II SA/Rz 65/18
PostanowienieWSA w Rzeszowie2018-03-28
Skład orzekający: Sędzia NSA Stanisław Śliwa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o wznowienie postępowania sądowego może być oparta na podstawie pozbawienia strony możliwości działania, jeśli strona nie brała udziału w postępowaniu sądowym z powodu zastosowania przez sąd przepisów PPSA dotyczących sprzeciwu od decyzji, a nie skargi?Ratio decidendi
Skarga o wznowienie postępowania sądowego nie może być oparta na podstawie pozbawienia strony możliwości działania (art. 271 pkt 2 PPSA), jeśli strona nie brała udziału w postępowaniu sądowym z powodu prawidłowego zastosowania przez sąd przepisów PPSA dotyczących sprzeciwu od decyzji, a nie skargi. W postępowaniu zainicjowanym sprzeciwem od decyzji biorą udział jedynie składający sprzeciw i organ, którego decyzja jest przedmiotem sprzeciwu, co wyklucza udział innych podmiotów na prawach strony.Stan faktyczny
Spółka A. wniosła skargę o wznowienie postępowania sądowego, które zakończyło się postanowieniem WSA w Rzeszowie odrzucającym sprzeciw M. C. od decyzji SKO. Spółka A. twierdziła, że nie brała udziału w tamtym postępowaniu, ponieważ sąd błędnie uznał pismo M. C. za sprzeciw, a nie skargę, co pozbawiło spółkę A. możliwości działania. Sąd uznał, że spółka A. nie została pozbawiona możliwości działania w wyniku naruszenia przepisów, lecz z powodu prawidłowego zastosowania przepisów o sprzeciwie, w którym spółka A. nie mogła uczestniczyć jako strona.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę o wznowienie postępowania sądowego oraz zwrócono A. kwotę 100 zł tytułem uiszczonego wpisu od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Stanisław Śliwa po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2018 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. z siedzibą w [...] o wznowienie postępowania sądowego zakończonego postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 10 października 2017 r. sygn. akt II SA/Rz 1010/ 17 odrzucającym sprzeciw M. C. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie określenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia - postanawia – I. odrzucić skargę, II. zwrócić A. z siedzibą w [...] kwotę 100 (słownie: sto) zł tytułem uiszczonego wpisu od skargi.
A. z siedzibą w [...] wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego postanowieniem tut. Sądu z dnia 10 października 2017 r. sygn. akt II SA/Rz 1010/17. Orzeczeniem tym Sąd odrzucił sprzeciw M. C. od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 207 r. nr [...], która uchylała w całości decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie określenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia w postaci budowy części drogi wojewódzkiej i przekazywała sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
W skardze A. zarzuciło, że w wymienionym wyżej postępowaniu sądowym nie brało udziału, a było to skutkiem niewłaściwego uznania przez Sąd, że skarga wniesiona przez M. C. na wymienioną decyzję SKO stanowi w istocie sprzeciw od tej decyzji. W związku z powyższym Sąd zastosował przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", odnoszące się do sprzeciwu od decyzji kasacyjnej, które nie przewidują brania udziału w takim sądowym postępowaniu żadnego innego podmiotu niż strona wnosząca sprzeciw i organ. Postępowanie Sądu doprowadziło więc do sytuacji, że A. zostało pozbawione udziału w powyższym postępowaniu, co stanowi przesłankę wznowienia, określoną w art. 271 pkt 2 P.p.s.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 270 P.p.s.a., postępowanie sądowe, które zakończyło się prawomocnym orzeczeniem może zostać wznowione w przypadkach, które przewiduje dział VII wymienionej ustawy, zatytułowany "Wznowienie postępowania". Strona skarżąca powołuje się w swojej skardze na przesłankę, którą wymienia art. 271 pkt 2 P.p.s.a. Jest nią sytuacja, gdy strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała lub brak reprezentacji był podniesiony w drodze zarzutu albo strona potwierdziła dokonane czynności procesowe.
W myśl art. 279 P.p.s.a., skarga o wznowienie postępowania powinna ponadto zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, podstawę wznowienia i jej uzasadnienie, okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz żądanie o uchylenie lub zmianę zaskarżonego orzeczenia.
Z kolei, w myśl art. 280 § 1 P.p.s.a., Sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd skargę o wznowienie odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę.
Należy wskazać, że samo sformułowanie podstawy w sposób odpowiadający przepisom art. 271-274 Pp.s.a., a zatem powołanie się na te przepisy nie oznacza jeszcze , że skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia, jeżeli już z samego uzasadnienia skargi wynika, że podnoszona podstawa nie zachodzi. Taka skarga, jako nieoparta na ustawowej podstawie wznowienia, podlega odrzuceniu na podstawie art. 280 § 1 P.p.s.a. Stanowisko takie wyrażone zostało w orzecznictwie sądowym, a Sąd w niniejszym składzie podziela je (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7.10.2011 r. I OSK 1722/11 i powołane tam inne orzeczenia sądowe).
Z dniem 1 czerwca 2017 r. do ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dodany został w dziale III zatytułowanym "Postępowanie przed wojewódzkim sądem administracyjnym" rozdział 3a "Sprzeciw od decyzji", co nastąpiło na skutek nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw - Dz. U. poz. 935 (art. 9 pkt 7 tej ustawy). Stosownie do art. 64a P.p.s.a., od decyzji, o których mowa w art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postepowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a.", skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw, zwany dalej "sprzeciwem od decyzji". W świetle natomiast art. 64b § 1 P.p.s.a., do sprzeciwu od decyzji stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Jednakże, w postępowaniu wszczętym sprzeciwem od decyzji, przepisu art. 33 nie stosuje się (art. 64b § 3 P.p.s.a.). Ten ostatni przepis stanowi zaś o udziale w postępowaniu sądowym uczestników tj. podmiotów, które brały bądź nie brały udziału w postępowaniu administracyjnym, lecz których interesu prawnego dotyczy wynik postępowania sądowego. Oznacza to, że w postępowaniu przed sądem, wywołanym wniesieniem sprzeciwu z art. 64a P.p.s.a., biorą udział jako strony tylko i wyłącznie składający sprzeciw oraz organ, którego działanie (decyzja kasatoryjna) zostało zakwestionowane.
Nie ulega wątpliwości, że w piśmie noszącym datę 9 sierpnia 2017 r., skierowanym do tut. Sądu za pośrednictwem SKO, M. C. zakwestionowała decyzję SKO z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...], która – w oparciu o art. 138 § 2 K.p.a. – uchylała decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie określenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia w postaci budowy części drogi wojewódzkiej i przekazywała sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W przedmiotowym piśmie brak tytułu "sprzeciw", a strona wskazuje, że wnosi "odwołanie skargę", jednak treść pisma jednoznacznie wskazuje na jego przedmiot. W takiej zaś sytuacji Sąd, uwzględniając brzmienie nowych przepisów tj. zawartych w powołanym wyżej rozdziale 3a działu III P.p.s.a., a konkretnie art. 64a i art. 64b § 3 P.p.s.a. przyjął, że de facto pismo M. C. z dnia 9 sierpnia 2017 r. to sprzeciw od decyzji SKO z dnia [...] czerwca 2017 r. Stanowisko to wiązało się z tym, że od dnia 1 czerwca 2017 r. od wydawanych przez organ drugiej instancji decyzji uchylających decyzje organów pierwszej instancji i przekazujących sprawy do ponownego rozpatrzenia nie przysługiwała już jak dotychczas skarga, lecz sprzeciw. W takiej więc sytuacji, uwzględniając wyraźną wolę M. C. zakwestionowania wskazanej decyzji SKO, Sąd – bez zbędnego wzywania do sprecyzowania w tym zakresie – przyjął, że złożyła ona w rzeczywistości sprzeciw, o którym mowa w art. 64a P.p.s.a.
Skoro zaś, według wskazanego już art. 64b § 3 P.p.s.a., w postępowaniu zainicjowanym takim sprzeciwem biorą udział tylko składający sprzeciw i organ, którego decyzję obejmuje sprzeciw, to oczywistym jest, że A. nie mogło w nim uczestniczyć na prawach strony. Tym samym, nie można uznać, że skarga tego podmiotu o wznowienie postępowania opiera się na podstawie wznowienia z art. 271 pkt 2 P.p.s.a. A. nie zostało bowiem pozbawione możliwości działania w przedmiotowym postępowaniu na skutek naruszenia stosownych przepisów prawa, lecz przeciwnie, nie wzięło w nim udziału w związku z zastosowaniem tych przepisów.
Mając powyższe na uwadze Sąd odrzucił niniejszą skargę o wznowienie postępowania sądowego na podstawie art. 280 § 1 P.p.s.a. przyjmując, że nie jest ona oparta na ustawowej podstawie wznowienia.
O zwrocie wpisu od skargi orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1, § 2 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło