II SA/Rz 664/09
PostanowienieWSA w Rzeszowie2010-01-28
Skład orzekający: Paweł Zaborniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zasiłku celowego jest zasadny, skoro skarżący jest z mocy prawa zwolniony z tych kosztów?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zasiłku celowego jest bezprzedmiotowy, ponieważ skarżący jest z mocy prawa zwolniony z tych kosztów na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a PPSA. Postępowanie w zakresie ustanowienia adwokata powinno być jednak kontynuowane, gdyż sytuacja majątkowa skarżącego (osadzonego w zakładzie karnym, bez dochodów i środków finansowych) uzasadnia przyznanie prawa pomocy w tym zakresie.Stan faktyczny
J. R. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie zasiłku celowego. Sprawa, w której złożono wniosek, została już zakończona wyrokiem oddalającym skargę. Skarżący przebywa w zakładzie karnym, nie posiada środków finansowych ani dochodów.Rozstrzygnięcie
Postanowiono umorzyć postępowanie w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowić na rzecz J. R. adwokata.Pełny tekst orzeczenia
28.01.2010 r. POSTANOWIENIE Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Przewodniczący referendarz sądowy Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 28.01.2010 r., na posiedzeniu niejawnym wniosku, J. R., o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata, w sprawie ze skargi wyżej wymienionego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia [...].05.2009 r. nr [...], wydaną w sprawie zasiłku celowego, - postanawia – 1) umorzyć postępowanie w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, 2) ustanowić na rzecz J.R. adwokata.
Sygn. II SA/Rz 664/09
Uzasadnienie
Wnioskiem złożonymi w dniu 18.01.2010 r., J. R. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA) o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata. W sposób precyzyjny, granice wniosku strona określiła w piśmie z 23.12.2009 r. Wyraźnie w nim zaznaczono, iż skarżący domaga się od WSA zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Wniosek o prawo pomocy złożono w sprawie o sygn. II SA/Rz 664/09 dotyczącej skargi J. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego wydaną w sprawie zasiłku celowego. Sprawa o podanej wyżej sygnaturze została zakończona wyrokiem WSA z dnia 10.11.2009 r., II SA/Rz 664/09 poprzez oddalenie skargi wyżej wymienionego.
Stwierdzono, co następuje :
Wniosek skarżącego, co do zasady, zasługuje na uwzględnienie.
Granice procesowego żądania skarżącego dotyczą dwóch instytucji składających się na prawo pomocy, tj. zwolnienia od kosztów oraz ustanowienia adwokata. Oznacza to, że J. R. powinien udowodnić, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Według treści art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 152, poz. 1270 z późn. zm., zwana dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa w zakresie całkowitym jest możliwe, jeżeli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów wynagrodzenia fachowego pełnomocnika.
W pierwszej kolejności, należy zauważyć, iż w określonych sprawach przepisy prawa zwalniają skarżących od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Tymi kosztami są opłaty sądowe oraz zwrot wydatków. Oznacza to, że skarżący we wskazanych w ustawie postępowaniach sądowoadministracyjnych nie mają obowiązku uiszczać kosztów sądowych (wpisu i opłaty kancelaryjnej) oraz wydatków. Natomiast wydatki za stronę zwolnioną od kosztów sądowych z mocy prawa wykładane są z części budżetu sądu administracyjnego, w zakresie tego zwolnienia. Sprawy, o których mowa, wymienia enumeratywnie art. 239 p.p.s.a.
Ustawodawca w treści art. 239 pkt 1 lit. a p.p.s.a. zwolnił z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych skarżących w sprawach z zakresu pomocy społecznej. Sprawy udzielania pomocy społecznej regulują przepisy ustawy z 12.03.2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 175, poz. 1362 z późn. zm.). Przepisy powyższej ustawy, dobitnie świadczą o tym, że przyznanie zasiłku celowego jest sprawą dotyczącą pomocy społecznej. W rezultacie, skarżący w granicach sprawy sygn. II SA/Rz 664/09, jest z mocy prawa zwolniony z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych. Ponieważ w niniejszej sprawie nie istnieje obowiązek ponoszenia przez skarżącego kosztów sądowych, Jego wniosek w tym względzie należy uznać za bezprzedmiotowy. Zniesienie z mocy prawa obowiązku ponoszenia kosztów sądowych powoduje ten skutek, że skarżący w granicach sprawy o sygn. akt II SA/Rz 664/09, nie może zostać zobowiązany do uiszczenia wpisu, opłat kancelaryjnych oraz zwrotu wydatków.
Nie ulega umorzeniu postępowanie w zakresie ustanowienia na rzecz skarżącego adwokata. Okoliczności życia skarżącego zostały opisane we wniosku PPF oraz piśmie z 23.12.2009 r. Na podstawie tych dowodów ustalono, że skarżący przebywa obecnie Zakładzie Karnym w N. Skarżący nie posiada żadnych środków finansowych, nie pracuje a w związku z tym nie osiąga dochodów. Jest osobą niepełnosprawną; dysponuje wraz z Ojcem lokalem mieszkalnym w S. Wnioskodawca nie posiada nieruchomości rolnych i leśnych, zasobów pieniężnych i przedmiotów majątkowych.
Według rozpoznającego wniosek, sytuacja majątkowa skarżącego powoduje konieczność przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Jak wynika z treści podania, J. R. nie jest w stanie podołać kosztom postępowania sądowego z uwagi na grożący mu z tego powodu uszczerbek na poziomie utrzymania koniecznego. Skarżący nie uzyskuje dochodów, jak również nie posiada składników majątkowych zdatnych do pokrycia jakiejkolwiek części wynagrodzenia adwokackiego. Przebywanie wnioskodawcy w Zakładzie Karnym uprawdopodobnia wniosek, że skarżący spełnia przesłanki unormowania art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Poucza się wnioskodawcę, iż niniejsze postanowienie nie jest równoznaczne z udzieleniem adwokatowi pełnomocnictwa. Stanowi dopiero podstawę do udzielenia wyznaczonemu adwokatowi umocowania do reprezentowania strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym (art. 244 § 2 p.p.s.a.).
Z wyżej powołanych względów orzeczono jak w sentencji niniejszego postanowienia w oparciu o art. 161 § 1 pkt 3, art. 239 pkt 1 lit. a, art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 2, art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło