II SA/Rz 652/07
WyrokWSA w Rzeszowie2008-01-17
Skład orzekający: Małgorzata Wolska, Jolanta Ewa Wojtyna, Magdalena Józefczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo zatwierdził projekt scalenia gruntów, uwzględniając interesy wszystkich uczestników postępowania, w tym skarżącej, która kwestionowała przydzielenie jej działki o niższej wartości i gorszych parametrach?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo wyważyły interesy uczestników postępowania scaleniowego. Zastosowano przepisy ustawy o scaleniu i wymianie gruntów, a decyzje organów były zgodne z prawem i uwzględniały wcześniejsze wytyczne sądu administracyjnego dotyczące konieczności zbadania potrzeb skarżącej związanych z jej gospodarstwem.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi W. D. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Gminy zatwierdzającą projekt scalenia gruntów. Skarżąca kwestionowała przydzielenie jej działki nr [...] o niższej wartości i gorszych parametrach w zamian za działkę nr [...]. Wskazywała, że działka nr [...] jest jej potrzebna do prowadzenia gospodarstwa rolnego, podczas gdy działka nr [...] jest górzysta, pochyła i znajduje się pod linią wysokiego napięcia. Organy administracji uznały, że skarżąca nie wyraziła zgody na działkę nr [...] i w związku z tym została ona przydzielona innej uczestniczce postępowania, a skarżącej przyznano dopłatę pieniężną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Małgorzata Wolska /spr./ Sędziowie WSA Jolanta Ewa Wojtyna AWSA Magdalena Józefczyk Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 17 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi W. D. na decyzję Wojewody z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu scalenia gruntów -skargę oddala-
Wojewoda Podkarpacki decyzją z dnia [...] lipca 2007 r. /.../, wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w związku z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o scaleniu i wymianie gruntów /Dz.U. z 2003 r. Nr 178, poz. 1749 ze zm./ po rozpatrzeniu odwołania W. D. od decyzji Burmistrza Gminy z dnia [...] maja 2006 r. /.../ w sprawie zatwierdzenia projektu scalenia gruntów położonych na terenie wsi B. D. gmina B. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Z uzasadnienia decyzji ostatecznej w szczególności wynika, że po ponownym rozpatrzeniu sprawy Burmistrz Gminy wspomnianą wyżej decyzją z dnia [...] maja 2006 r. orzekł o włączeniu za zgodę właściciela do obszaru scalenia działki nr [...] o powierzchni 0,2508 ha i wartości 14.56 punktów szacunkowych, poł. w B.D., należącej do Agencji Nieruchomości Rolnych – Oddział Terenowy w R. oraz zatwierdził projekt scalenia części gruntów należących do W. D., W. P., przy udziale gruntów Agencji Nieruchomości Rolnych w ten sposób, że W. D. przydzielił działkę nr [...] o powierzchni 0,2508 ha i wartości 14.56 punktów szacunkowych, poł. w B. D. oraz dopłatę pieniężną w kwocie 99,73 zł, w miejsce działki nr 1132 o powierzchni 0,2186 ha i wartości 19,67 punktów szacunkowych, poł. w B. D. Z kolei W. P. przydzielił w/w działkę nr 1132 w miejsce wcześniej ustalonej dopłaty pieniężnej /w ust. III pkt 1 uchylonej decyzji Zarządu Gminy z dnia [...].03.2001 r. [...], zaś Agencji Nieruchomości Rolnych – Oddział Terenowy naliczył dopłatę pieniężną w kwocie 284,15 zł w miejsce działki nr[...] o powierzchni 0,2508 ha i wartości 14.56 punktów szacunkowych poł. w B. D. Uzasadniając decyzję organ I instancji podkreślił, że zarówno gospodarstwo W. D., jak i W. P. są gospodarstwem mało obszarowymi przystosowanymi do produkcji roślinnej, a ich powierzchnia użytków rolnych /bez działki [...]/ wynosi odpowiednio 1,0655 ha i 0,6946 ha. Grunty W. D. położone są przy jej siedlisku w jednej działce gospodarczej i ewidencyjnej nr 833. Grunty W. P. również położone są przy jej siedlisku w jednej działce gospodarczej, stanowiącej dwie działki ewidencyjne nr [...] i [...]. Sporna działka nr [...] położona jest bezpośrednio przy gruntach W. P. W złożonym odwołaniu W. D. oświadczyła, że nie wyraża zgody na zmianę działki nr [...] na działkę [...]. Działkę nr [...] otrzymała w czasie scalenia gruntów za działkę sąsiednią, która otrzymała w spadku po rodzinach i która jest położona bliżej jej gospodarstwa. Działka ta jest wyżej punktowana, nadaje się pod wszystkie uprawy rolne, ma ją wprowadzoną do księgi wieczystej, opłaca od niej podatek. Natomiast działka nr [...] jest niżej punktowana, górzysta, pochyła, od 10 lat ugór, nadto przebiega nad nią linia wysokiego napięcia.
Rozpoznając powyższe odwołanie Wojewoda nie podzielił zawartych w nim zarzutów i wspomnianą na wstępie decyzją z dnia [...] lipca 2007 r. utrzymał w mocy kwestionowaną nim decyzję. Argumentował, że W. D. w końcowej fazie opracowania projektu scalenia w dniu 24 czerwca 1999 r. złożyła oświadczenie w karcie uczestnika scalenia, iż nie wyraża zgody na nowo zaprojektowaną działkę nr [...], zaś pozostałe działki przyjęła bez zastrzeżeń. Następnie jej mąż T. D., jako pełnomocnik W. D. złożył wniosek o pomniejszenie gospodarstwa o działkę nr [...] za dopłaty pieniężne. Organ odwoławczy stwierdził, że nie wdając się w szczegółową ocenę, czy T. D. miał prawo reprezentować W. D. w postępowaniu scaleniowym, bezspornym wydaje się być, iż W. D. w tej fazie postępowania nie chciała działki nr [...] w swoim gospodarstwie. Wobec tego działka ta weszła w skład gospodarstwa W. P. i ona objęła ją w posiadanie.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie W.D. powtórzyła argumenty zawarte w odwołaniu. Podkreśliła, że nie zgadza się na zmianę działki nr [...] na działkę nr [...]. Działka nr [...] jest jej konieczna do upraw rolnych prowadzonych w związku z hodowlą zwierząt.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wnosił o jej oddalenie. Stwierdził, że treść zarzutów zawartych w skardze jest zbieżna z treścią odwołania W.D. i w związku z tym podtrzymał stanowisko oraz argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, zważył co następuje:
Skarga nie ma uzasadnionych podstaw. Przede wszystkim należy wyjaśnić skarżącej, że w myśl przepisów art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd orzeka w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną /art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./. W związku z powyższym uwzględnienie skargi – a w myśl art. 145 § 1 pkt 1 – 3 powyższej ustawy polega ona na uchyleniu zaskarżonej decyzji, stwierdzeniu jej nieważności lub niezgodności z prawem – może nastąpić tylko wówczas, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że kwestionowana w skardze decyzja jest dotknięta naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub stwierdzenia nieważności decyzji z przyczyn określonych w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach, czy też wydania decyzji z naruszeniem prawa z przyczyn określonych w K.p.a. lub w innych przepisach.
Wskazany na wstępie obowiązek kontroli administracji publicznej pod względem zgodności z prawem obejmuje także zbadanie, czy organ administracji ponownie rozpoznający sprawę po wyroku sądu administracyjnego wypełnił powinność wynikającą z art. 153 cyt. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie bowiem z brzmieniem powyższego przepisu ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia.
Otóż zanim zapadła zaskarżona decyzja z dnia [...] lipca 2007 r. /.../ Naczelny Sąd Administracyjny – Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie wyrokiem z dnia 20 listopada 2003 r. sygn. akt SA/Rz 156/03 uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2002 r. /.../ i poprzedzającą ją decyzję Zarządu Gminy z dnia [...] marca 2001 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu scalenia gruntów należących m. innymi do skarżącej W. D. oraz W. P., w części dotyczącej ich gruntów. W wyroku tym Sąd wytknął organom wówczas orzekającym, że nie rozważyły możliwości przydzielenia W. D. ekwiwalentu w innych nieruchomościach niż działka nr [...] [spór dotyczy przydzielenia tej działki na rzecz jednej z w/w uczestniczek scalenia, tj. skarżącej i W. P.]. Uznał, że w dalszym postępowaniu wymaga zbadania czy i na ile działka nr [...] jest potrzebna W. D. dla prawidłowego funkcjonowania prowadzonego przez nią gospodarstwa i jakie znaczenie gospodarcze posiada ona dla W. P. Ponadto jak kształtuje się strukturalnie przyjęte rozwiązanie w relacji do innych nieruchomości wchodzących w skład gospodarstw rolnych konkurujących do tej działki uczestniczek scalenia przy uwzględnieniu rodzaju i profilu produkcji prowadzonych przez nie gospodarstw i "czy wreszcie istnieje techniczna możliwość ekwiwalentowania W. D. przy uwzględnieniu innych nieruchomości".
Ocena wyrażona w tym wyroku była respektowana przez orzekającego w pierwszej instancji Burmistrza Gminy , w konsekwencji więc nie ma żadnych podstaw do przyjęcia naruszenia przez ten organ dyspozycji z cyt. wyżej art. 153 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W szczególności należy podnieść, że według ustaleń tego organu - znajdujących oparcie w zebranym przez niego materiale dowodowym – gospodarstwa należące do W. D. i W. P. są gospodarstwami "małoobszarowymi przystosowanymi do produkcji roślinnej", przy czym powierzchnia użytków rolnych tych gospodarstw wynosi odpowiednio 1,0655 ha i 0,6946 ha. Działka nr [...] do której obie uczestniczki zgłaszały pretensje /przylega bezpośrednio do gruntów stanowiących własność W. P. Przydzielona skarżącej działka nr [...] – w miejsce wspomnianej wyżej działki nr [...] - posiada powierzchnię 0,2508 ha i jest wprawdzie "niżej punktowana" /ma wartość 14.56 punktów szacunkowych/, ale za niepełny ekwiwalent gruntowy została ustalona na rzecz skarżącej dopłata pieniężna w kwocie 99,73 zł. Działka ta, jak i działka nr [...] znajduje się w takiej samej odległości od siedliska skarżącej.
W świetle powyższego nie można zatem zarzucić organowi I instancji nienależytego wyważenia interesów obu uczestniczek scalenia, a tym samym i zaniedbania reguł postępowania określonego przepisami ustawy z dnia 26 marca 1982 r. o scalaniu i wymianie gruntów /Dz.U. z 2003 r. Nr 178, poz. 1749 ze zm./, stanowiącymi prawnomaterialną podstawę zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
Nie można zgodzić się ze skarżącą, że w wyniku scalenia została "skrzywdzona", co stwierdziła podczas rozprawy przed Sądem w dniu 17 stycznia 2008 r., powtarzając jednocześnie argumenty zawarte w skardze. Trzeba przy tym nadmienić, że jak wynika z akt sprawy skarżąca nie zgodziła się na ekwiwalent gruntowy w postaci proponowanych jej czterech różnych działek – wyraziła zgodę jedynie na przydzielenie działki nr [...] bądź wypłatę kwoty 2000 zł. W ocenie Sądu, zawarte w decyzji pierwszoinstancyjnej rozstrzygnięcie sprawy nie jest dowolne, zaś żądanie przez skarżącą ekwiwalentu pieniężnego w powyższej kwocie nie zasługiwało na uwzględnienie, bowiem jego wysokość nie mieści się w granicach określonych zasadami wyrównywania różnic wartości szacunkowej gruntów dopłatami pieniężnymi, ustalonymi podczas kompleksowego scalenia gruntów wsi Błażowa, z zachowaniem wymagań ustawy o scaleniu i wymianie gruntów.
W tej sytuacji, skoro Sąd nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji naruszyły prawo w zakresie, o jakim mowa była na wstępie, to w rezultacie brak było powodów do usunięcia tych decyzji z obrotu prawnego.
Dlatego na podstawie art. 151 cytowanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga została oddalona.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło