II SA/Rz 69/10
PostanowienieWSA w Rzeszowie2010-03-15
Skład orzekający: Referendarz sądowy Paweł Zaborniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja majątkowa i rodzinna skarżącej, obejmująca niskie dochody, konieczność utrzymania niepełnosprawnej córki i znaczne wydatki na leczenie, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych został uwzględniony w całości, ponieważ sytuacja majątkowa i rodzinna skarżącej, w tym niskie dochody, konieczność ponoszenia znacznych wydatków na leczenie niepełnosprawnej córki oraz brak wsparcia ze strony byłego męża, jednoznacznie wykazała brak możliwości poniesienia kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania rodziny. Przyznanie prawa pomocy jest niezbędne dla zapewnienia konstytucyjnego prawa do sądu.Stan faktyczny
Skarżąca Z. D. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu dotyczącym skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o warunkach zabudowy. Skarżąca wskazała na niskie dochody (1600 zł brutto), konieczność samodzielnego utrzymania niepełnosprawnej córki, znaczne wydatki na jej leczenie oraz brak wsparcia ze strony byłego męża.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych w całości.Pełny tekst orzeczenia
Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Referendarz sądowy Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 15.03.2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. D., o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi wyżej wymienionej, na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia [...].11.2009 r., nr [...], podjętą w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, - postanawia – zwolnić skarżącą od kosztów sądowych w całości.
Z. D. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA) o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wniosek ten złożono w sprawie o sygn. akt II SA/Rz 69/10, dotyczącej skargi w.w na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Zaskarżonym rozstrzygnięciem odmówiono skarżącej wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej ustalającej warunki zabudowy.
Sprawa ze skargi wyżej wymienionej nie została zakończona przed WSA w Rzeszowie. Na obecnym etapie rozpoznania sprawy, skarżąca jest zobowiązana do poniesienia na rzecz Sądu wpisu sądowego w kwocie 200 zł. Oprócz tej kwoty, skarżąca zobowiązana jest do pokrycia kosztów sądowych w sprawie II SA/Rz 70/10.
Sytuacja majątkowa i rodzinna Z. D. została szeroko opisana we wniosku PPF. Z treści tego dokumentu wynika, że wnioskodawczyni utrzymuje niepełnosprawną córkę. Koszty jej utrzymania ponosi samodzielnie; mąż skarżącej nie pomaga zarówno finansowo jak i przy wychowaniu dziecka. Strona uzyskuje dochody z pracy w kwocie 1600 zł brutto. Z. D. została zatrudniona na czas nieobecności w pracy innego pracownika. Skromne dochody skarżącej mają charakter tymczasowy. Aktualnie rodzina nie korzysta ze świadczeń pomocy społecznej. Dwuosobowa rodzina zamieszkuje w mieszkaniu o powierzchni 43,02 m². W uzasadnieniu wniosku PPF podkreślono znaczące wydatki, jakie pochłaniają koszty leczenia niepełnosprawnej córki skarżącej.
Stwierdzono, co następuje:
Prośbę Z. D. o zwolnienie od kosztów sądowych należy uwzględnić w całości.
Wniosek skarżącej dotyczy jednej z instytucji składających się na prawo pomocy, tj. zwolnienia od kosztów sądowych, na które składają się opłaty i wydatki. Ze względu na tak zakreślone granice wniosku, strona powinien udowodnić, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego, ze względu na grożący jej uszczerbek na poziomie utrzymania koniecznego. Do udowodnienia takiego stanu zobowiązuje wnioskodawczynię art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30.08.2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 152, poz. 1270 z późn. zm., zwana dalej p.p.s.a.). W sytuacji procesowej, w jakiej znajduje się Z. D., koszty te obejmują przede wszystkim wpis sądowy w kwocie 200 zł.
Opisana w wniosku PPF sytuacja majątkowa i rodzinna skarżącej, wykazuje w sposób wystarczający brak możliwości pokrycia wiążących się z procesem ciężarów pieniężnych. Sytuacja majątkowa i rodzinna Z. D. potwierdza, że nie byłaby Ona w stanie podołać kosztom sądowym, które pojawiają się na każdym z etapów postępowania przed WSA i Naczelnym Sądem Administracyjnym. Poniesienie tych ciężarów przez stronę, przynajmniej w obecnej Jej sytuacji, nie jest możliwe gdyż odbiłoby uszczerbkiem na poziomie utrzymania niezbednego dwuosobowej rodziny.
Rozpoznający wniosek o prawo pomocy, wydając pozytywne dla strony rozstrzygnięcie, bierze pod uwagę bieżące ciężary zakupu lekarstw oraz koszty zabiegów rehabilitacyjnych, które przy uwzględnieniu tymczasowych dochodów Z. D. są bardzo znaczne. Kwota 1600 zł, jest kwotą brutto, a to oznacza, że wysokość rzeczywistych dochodów strony skarżącej jest o wiele niższa z powodu potrącania należnych składek. Nie sposób też pominąć faktu, iż córka skarżącej pozostaje na wyłącznym utrzymaniu wnioskodawczyni. Według oświadczenia skarżącej, Jej były mąż nie pomaga w utrzymaniu i wychowaniu córki; jest osobą bezrobotną, dotkniętą problem choroby alkoholowej. Jako nikłe, wypada ocenić szanse wyegzekwowania należnych stronie alimentów. Reasumując, nie przyznanie prawa pomocy mogłoby spowodować naruszenie konstytucyjnego prawa do sądu.
Z tych względów orzeczono jak w sentencji niniejszego postanowienia w oparciu o art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło