II SA/Rz 659/24
PostanowienieWSA w Rzeszowie2025-04-29
Skład orzekający: Karina Gniewek-Berezowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny może uchylić własne postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej w trybie autokontroli na skutek zażalenia, uznając je za oczywiście uzasadnione, ze względu na nadmierny formalizm w ocenie braku poświadczenia zgodności odpisu skargi?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny może uchylić własne postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej w trybie autokontroli na podstawie art. 195 § 2 p.p.s.a., jeśli zażalenie jest oczywiście uzasadnione. W niniejszej sprawie zażalenie było oczywiście uzasadnione, ponieważ brak poświadczenia zgodności odpisu skargi kasacyjnej z oryginałem, przy jednoczesnym istnieniu ugruntowanego orzecznictwa dopuszczającego uzupełnienie tego braku lub uznania kserokopii za wystarczającą, stanowiło przejaw nadmiernego formalizmu, naruszającego prawo strony do sądu. W związku z tym, Sąd uchylił własne postanowienie i przekazał skargę kasacyjną do rozpoznania Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie postanowieniem z 6 marca 2025 r. odrzucił skargę kasacyjną J. B. z powodu nieuzupełnienia w terminie braku formalnego. Pełnomocnik skarżącej wniósł zażalenie, argumentując, że nadmierny formalizm w postaci braku poświadczenia zgodności odpisu skargi nie powinien skutkować odrzuceniem pisma, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych. Sąd, dokonując autokontroli, uznał zażalenie za oczywiście uzasadnione.Rozstrzygnięcie
Uchylono własne postanowienie z dnia 6 marca 2025 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej i przekazano skargę kasacyjną do rozpoznania Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu.Pełny tekst orzeczenia
29 kwietnia 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący – Sędzia WSA Karina Gniewek-Berezowska w dniu 29 kwietnia 2025 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym po rozpoznaniu zażalenia J. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z 6 marca 2025 r. II SA/Rz 659/24 o odrzuceniu skargi kasacyjnej J. B. - p o s t a n a w i a - I. uchylić własne postanowienie z dnia 6 marca 2025 r. II SA/Rz 659/24 o odrzuceniu skargi kasacyjnej; II. przekazać skargę kasacyjną do rozpoznania Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.
Postanowieniem z 6 marca 2025 r. II SA/Rz 659/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odrzucił skargę kasacyjną J. B. (dalej: "Skarżąca") uznając, że nie uzupełniła ona w terminie braku formalnego skargi.
Pismem z 17 marca 2025 r. pełnomocnik Skarżącej wniósł zażalenie na ww. postanowienie. W uzasadnieniu - powołując się na orzecznictwo m.in. sądowoadministracyjne podniósł, że nadmierny formalizm – w tym przypadku brak poświadczenia zgodności, nie powinien skutkować odrzuceniem pisma
Na skutek wniesionego przez pełnomocnika strony Skarżącej zażalenia, Sąd zarządził posiedzenie co do autokontroli zapadłego orzeczenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 195 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm. - dalej: "p.p.s.a."), akta sprawy wraz z zażaleniem wojewódzki sąd administracyjny przedstawia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu po doręczeniu zażalenia pozostałym stronom. Odpowiedź na zażalenie może być wniesiona wprost do Naczelnego Sądu Administracyjnego w terminie siedmiu dni od doręczenia zażalenia.
Stosownie zaś do art. 195 § 2 p.p.s.a., jeżeli zażalenie zarzuca nieważność postępowania lub jest oczywiście uzasadnione, wojewódzki sąd administracyjny, który wydał zaskarżone postanowienie, może na posiedzeniu niejawnym, nie przesyłając akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, uchylić zaskarżone postanowienie i w miarę potrzeby sprawę rozpoznać na nowo. Od ponownie wydanego postanowienia przysługują środki odwoławcze na zasadach ogólnych.
Przepis art. 195 § 2 p.p.s.a. stanowi podstawę do dokonania autokontroli zaskarżonego postanowienia przez wojewódzki sąd administracyjny w sytuacji wystąpienia co najmniej jednej z dwóch wymienionych w nim przesłanek. Wystąpienie jednej wyszczególnionej przez ustawodawcę przesłanki, uprawnia tym samym do zastosowania instytucji samokontroli przez sąd pierwszej instancji. Zgodnie z ww. przepisu, uchylenie zaskarżonego postanowienia przez sąd, który je wydał, jest możliwe wtedy, gdy zażalenie jest "oczywiście uzasadnione". Tak określona podstawa uchylenia wskazuje, że mogą nią być objęte zarówno przyczyny formalne, które zadecydowały o wydaniu zaskarżonego postanowienia, jak i względy merytoryczne. W każdym jednak wypadku istotne jest to, by zasadność zażalenia była "oczywista", to znaczy nie wzbudzająca wątpliwości i zauważalna bez potrzeby dokonywania głębszej analizy (por. postanowienie NSA z 24 marca 2021 r., sygn. akt II GZ 61/21, LEX nr 3168071).
W ocenie tutejszego Sądu, taki charakter ma zażalenie wniesione na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z 6 marca 2025 r.
Po dokonaniu analizy akt sprawy i wniesionego zażalenia Sąd uznał, że jest ono oczywiście uzasadnione. W uzasadnieniu zażalenia słusznie wskazano, że w orzecznictwie sądów administracyjnych oraz cywilnych brak było jednolitej linii dotyczącej formy poświadczenia odpisów pism procesowych za zgodność z oryginałem. Podniesiono, że zarówno Sąd Najwyższy, jak i Naczelny Sąd Administracyjny w licznych orzeczeniach (m.in. z 2002, 2005, 2012 i 2019 roku) uznawały, iż brak poświadczenia zgodności nie powinien skutkować odrzuceniem pisma, jeśli jego treść jest możliwa do weryfikacji, a oryginał znajduje się w aktach sprawy. Podkreślono, że rygorystyczne podejście prowadzące do odrzucenia pisma na tej podstawie byłoby przejawem nadmiernego formalizmu, który nie znajduje oparcia w przepisach i prowadziłby do naruszenia prawa strony do sądu. Aktualne i utrwalone orzecznictwo NSA przyjmuje, że brak poświadczenia może być uzupełniony, a sama kserokopia może być uznana za wystarczającą formę odpisu.
Sąd podziela ten pogląd, uznając, że stanowisko pełnomocnika Skarżącej znajduje oparcie w ugruntowanej linii orzeczniczej i zasługuje na uwzględnienie.
Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie orzekł, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło