a., należało przyznać mu zwolnienie od kosztów sądowych w całości.Stan faktyczny
Skarżący M. Ż. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Wnioskodawca wskazał na swoją trudną sytuację materialną, rodzinną (żona i troje dzieci) oraz zdrowotną (przewlekła choroba serca). Przedstawił dochody, wydatki, posiadany majątek oraz koszty leczenia i utrzymania pojazdów. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego M. Ż. od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Piotr Godlewski po rozpoznaniu w dniu 23 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. Ż. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] marca 2014 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków postanawia zwolnić skarżącego od kosztów sądowych.
M. Ż. dołączonym do skargi wnioskiem o przyznanie prawa pomocy (złożonym na obowiązującym formularzu PPF) wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych.
Wskazał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną i 3 dzieci
w wieku 10 – 13 lat, utrzymując się z pobieranej przez siebie renty i wynagrodzenia za pracę żony w wysokości odpowiednio 1400 i 1700 zł. brutto. Jako posiadany majątek wyszczególnił dom o pow. 130 m² oraz nieruchomość rolną o pow. 1,88 ha. Jest przewlekle chory – ma wszczepiony rozrusznik serca, pozostaje pod stałą opieką Kliniki Kardiochirurgii.
Wg złożonego w wyniku wezwania dodatkowego oświadczenia, kwoty dochodów netto jego i żony to odpowiednio 1043 i 1200 zł., których uzupełnienie stanowi zasiłek rodzinny w wysokości 398 zł. Ponoszone w skali miesiąca wydatki obejmują zakup żywności – ok. 1200 zł., opłaty związane z utrzymaniem domu –
ok. 587 zł. (energia elektryczna – 99 zł., telefon i internet – 110 zł., gaz – 90 zł., koszty opału i ciepłej wody – 250 zł.), koszty leczenia – 300 zł., utrzymanie samochodu (VW Golf, rok prod. 1993 – 250 zł.) i ciągnika rolniczego (rok prod. 1969) – 100 zł. Częste wyjazdy do lekarzy skutkowały koniecznością wymiany w kwietniu br. samochodu (Apel Astra, rok. prod. 1999); obecnie jest remontowany, a jego zakup został sfinansowany z zaciągniętej pożyczki w kwocie 10 tys. zł.
Do oświadczenia została załączona kserokopia dokumentacji lekarskiej potwierdzająca leczenie związane z przewlekłą niewydolnością serca oraz wyciąg
z rachunku bankowego z saldem na dzień 26 maja 2014 r. – 711 zł.
Rozpoznając złożony wniosek stwierdzono, co następuje:
Zwolnienie od kosztów sądowych wchodzi w zakres częściowego prawa pomocy, którego przyznanie w przypadku osoby fizycznej uzależnione jest od wykazania przez wnioskodawcę braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny – art. 245 § 3 w/z z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: P.p.s.a.).
Stosownie do powyższego, o przyznaniu w tym zakresie prawa pomocy decyduje ocena możliwości finansowych osoby wnioskującej, dokonywana z uwzględnieniem sytuacji majątkowej, dochodów i wydatków jej oraz osób z którymi prowadzi wspólne gospodarstwo domowe (jeżeli takie są).
Mając na uwadze opisaną przez skarżącego sytuację osobistą, rodzinną
i materialno – finansową należy stwierdzić brak możliwości wywiązania się przez niego z ustawowego obowiązku ponoszenia kosztów postępowania związanych ze swoim udziałem sprawie (art. 199 P.p.s.a.). Mimo posiadania przez niego i żonę stałych dochodów, ich wysokość (2641 zł. miesięcznie) okazuje się z trudem wystarczająca do pokrycia niezbędnych kosztów funkcjonowania 5-osobowej rodziny. Znajduje to potwierdzenie w wyszczególnionych wydatkach, z których praktycznie wszystkie związane są z bieżącym utrzymaniem, a których rodzaj
i wysokość nie budzi wątpliwości co do potrzeby ich ponoszenia (zakup żywności, opłaty za tzw. media, koszty leczenia). Mimo że co do zasady, za wydatki związane z zaspokajaniem koniecznych potrzeb życiowych nie są uznawane te związane
z utrzymaniem pojazdów mechanicznych czy spłatą zobowiązań finansowych (kredyty, pożyczki), wzgląd na poważny stan zdrowia skarżącego nakazuje uznać dokonany przez niego zakup samochodu i wydatki na jego eksploatację za uzasadnione (ułatwienia w przemieszczaniu się, dojazdy na leczenie itp.). Bez wątpienia należy wziąć także pod uwagę inne doraźne wydatki rodziny (zakup odzieży, obuwia, środków czystości), czy sygnalizowane przez skarżącego,
a przeznaczane na zakup podręczników i biletów miesięcznych.
Tym samym należy uznać, że wnioskodawca bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania swojego i rodziny nie jest w stanie opłacić we własnym zakresie kosztów sądowych (nawet ze środków znajdujących się na rachunku bankowym), w tym związanego z wniesieniem skargi wpisu, co warunkuje merytoryczne jej rozpoznanie. Brak jest przy tym uzasadnionych przesłanek mogących świadczyć o tym, że
w najbliższym czasie jego sytuacja finansowa może ulec poprawie, co mogłoby uzasadnić przyznanie mu jedynie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych.
Uznając w przedstawionej sytuacji złożony wniosek za uzasadniony w całości, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło