II SA/Rz 658/08

WyrokWSA w Rzeszowie2009-02-05

Skład orzekający: Zbigniew Czarnik, Małgorzata Wolska, Stanisław Śliwa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wywóz pojazdu za granicę, skutkujący utratą jego posiadania i własności (np. w drodze konfiskaty), może stanowić podstawę do wyrejestrowania pojazdu na podstawie art. 79 ust. 1 pkt 3 Prawa o ruchu drogowym, nawet jeśli numer nadwozia pojazdu zarejestrowanego różni się od numeru nadwozia pojazdu, którego wyrejestrowania domaga się właściciel?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji naruszyły przepisy postępowania (art. 7, 77 § 1, 107 § 3 KPA), nie przeprowadzając wystarczającego postępowania dowodowego w celu ustalenia tożsamości pojazdu. Stwierdził, że wywóz pojazdu za granicę i utrata jego własności (np. w wyniku konfiskaty) mogą być podstawą do wyrejestrowania na podstawie art. 79 ust. 1 pkt 3 Prawa o ruchu drogowym, nawet jeśli numery nadwozia są różne. Kluczowe jest ustalenie, czy fizycznie jest to ten sam pojazd, co wymaga dalszego postępowania dowodowego.
Stan faktyczny
W. R. złożył wniosek o wyrejestrowanie samochodu osobowego marki Volkswagen Polo, ponieważ pojazd ten został skonfiskowany na Ukrainie. Organy obu instancji odmówiły wyrejestrowania, wskazując na różnicę w numerach nadwozia pojazdu skonfiskowanego (nr B) i pojazdu zarejestrowanego (nr A). Skarżący argumentował, że utracił posiadanie pojazdu zgodnie z art. 79 ust. 1 pkt 5 Prawa o ruchu drogowym, a także podniósł kwestię sfałszowania numeru nadwozia. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Zbigniew Czarnik Sędziowie NSA Małgorzata Wolska NSA Stanisław Śliwa /spr./ Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 22 stycznia 2009 r. sprawy ze skargi W. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wyrejestrowania samochodu uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...]. do wyroku z dnia 5 lutego 2009 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] sierpnia 2008 r., Nr [...] wydaną na podstawie art. 79 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 ze zm.) oraz art. 17 pkt 1 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), określanej dalej jako KPA, po rozpatrzeniu odwołania W. R. od decyzji Starosty z dnia [...] lipca 2008 r., Nr [...] w przedmiocie odmowy wyrejestrowania samochodu osobowego, utrzymało w mocy skarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu podniesiono, że organ I instancji wskazaną wyżej decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. odmówił W. R. wyrejestrowania samochodu osobowego marki Volkswagen Polo nr rej. [...], nr nadwozia [A]. Powodem powyższego było ustalenie, iż wyżej wymienionemu skonfiskowano na Ukrainie pojazd marki Volkswagen Polo o nr nadwozia [B], jednak w ewidencji pojazdów Wydziału Komunikacji i Transportu Starostwa Powiatowego pojazd o powyższym numerze nadwozia nie figuruje. Oceniając wniosek W. R., jako niezasadny organ pierwszoinstancyjny powołał art. 79 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym podnosząc, iż nie zostało wykazane spełnienie którejkolwiek z przewidzianych w nim przesłanek wyrejestrowania pojazdu z nr nadwozia [B]. W odwołaniu od decyzji Starosty z dnia [...] lipca 2008 r. W. R. wniósł o jej uchylenie i wskazał, iż w sprawie spełniony został - określony w art. 79 ust. 1 pkt 5 ustawy Prawo o ruchu drogowym - wymóg umożliwiający wyrejestrowanie samochodu, z powodu trwałej i zupełnej utraty jego posiadania bez zmiany w zakresie prawa własności. Utrzymując w mocy kwestionowaną decyzję (decyzją z dnia [...] sierpnia 2008 r.) Samorządowe Kolegium Odwoławcze zwróciło uwagę, iż brak podstaw do uznania, że odwołujący udokumentował trwałą i zupełną utratę posiadania pojazdu, którego jest właścicielem. Postanowienie Sądu Obwodu [...] z dnia 29 sierpnia 2007 r. wskazuje bowiem, iż W. R. skonfiskowano samochód osobowy marki Volkswagen Polo o nr nadwozia [B], natomiast ze znajdujących się w aktach sprawy dokumentów wynika, że wyżej wymieniony jest właścicielem pojazdu o nr nadwozia [A]. Organ uznał jednocześnie, iż sama przedstawiona przez wnoszącego odwołanie płytka metaliczna z nr [A] nie może zastąpić numeru nadwozia pojazdu ani też nie może stanowić sposobu jego identyfikacji, którym z pewnością jest nadany i umieszczony przez producenta nr VIN, o którym mowa w art. 2 pkt 58 Prawa o ruchu drogowym. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na decyzję SKO z dnia [...] sierpnia 2008 r. złożył W. R., który wniósł o jej uchylenie. Zarzucił organowi niewzięcie pod uwagę faktu, że w momencie nabywania przedmiotowego pojazdu nie miał świadomości o dokonanym sfałszowaniu numeru nadwozia, zaś prowadzone przez Policję postępowanie nie wykazało by zmian tych dokonał on sam. Podkreślił, iż odmawiając wyrejestrowania pojazdu organy zdają się nie dostrzegać faktu, iż w rzeczywistości samochodu tego nie posiada, figuruje zaś nadal jako jego właściciel, co wiąże się z kolei z koniecznością uiszczania składek na obowiązkowe jego ubezpieczenie. Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując motywy, które legły u podstaw wydania skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje : Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych; Dz. U. 2002 r. Nr 153 poz. 1269). W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a - c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r. Nr 153 poz. 1270; Dz. U. 2004 r. Nr 162 poz. 1692, powoływanej dalej jako p.p.s.a.), lub stwierdzenia nieważności w przypadku zaistnienia przyczyn określonych w art. 156 KPA (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przepis ten daje więc podstawę do uwzględnienia skargi także wtedy, gdy strona nie podnosi podczas toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego zarzutów będących podstawą wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego aktu administracyjnego. W ramach dokonywanej kontroli legalności Sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Stan faktyczny sprawy w zakresie niezbędnym do jej rozstrzygnięcia przedstawia się w sposób następujący. W. R. domagał się wyrejestrowania samochodu osobowego marki Volkswagen Polo nr rej. [...], nr nadwozia [A], bowiem pojazd ten skonfiskowano mu na Ukrainie. Organy obu instancji odmówiły mu uwzględnienia wniosku uznając, że pojazd, którego dotyczy wniosek nie jest tożsamy z pojazdem stanowiącym własność W. R. zarejestrowanym przez Starostę decyzją z dnia [...].06.2003 r., bowiem różni się od niego numerem nadwozia. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że zarówno ona, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 KPA, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podstawę materialnoprawną żądania wnioskodawcy stanowi przepis art. 79ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zgodnie z powołanym przepisem pojazd podlega wyrejestrowaniu w przypadku : 1) przekazania pojazdu do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu lub przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów, na podstawie zaświadczenia o demontażu pojazdu, o którym mowa w ust. 2 bądź w art. 24 ust. 1 pkt 2 lub art. 33 ust. 3 ustawy z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, albo równoważnego dokumentu wydanego w innym państwie; 2) kradzieży pojazdu, jeżeli jego właściciel złożył stosowne oświadczenie pod odpowiedzialnością karną za fałszywe zeznania; 3) wywozu pojazdu z kraju, gdy pojazd został zarejestrowany za granicą lub zbyty za granicę; 4) zniszczenia (kasacji) pojazdu za granicą; 5) udokumentowanej trwałej i zupełnej utraty posiadania pojazdu bez zmiany w zakresie prawa własności; 6) przekazania niekompletnego pojazdu do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu lub przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów, na podstawie zaświadczenia o przyjęciu niekompletnego pojazdu, o którym mowa w art. 25 ust. 1 lub art. 33 ust. 3 ustawy z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, albo równoważnego dokumentu wydanego w innym państwie. Skarżący podstawy swojego żądania upatruje w punkcie 5) powołanego przepisu. Zgodzić należy się ze stanowiskiem organów obu instancji, że przepis ten podstawy prawnej do wyrejestrowania przedmiotowego pojazdu nie stanowi. Wynika z niego, że przesłankami wyrejestrowania są trwała i zupełna utrata posiadania pojazdu przy jednoczesnym braku zmiany w zakresie prawa własności. O ile nie budzi żadnych wątpliwości, że skarżący wobec orzeczenia konfiskaty przedmiotowego samochodu i pozostawienia go na terytorium Ukrainy trwale i zupełnie utracił jego posiadanie, to jednak W. R. wobec orzeczenia konfiskaty utracił własność tego pojazdu, więc doszło do zmiany w zakresie prawa własności co wyklucza możliwość wyrejestrowania samochodu w oparciu o wskazany przepis. Wskazać jednak należy, że opisany stan faktyczny wyczerpywać może przesłanki do wyrejestrowania samochodu w oparciu o przepis art. 79 ust. 1 pkt 3 powołanej ustawy. Przewiduje on możliwość wyrejestrowania samochodu w przypadku wywozu pojazdu z kraju, jeżeli został on zarejestrowany za granicą lub zbyty za granicę. W analizowanej sprawie nie budzi wątpliwości, że przedmiotowy samochód został wywieziony za granicę. Sąd orzekający w niniejszej sprawie stoi na stanowisko, że ustawodawca używając określenia "zbyty za granicę" miał nie tylko na myśli przeniesienie własności pojazdu w drodze umowy kupna-sprzedaży ale również każdą utratę prawa własności. Także w drodze orzeczenia konfiskaty przez właściwy organu państwa obcego. Inna interpretacja tego przepisu prowadziłaby do paradoksalnej sytuacji, że skonfiskowany za granicą pojazd nie mógłby być wyrejestrowany na terenie naszego kraju, mimo że jego właściciel utracił jego własność na rzecz podmiotu zagranicznego. Odmienną kwestią w niniejszej sprawie jest problem dokonania identyfikacji pojazdu, czyli ustalenia, czy pojazd o którego konfiskacie orzekł w dniu 29 sierpnia 2007 r. Sąd Obwodu [...] będący samochodem osobowym marki Volkswagen Polo o nr nadwozia [B] jest tożsamy z samochodem osobowym marki Volkswagen Polo o nr nadwozia [A] o numerze rejestracyjnym [...]. W tej materii dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że zarówno ona, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 KPA, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy nie przeprowadziły postępowania dowodowego w kierunku dokonania identyfikacji samochodu. Niewątpliwie prawdą jest, że samochód, który został zarejestrowany przez Starostę i samochód, którego wyrejestrowania domaga się obecnie skarżący mają różne numery nadwozia. Jest to bardzo istotny dowód w niniejszym postępowaniu. Należy jednak przeprowadzić postępowanie dowodowe i dokonać analizy materiału w celu ustalenia, czy wcześniej organ nie dokonał zarejestrowania objętego postępowaniem samochodu mającego wówczas ukryty prawidłowy numer nadwozia. Ocena materiału dowodowego w tym zakresie musi znaleźć odzwierciedlenie w treści uzasadnienia wydanych decyzji. W przypadku ustalenia przez organy, że pojazd, którego w okresie wcześniejszym rejestracji dokonał starosta, jest fizycznie tym samym pojazdem (mimo różnych numerów nadwozia), którego wyrejestrowania domaga się w chwili obecnej W. R. należy dokonać jego wyrejestrowania. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło