II SA/Rz 656/20
WyrokWSA w Rzeszowie2020-10-14
Skład orzekający: Jerzy Solarski, Elżbieta Mazur-Selwa, Paweł Zaborniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prawidłowe jest zakwalifikowanie przez organ ewidencyjny części działki jako terenu przemysłowego (Ba) w sytuacji, gdy na tej części znajduje się instalacja fotowoltaiczna, a jednocześnie grunt jest wykorzystywany do hodowli zwierząt i produkcji traw?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy prawidłowo zakwalifikowały teren pod i wokół paneli fotowoltaicznych jako przemysłowy (Ba). Wybudowanie instalacji fotowoltaicznej, w skład której wchodzą m.in. stacje transformatorowe, uniemożliwia dalsze użytkowanie tej części gruntu jako pastwiska trwałego. Fragmentaryzacja działki na część przemysłową i rolną, gdzie teren między panelami jest wykorzystywany do hodowli, byłaby próbą obejścia przepisów prawa dotyczących ewidencji gruntów.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymującą w mocy decyzję Starosty o aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków. Aktualizacja polegała na zmianie użytku gruntowego z pastwisk trwałych na tereny przemysłowe (Ba) na części działki nr 3562/64, gdzie wybudowano instalację fotowoltaiczną. Skarżący zarzucili, że powierzchnia terenów przemysłowych została zawyżona i nie odpowiada stanowi faktycznemu, gdyż większość terenu jest wykorzystywana do hodowli zwierząt i produkcji traw.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Jerzy Solarski Sędziowie WSA Elżbieta Mazur-Selwa /spr./ WSA Paweł Zaborniak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 października 2020 r. sprawy ze skargi A. D. i M. B. prowadzących działalność gospodarczą pod nazwą [...] s.c. w [...] na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] marca 2020 r. nr [...] w przedmiocie wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków - skargę oddala -
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego ( dalej: "WINGiK", "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") z dnia [...] marca 2020 r., nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] ( dalej: "organu I instancji") z dnia [...] lutego 2020 r., nr [...] orzekającą o aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków obrębu C., gmina [...] w następujący sposób:
W części kartograficznej operatu ewidencji gruntów i budynków w działce nr 3562/64 w miejsce użytków gruntowych: pastwiska trwałe oznaczonych symbolem - PsIV oraz pastwiska trwałe oznaczonych symbolem PsV wprowadzić użytki: tereny przemysłowe oznaczone symbolem Ba, pastwiska trwałe oznaczone symbolem - PsIV oraz pastwiska trwałe oznaczone symbolem PsV, zgodnie z dokumentacją geodezyjną wpisaną w dniu [...].12.2019 r. przez Starostę [...] do ewidencji materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod numerem [...].
W części opisowej operatu ewidencji gruntów i budynków w działce nr 3562/64 o powierzchni 2,6017 ha w miejsce użytków gruntowych: pastwiska trwałe - PsIV o powierzchni 0,3080 ha oraz pastwiska trwałe - PsV o powierzchni 2,2937 ha wprowadzić użytki: tereny przemysłowe - Ba o powierzchni 1,9474 ha, pastwiska trwałe - PsIV o powierzchni 0,0125 ha oraz pastwiska trwałe - PsV o powierzchni 0,6418 ha, zgodnie z wykazem zmian danych ewidencyjnych będącym składową dokumentacji wymienionej w punkcie 1 sentencji niniejszej decyzji.
W podstawie prawnej decyzji organ powołał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r. poz. 256; dalej: "k.p.a."), art. 7b ust. 2 pkt 2 i art. 24 ust. 2b pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2020 r. poz. 276; dalej: "p.g.i.k.") oraz przepisy rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (. Dz. U. z 2019 r. poz. 393; dalej: "rozporządzenie egib" ).
Wydanie decyzji poprzedzało postępowanie administracyjne o następującym przebiegu: [...] grudnia 2019 r. pod nr [...] został przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego przez Powiatowy Ośrodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w [...] operat geodezyjny. Dokumentacja geodezyjna została sporządzona w celu aktualizacji bazy danych GESUT - inwentaryzacja instalacji fotowoltaicznej, zlokalizowanej na działce nr 3562/64, położonej w C.
Zawiadomieniem z dnia [...] stycznia 2020 r. znak: [...] organ I instancji poinformował strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków obrębu C. w części dotyczącej działki nr 3562/64. Jednocześnie stosownie do art. 10 § 1 k.p.a. strony zostały powiadomione o możliwości zapoznania się i wypowiedzenia się co do zgromadzonej w aktach sprawy dokumentacji.
Decyzją z dnia [...] lutego 2020 r. znak: [...] organ I instancji orzekł o aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków obrębu C. w sposób wyżej opisany.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, że dokonał z urzędu aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków obrębu C. z uwagi na to, że dokumentacja geodezyjna, która została przyjęta do Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w [...] złożona została bez wniosku, o którym mowa w art. 24 ust. 2b, pkt 1 lit. h p.g.i.k. Ponadto Starosta [...] jako organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków ma obowiązek utrzymania operatu ewidencyjnego w stanie aktualności i zgodności z dostępnymi materiałami zasobu.
Odwołanie złożyli A.D. i M.B. prowadzący działalność gospodarczą pn. [...] s.c. A.D., M.B. ( dalej: "skarżący") zarzucając, że powierzchnia terenów przemysłowych oznaczonych symbolem Ba, która wynosi 1,9474 ha "jest zawyżona i nie odpowiada stanowi faktycznemu gruntu, którą zajmują panele fotowoltaiczne". Skarżący wnieśli o dokonanie rzetelnych pomiarów w ich obecności, które "będą stanowić podstawę do ustalenia faktycznej powierzchni terenów przemysłowych".
Organ II instancji nie podzielił powyższych zarzutów i opisaną na wstępie decyzją utrzymał decyzję organu I instancji w mocy.
Wyjaśnił, że przedmiotem sprawy jest aktualizacja operatu ewidencji gruntów i budynków obrębu C. w części dotyczącej działki nr 3562/64.
Kwestie związane z ewidencją gruntów i budynków oraz dotyczące aktualizacji operatu ewidencyjnego regulują przepisy ustawy p.g.i.k. i rozporządzenia egib.
Zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy p.g.i.k. w ewidencji gruntów i budynków wykazuje się informacje dotyczące:
gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty;
budynków - ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych;
lokali - ich położenia, funkcji użytkowych oraz powierzchni użytkowej.
Natomiast zgodnie z art. 24 ust. 2a ustawy p.g.i.k. informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji:
z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z: a) przepisów prawa, b) dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1-4, c) materiałów zasobu, d) wykrycia błędnych informacji;
na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania.
Zgodnie z art. 24 ust. 2b p.g.i.k. aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje:
w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie: a) przepisów prawa, b) wpisów w księgach wieczystych, c) prawomocnych orzeczeń sądu, a w przypadkach dotyczących europejskiego poświadczenia spadkowego - orzeczeń sądu, d) ostatecznych decyzji administracyjnych, e) aktów notarialnych, ea) aktów poświadczenia dziedziczenia oraz europejskich poświadczeń spadkowych, f) zgłoszeń budowy budynku, zawiadomień o zakończeniu budowy budynku oraz zgłoszeń rozbiórki budynku, o których mowa odpowiednio w art. 30, art. 54 oraz art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, oraz zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, o których mowa w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu, g) wpisów w innych rejestrach publicznych, h) wniosku zainteresowanego podmiotu ewidencyjnego i wskazanej w tym wniosku dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, jeżeli wnioskowana zmiana obejmuje informacje gromadzone w ewidencji gruntów i budynków dotyczące nieruchomości znajdujących się w wyłącznym władaniu wnioskodawcy albo wnioskodawców;
w drodze decyzji administracyjnej - w pozostałych przypadkach.
Na podstawie art. 24 ust. 2c ustawy p.g.i.k., odmowa aktualizacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze decyzji administracyjnej.
Wyjaśnił także, że w myśl przepisów rozporządzenia egib organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków zobowiązany jest do utrzymania operatu ewidencyjnego w stanie aktualności tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. Realizowane jest to zgodnie z § 45 rozporządzenia egib stanowiącym, że aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych w celu:
zastąpienia danych niezgodnych ze stanem faktycznym, stanem prawnym lub obowiązującymi standardami technicznymi odpowiednimi danymi zgodnymi ze stanem faktycznym lub prawnym oraz obowiązującymi standardami technicznymi;
ujawnienia nowych danych ewidencyjnych;
wyeliminowania danych błędnych.
Stosownie do § 44 pkt 2 rozporządzenia egib jednym z zadań starosty związanych z prowadzeniem ewidencji jest utrzymanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi.
Dalej wskazał, że rodzaje użytków gruntowych wykazywanych w ewidencji gruntów regulują przepisy § 67 i § 68 rozporządzenia egib.
Zgodnie z § 67 rozporządzenia egib użytki gruntowe dzielą się na następujące grupy: 1) grunty rolne, 2) grunty leśne, 3) grunty zabudowane i zurbanizowane, 4) użytki ekologiczne, 6) grunty pod wodami, 7) tereny różne.
Zgodnie z § 68 ust. 1 pkt 1 lit d pastwiska trwałe oznacza się symbolem Ps (zaliczone do grupy gruntów rolnych), a zgodnie z § 68 ust. 3 pkt 2 tereny przemysłowe oznacza się symbolem Ba (zaliczone do grupy gruntów zabudowanych i zurbanizowanych). Szczegółowe zasady zaliczania gruntów do poszczególnych użytków gruntowych określa załącznik nr 6 do rozporządzenia egib.
Zgodnie z tym załącznikiem (lp. 13 tabeli):
1. Do terenów przemysłowych - Ba zalicza się grunty:
zajęte pod budynki zaliczone w PKOB do grupy 125 - przemysłowe i magazynowe, oraz związane z tymi budynkami budowle i urządzenia, w szczególności: wiaty, kotłownie, zbiorniki, przewody naziemne, place składowe, place postojowe i manewrowe, ogrodzenia, śmietniki, składowiska odpadów;
położone między budynkami, budowlami i urządzeniami, o których mowa w pkt 1, lub w bezpośrednim sąsiedztwie tych budynków i urządzeń i niewykorzystywane do innego celu, który uzasadniałby zaliczenie ich do innej grupy użytków gruntowych, w tym zajęte pod rabaty i kwietniki;
zajęte pod bazy transportowe i remontowe, stacje transformatorowe, naziemne rurociągi, kolektory i wodociągi, hałdy i wysypiska śmieci, ujęcia wody i oczyszczalnie ścieków.
Do pastwisk trwałych Ps (lp.4 tabeli) zalicza się grunty pokryte podobną jak na łąkach roślinnością, na których z reguły wypasane są zwierzęta gospodarskie, a w rejonach górskich hale i połoniny, które z zasady nie są koszone, lecz na których wypasane są zwierzęta gospodarskie, w tym grunty zajęte pod urządzenia wspomagające hodowlę zwierząt gospodarskich, takie jak wiaty oraz kojce dla tych zwierząt, położone poza działką siedliskową.
Na podstawie powyższych przepisów organ II instancji stwierdził, że o zaliczeniu gruntów do poszczególnych grup użytków gruntowych w ewidencji gruntów i budynków decyduje przede wszystkim stan faktyczny na gruncie związany z wykorzystywaniem gruntu. Rozróżnienie rodzajów użytków gruntowych w ramach postępowania aktualizacyjnego musi zatem uwzględniać cechy, właściwości i inne elementy charakterystyczne dla danego rodzaju użytku gruntowego określone w załączniku nr 6 do rozporządzenia egib, ponieważ to one wyznaczają kryteria zaliczenia gruntu do poszczególnych rodzajów użytków gruntowych.
Dane w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek. W dniu [...] grudnia 2019 r. przez Powiatowy Ośrodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w K. do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego została przyjęta dokumentacja geodezyjna, sporządzona dla działki nr 3562/64, zawierająca rezultaty wykonanych pomiarów geodezyjnych oraz wyniki opracowania tych pomiarów, skompletowana w postaci operatu technicznego nr [...].
Z dokumentacji wynika, że na działce nr 3562/64 wybudowana została instalacja fotowoltaiczna w skład której wchodzą: panele fotowoltaiczne, przewody elektroenergetyczne oraz stacja transformatorowa. W związku, iż zmianie uległo faktyczne wykorzystanie gruntu, geodeta wykonujący zlecenie obejmujące wykonanie dokumentacji dla celów ewidencyjnych, stwierdzając rozbieżność w zakresie użytku gruntowego miał obowiązek dostosować rodzaj i zasięg użytku do obowiązującego stanu faktycznego. Wskazać należy, że przed wybudowaniem instalacji fotowoltaicznej grunty przedmiotowej działki sklasyfikowane były jako pastwiska trwałe o powierzchni: PsIV - 0,03080 ha oraz PsV - 2,2937 ha.
Organ stwierdził przy tym, że wybudowanie w części działki nr 3562/64 instalacji fotowoltaicznej uniemożliwia użytkowanie tej części gruntu jako pastwiska trwałego, stosownie do definicji zawartej w załączniku nr 6 rozporządzenia egib. (lp.4 tabeli).
Odnosząc się do podnoszonego przez skarżących wniosku "o dokonanie rzetelnych pomiarów w ich obecności, które będą stanowić podstawę do ustalenia faktycznej powierzchni terenów przemysłowych wskazał, że wykonywanie ww. pomiarów nie należy do zadań starosty, stosownie do obowiązujących przepisów prawa (§ 44 rozporządzenia egib), wymieniających zakres obowiązków starosty jako organu prowadzącego ewidencję gruntów i budynków. Czynności polegające na pomiarze zasięgu użytku gruntowego w działce, mogą być dokonywane w ramach pracy geodezyjnej wykonywanej lub kierowanej przez osobę legitymującą się odpowiednimi uprawnieniami zawodowymi, zaś wykonawcami prac geodezyjnych mogą być jedynie podmioty wymienione w art. 11 ust. 1 ustawy p.g.i.k., tj. przedsiębiorca, jednostka organizacyjna, a także osoba legitymująca się uprawnieniami zawodowymi w dziedzinie geodezji i kartografii w przypadku wykonywania przez tę osobę funkcji biegłego sądowego, mierniczego górniczego lub asystenta mierniczego górniczego.
W skardze do Sądu skarżący zarzucili:
1) naruszenie przepisów prawa materialnego mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie §67 w zw. z §68 rozporządzenia egib poprzez ich błędną wykładnię, a w konsekwencji przyjęcie, że wykonanie przez skarżących w przedmiotowym stanie faktycznym instalacji fotowoltaicznej na części posiadanej nieruchomości rolnej wymagało dostosowania rodzaju gruntu i ustalenia, iż działka nr 3562/64 położona w gm. [...], miejscowość C. stanowi tereny przemysłowe - oznaczone Ba o powierzchni 1,9474 ha, w przypadku, gdy faktyczne wykorzystywanie gruntu przez skarżących daje podstawy do uznania, iż organ w sposób nieuprawniony znacznie zawyżył powierzchnię przyjęta jako tereny przemysłowe,
2) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez zaniechanie wszechstronnego i wyczerpującego rozpatrzenia całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego, w następstwie czego nie doszło do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
Na tych podstawach wnieśli o:
1) uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpoznania w celu prawidłowego obliczenia powierzchni nieruchomości zajętej pod
faktyczne wykonywanie działalności gospodarczej oraz nieruchomości o przeznaczeniu rolnym i zajętej pod hodowlę zwierząt,
2) zasądzenie na rzecz skarżących kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi wskazali, że bezsprzecznym jest, iż na działce 3562/64 znajduje się instalacja fotowoltaiczna, w skład której wchodzą urządzenia techniczne przetwarzające energię słoneczną na energię elektryczną. Głównymi elementami konstrukcji są równoległe rzędy stołów na ogniwa fotowoltaiczne wraz z samymi ogniwami, które są posadowione ponad poziomem gruntu na lekkich metalowych konstrukcjach wsporczych (słupkach). Poszczególne rzędy stołów pod ogniwa fotowoltaiczne są od siebie oddalone, w konsekwencji czego instalacja nie zajmuje całej, ciągłej powierzchni gruntu, lecz występuje w równoległych odcinkach z wolną przestrzenią pomiędzy jej składnikami.
Argumentują, że teren znajdujący się w najbliższym otoczeniu paneli, a wykorzystywany w celach hodowlanych zajmuje aż 90 % całej działki (Ul), dlatego nie sposób jest zaakceptować stanowisko, że całość powierzchni, na której znajduje się instalacja fotowoltaiczna rzeczywiście i faktycznie stanowi tereny przemysłowe.
Podnoszą, że już na etapie planowania zajęcia nieruchomości 3562/64, celem było jak najpełniejsze wykorzystanie gruntów. Wyżej wskazana nieruchomość, ma jednoznacznie rolny charakter, a skarżący zamierzają wykorzystywać ten teren nie tylko pod instalację fotowoltaiczną, ale przede wszystkim pod ekologiczną hodowlę niektórych rodzajów zwierząt oraz hodowlę wysoko wydajnych mieszanek traw pod pastwisko ekologiczne.
Teren, na którym pasą się zwierzęta jest terenem bezpiecznym dla zwierząt, nie znajdują się na nim żadne urządzenia czy konstrukcje, a także nie są dokonywane na nim żadne prace naprawcze czy eksploatacyjne związane z panelami fotowoltaicznymi. Teren ten nie jest koszony, nie służy również żadnemu dojazdowi, parkowaniu, czy innemu zajęciu związanemu z działalnością fotowoltaiczną, w związku z czym uznać należy, iż fragmenty te stanowią grunty rolne, o których mowa w §68 ust. 1 lit.d.
Podnoszą również, że mają na celu hodowlę relatywnie niewielkich zwierząt, niewymagających dużych przestrzeni (wybiegów), dlatego też nie występują żadne przeciwwskazania uniemożliwiające skarżącym wykorzystania części gruntów otaczających instalacje właśnie jako grunty rolne - pastwiska. Instalacja jest przygotowywana tak, aby możliwie najmniej zawadzała celowi rolnemu. Rośliny będą mogły bezproblemowo być uprawiane, a zwierzęta wypasane. Taki teren nie jest zajęty, ani ograniczony działalnością gospodarcza inną niż rolna.
Ponadto, części nieruchomości, które wykorzystywane są do hodowli zwierząt w żaden sposób nie wypełniają cech, właściwości i elementów charakterystycznych przewidzianych dla terenów przemysłowych. Pomiędzy panelami fotowoltaicznymi nie znajdują się żadne budowle, magazyny, konstrukcje, wiaty, kotłownie, zbiorniki, przewody naziemne, place składowe, place postojowe i manewrowe, ogrodzenia, śmietniki, składowiska odpadów, o których mowa w załączniku nr 6 rozporządzenia. Ponadto, z uwagi na fakt, iż plac położony pomiędzy urządzeniami lub w ich bezpośrednim sąsiedztwie jest wykorzystywany do innego celu (w tym przypadku hodowlanego) uznać należy, iż również w tym zakresie nie może być mowy, by tereny te stanowiły tereny przemysłowe.
W konsekwencji stoją na stanowisku, że organ niewłaściwie dokonał ogólnego zaliczenia terenów, na których znajduje się instalacja fotowoltaiczna, bez szczegółowego zbadania faktycznego sposobu użytkowania gruntów, rażąco naruszyły postanowienia art. 7 i 77 k.p.a., gdyż nie zebrały materiału dowodowego dającego podstawę do wydania kompletnego rozstrzygnięcia w sprawie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Na podstawie art. 15 zzs4 ust 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych ( Dz. U. z 2020 r., poz. 374) i zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 9 września 2020 r., w związku z ogłoszeniem stanu epidemii i związanymi z tym ograniczeniami i wymogami w zakresie podejmowania działań zmierzających do eliminowania nadmiernego stanu zagrożenia dla stanu zdrowia osób uczestniczących w czynnościach sądowych, sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Poza brakiem udziału stron w tym postępowaniu, sądowa kontrola nie różni się od kontroli sprawowanej przy rozpoznawaniu spraw w trybie zwykłym. W ramach tej kontroli, tak jak w każdym przypadku sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."). Na podstawie art. 145 § 1 p.p.s.a.: Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi – art. 134 p.p.s.a. Strony zaś zawiadomione o terminie posiedzenia mają prawo przedstawiać swoje stanowiska w sprawie.
Dokonując kontroli w wyżej zakreślonych granicach Sąd stwierdził, że skarżone decyzje odpowiadają prawu.
Przedmiotem kontroli poddano aktualizację ewidencji gruntów i budynków.
Aktualizacja dotyczyła działki nr 3562/64 położnej w C. Na działce tej została wybudowana instalacja fotowoltaiczna, w której skład wchodzą panele fotowoltaiczne, przewody elektroenergetyczne oraz stacja transformatorowa. Przed wybudowaniem instalacji fotowoltaicznej grunty działki skalsyfikowane były jako pastwiska trwałe o powierzchni : PsIV-0,03080 ha oraz PsV-2,2937 ha. Obecnie, na skutek aktualizacji- obszar stanowiący użytek pastwiska trwałe klasy IV i V wynosi 0,6543 ha, pozostała cześć działki to użytek gruntowy: tereny przemysłowe Ba o powierzchni 1,9474 ha.
W sprawie nie kwestionowano zasadności aktualizacji ani też przebiegu postępowania, a również sądowa kontrola w tym zakresie nie wykazała nieprawidłowości. Zgodnie z przepisami organ zawiadomił o wszczęciu postępowania, jak również o jego zakończeniu z możliwością zapoznania się i wypowiedzenia w sprawie zebranego materiału dowodowego.
Skarżący w zasadzie nie kwestionowali również zmiany oznaczenia gruntów z użytków gruntowych: pastwiska trwałe, na użytek: tereny przemysłowe.
Jednak ich zdaniem organ zawyżył powierzchnię przyjętą, jako tereny przemysłowe. Do tego w zasadzie sprowadza się spór w sprawie. Skarżący twierdzą bowiem, że wokół zainstalowanych paneli fotowoltaicznych znajduje się 90 % powierzchni użytkowanej przez nich do hodowli zwierząt oraz wysokiej jakości traw do produkcji pasz, która nie powinna być kwalifikowana jako teren przemysłowy.
Argumentacji skarżących organy przeciwstawiają treść przepisów w tym treść § 68 ust. 3 pkt 2 rozporzadzenia egib w zw. z załącznikiem nr 6 lp. 13 tabeli, z którego wynika, że do terenów przemysłowych -Ba zalicza się grunty:
1) zajęte pod budynki zaliczone w PKOB do grupy 125 - przemysłowe i magazynowe, oraz związane z tymi budynkami budowle i urządzenia, w szczególności: wiaty, kotłownie, zbiorniki, przewody naziemne, place składowe, place postojowe i manewrowe, ogrodzenia, śmietniki, składowiska odpadów;
2) położone między budynkami, budowlami i urządzeniami, o których mowa w pkt 1, lub w bezpośrednim sąsiedztwie tych budynków i urządzeń i niewykorzystywane do innego celu, który uzasadniałby zaliczenie ich do innej grupy użytków gruntowych, w tym zajęte pod rabaty i kwietniki;
3) zajęte pod bazy transportowe i remontowe, stacje transformatorowe, naziemne rurociągi, kolektory i wodociągi, hałdy i wysypiska śmieci, ujęcia wody i oczyszczalnie ścieków.
Z kolei do pastwisk trwałych Ps (lp.4 tabeli) grunty pokryte podobną jak na łąkach roślinnością, na których z reguły wypasane są zwierzęta gospodarskie, a w rejonach górskich hale i połoniny, które z zasady nie są koszone, lecz na których wypasane są zwierzęta gospodarskie, w tym grunty zajęte pod urządzenia wspomagające hodowlę zwierząt gospodarskich, takie jak wiaty oraz kojce dla tych zwierząt, położone poza działką siedliskową.
W świetle treści tych przepisów organy stwierdziły, że wybudowanie w części działki nr 3562/64 instalacji fotowoltaicznej uniemożliwia użytkowanie tej części gruntu jako pastwiska trwałego.
W sporze rację należy przyznać organom.
Z przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego dokumentacji geodezyjnej, sporządzonej dla działki nr 3562/64, skompletowanej w postaci operatu technicznego nr [...] wynika, że uprawniony geodeta dokonał pomiaru inwentaryzacyjnego instalacji metodą GPS RTK w dowiązaniu do sieci stacji referencyjnych w systemie Nadowski Net w ukł. XY "2000" oraz H "Kronsztadt 86". Pomiaru kontrolnego dokonano na punktach osnowy geodezyjnej [...]. Następnie po obrysie instalacji fotowoltaicznej z naniesionymi punktami osnowy geodezyjnej dokonano obliczenia powierzchni dla poszczególnych użytków działki. W ten sposób uzyskano wartość między innymi użytku – powierzchni przemysłowej, obejmującej powierzchnię gruntu przeznaczoną pod instalację fotowoltaiczne - 1,9474 ha.
W ocenie Sądu dokonane ustalenia w tym obliczenia powierzchni gruntów działki, ich zakwalifikowanie do określonego użytku gruntowego, odpowiadają obowiązującym w tym zakresie przepisom prawa, a ich wyniki, wbrew zarzutom skargi potwierdzają rzeczywisty sposób wykorzystania gruntu - § 44 pkt 2 rozporządzenia egib. Zostały przeprowadzone przez uprawniony do tego podmiot, w granicach przysługujących mu kompetencji a także w zgodzie z zasadami i fachową wiedzą, a następnie utrwalone w dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego.
Nie zasługują na akceptację twierdzenia skarżących, że zakwalifikowany teren działki, jako przemysłowy nie odpowiada rzeczywistemu wykorzystaniu terenu, gdyż głównym kierunkiem prowadzonej działalności jest hodowla zwierząt oraz produkcja wysokiej jakości traw do produkcji pasz dla zwierząt. Skarżący nie precyzując sposobu wydzielenia z działki, terenu przeznaczonego pod fotowoltaikę i zakwalifikowania go jako przemysłowego, wskazują, że panele fotowoltaiczne nie zajmują ciągłej powierzchni tej działki. Pomiędzy nimi znajdują się bowiem znaczne, wolne powierzchnie terenu ( teren znajdujący się w najbliższym otoczeniu paneli to 90 % czulej działki), w związku z czym nie zgadzają się na zakwalifikowanie powierzchni pod i wokół paneli, jako przemysłowej, w sytuacji gdy jak twierdzą główny kierunek działalności to hodowla zwierząt i traw.
Cytowane wyżej przepisy dotyczące ewidencji gruntów w zakresie kwalifikacji gruntu jako pastwiska czy też gruntu przemysłowego wskazują na takie cechy tych terenów, które wzajemnie się wykluczają. Prawidłowe jest zatem stanowisko organu II instancji, że zakwalifikowanie terenu jako przemysłowego wyklucza jego rolny charakter. Charakter przemysłowy mają tereny zajęte pod, między innymi: stacje transformatowrowe, naziemne, rurociągi, kolektory i wodociągi (...) do pastwisk trwałych zaś zalicza się grunty pokryte podobną jak na łąkach roślinnością, na których z reguły wypasane są zwierzęta, w tym grunty zajęte pod urządzenia wspomagające hodowlę zwierząt gospodarskich.
W ocenie Sądu organy prawidłowo zakwalifikowały teren pod i wokół paneli fotowoltaicznych, po obrysie instalacji, jako przemysłowy. Nie da się zakwalifikować jedynie powierzchni pod panelami i urządzeniami jako przemysłowej, a w pozostałej części jako pastwisko trwale, gdyż doszłoby w ten sposób do fragmentaryzacji działki uniemożliwiając korzystanie z niej zgodnie z przeznaczeniem. Teren ten jest bowiem zajęty pod instalacje fotowoltaiczne jako związany z ich funkcjonowaniem oraz ich obsługą i stanowi optymalną powierzchnię dla realizacji tej działalności, dla celów ewidencyjnych stanowić będzie teren przemysłowy. Nie zmienia tego charakteru jednoczesne wykorzystanie terenu do hodowli zwierząt czy uprawy roślin. Zainstalowanie na terenie działki zaawansowanej technologii paneli fotowoltaicznych wskazuje na główny profil prowadzonej na tej części działki działalności, nie przekreślając tym samym możliwości prowadzenia działalności rolnej w jej pozostałym fragmencie, niezajętym pod panele, co odpowiada zapisom ewidencji kwalifikującym pozostałą część działki właśnie jako pastwiska trwałe. Podjęta przez skarżących próba rozciągnięcia tej kwalifikacji również na obszar pomiędzy panelami fotowoltaicznymi stanowi próbę obejścia przepisów prawa dotyczących ewidencji gruntów, które co należy podkreślić mają dalszą konsekwencję w innych dziedzinach prawa stanowiąc podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych (art. 21 ust. 1 p.g.i.k.). Nie można akceptować stanowiska skarżących, które w skrajnej postaci prowadziłby do sytuacji, w której pod pretekstem równolegle prowadzonej działalności rolniczej wypasu bydła, nieruchomość faktycznie wykorzystywana do celów przemysłowych: naziemne rurociągi, kolektory, wodociągi czy panele fotowoltaiczne, kwalifikowana byłaby dla celów ewidencyjnych, jako pastwisko.
Z taką interpretacją nie można się zgodzić, gdyż prowadzi ona de facto do nadużyć w sferze prawa.
Bezzasadne są podnoszone przez skarżących zarzuty odnośnie braku wyczerpującego i wszechstronnego zebrania i oceny materiału dowodowego. Jak wyżej wyjaśniono podstawą ustaleń organów był przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego operat geodezyjny, zawierający wiadomości specjalistyczne, stanowiące następnie podstawę ustaleń prawnych dokonanych przez organy. Mianowicie na podstawie przeprowadzonych pomiarów, organ ewidencyjny dokonał kwalifikacji poszczególnych fragmentów działki 3562/64 przypisując im określony przepisami prawa charakter. Skarżący nie kwestionowali metody obliczeń, a jedynie przyjętą w ich następstwie kwalifikację, żądając dokonania rzetelnych pomiarów przeprowadzonych w ich obecności.
Prawidłowo organ II instancji wskazuje, że wykonanie tych pomiarów nie należy do zadań starosty określonych w § 44 rozporządzenia egib.
Wykonywanie wykazu zmian gruntowych, to czynność materialno-techniczna, wchodząca w zakres prac geodezyjnych. Zgodnie z art. 11 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn.: Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 z późn. zm.) prace geodezyjne i kartograficzne wykonują podmioty prowadzące działalność gospodarczą, a także inne jednostki organizacyjne utworzone zgodnie z przepisami prawa, jeżeli przedmiot ich działania obejmuje prowadzenie tych prac. Starosta, jako organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków nie jest podmiotem prowadzącym działalność gospodarczą, ani inną jednostką organizacyjną utworzoną zgodnie z przepisami prawa, której przedmiot działania obejmuje prowadzenie prac geodezyjnych i kartograficznych. ( Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach z dnia 7 listopada 2013 r. II SA/Ke 540/13 orzeczenie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach: orzeczenia.nsa.gov.pl ).
Mając to wszytko na uwadze Sąd orzekł, jak w sentencji na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło