II SA/Rz 693/06

WyrokWSA w Rzeszowie2007-01-11

Skład orzekający: Zbigniew Czarnik, Robert Sawuła, Jolanta Ewa Wojtyna

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy egzekucja administracyjna może być prowadzona w celu wykonania obowiązku rozbiórki ogrodzenia, nałożonego decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, poprzez nałożenie grzywny w celu przymuszenia?
Ratio decidendi
Egzekucja administracyjna może być prowadzona w celu wykonania obowiązku wynikającego z grzywien i kar pieniężnych wymierzanych przez organy administracji publicznej. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, jako organ właściwy do wydawania decyzji w sprawach budowlanych, jest uprawniony do egzekucji administracyjnej obowiązków niepieniężnych, w tym nakazu rozbiórki, poprzez nałożenie grzywny w celu przymuszenia, jeśli zobowiązany nie wykonuje nałożonego obowiązku.
Stan faktyczny
Skarżący J. M. kwestionował postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego, które uznało za bezzasadne zarzuty dotyczące prowadzenia egzekucji administracyjnej nakazu rozbiórki betonowego ogrodzenia. Skarżący podnosił zarzut niedopuszczalności egzekucji administracyjnej, argumentując, że prawo budowlane nie przewiduje takiej formy egzekucji dla nakazu rozbiórki. Sprawa dotyczyła egzekucji grzywny nałożonej w celu przymuszenia do wykonania obowiązku rozbiórki.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Zbigniew Czarnik Sędziowie WSA Robert Sawuła AWSA Jolanta Ewa Wojtyna /spr./ Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 11 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi J. M. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w R. z dnia [...] czerwca 2006 r. nr[...] w przedmiocie uznania zgłoszonych zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji za bezzasadne odnośnie nakazu rozbiórki betonowego ogrodzenia -skargę oddala- II SA/Rz 693/06 U z a s a d n i e n i e Przedmiotem skargi jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w R. z dnia [...] czerwca 2006 roku znak:[...], który po rozpatrzeniu zażalenia J. M., działając na mocy przepisu art. 138 §1pkt.1 i art. 144 k.p.a. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z [...] marca 2006 roku nr [...] W uzasadnieniu wskazano, że organ egzekucyjny - Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. prowadzi w stosunku do J. M. postępowanie egzekucyjne w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...] wystawiony przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. obejmujący należności z tytułu grzywny wysokości 1.660,00 zł wraz z kosztami egzekucyjnymi w kwocie 68 zł / w sumie 1.728,00 zł/, nałożonej w dniu [...] listopada 2003 roku postanowieniem nr [...] o nałożeniu grzywny w celi przymuszenia wykonania obowiązku wynikającego z decyzji PINB z [...].11.2000 [...]nakładającej nakaz rozbiórki betonowego ogrodzenia na działce nr 1242 w miejscowości B. W piśmie z dnia 27.01.2006 /zatytułowanym "skarga"/ J. M. zarzucił, że postanowienie z [...] listopada 2003 roku opiewa na kwotę 1660 zł, a tytuł wykonawczy wystawiono na kwotę 1 728 zł. Zarzucił też naruszenie art. 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, ponieważ z prawa budowlanego nie wynika prawo do stosowania egzekucji administracyjnej. Zażądał wstrzymania czynności egzekucyjnych oraz wycofania zajęcia wynagrodzenia. W kolejnym piśmie z dnia 29 stycznia 2006 J. M. złożył wniosek o umorzenie postępowania administracyjnego. W dniu 02.02.2006 Naczelnik U.S. w S. wydał postanowienie nr[...],na podstawie art. 35 § 1w zw. z 17§ 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji , o czym powiadomił pracodawcę zobowiązanego. Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia [...] marca 2006 roku [...],działając na podstawie art. 34 § 1 , 33 pkt. 3,4,6 i 8 w zw. z art. 17 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracyjnym uznał za bezzasadne zarzuty dotyczące : - określenia egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia będącego podstawą prawną wystawienia tytułu wykonawczego, - błędu co do osoby zobowiązanego - niedopuszczalności egzekucji administracyjnej - zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego w postępowaniu prowadzonym na podstawie tytułu wykonawczego o nr: [...] Odnosząc się do zarzutów zobowiązanego organ stwierdził, że sposób rozpatrywania zarzutów reguluje przepis art. 34 ustawy ,który w § 1 stanowi, że zgłoszone zarzuty organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela , z tym, że w zakresie zarzutów , o których mowa w art. 33 pkt.1-5 stanowisko to jest dla organu wiążące. Zażalenie na to postanowienie złożył J. M. wnosząc o uchylenie postanowienia i umorzenie postępowania , podnosząc zarzut niedopuszczalności egzekucji. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2006 roku nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej Dyrektor Izby Skarbowej w R. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Organ przytoczył treść przepisu art. 32 w zw. z art. 27 § 1 pkt.9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji stanowiącego, że organ egzekucyjny lub egzekutor, przystępując do czynności egzekucyjnych , doręcza zobowiązanemu odpis tytułu wykonawczego oraz poucza zobowiązanego o prawie zgłoszenia zarzutów. Rozpatrując zarzut organ zobowiązany jest uzyskać stanowisko wierzyciela w tej kwestii. Stanowisko wierzyciela do zarzutów jest dla organu wiążące. Odnośnie zarzutu niedopuszczalności egzekucji organ wskazał na treść przepisu art. 2 §1 pkt.2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym , zgodnie z którym egzekucji administracyjnej podlega obowiązek wynikający z grzywien i kar pieniężnych wymierzonych przez organy administracji publicznej. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego jest, zgodnie z przepisem art. 20 § 1 pkt.4 tej ustawy, organem egzekucyjnym w zakresie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze niepieniężnym , wynikających z wydanych w zakresie swej właściwości. Odpowiadając na zarzut dotyczący zastosowania przez organ zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego organ wskazał, że postępowanie egzekucyjne musi być przede wszystkim skuteczne , a organ egzekucyjny powinien zastosować środki prowadzącego wykonania obowiązku. W rozpatrywanej sprawie , w ocenie organu odwoławczego, nie uchybiono zasadom gwarancyjnym przysługującym stronie. Zastosowany środek egzekucyjny jest środkiem należącym do katalogu ustawowego. Organ przy jego wyborze kierował się przesłanką celu egzekucji, tj. dążeniem do skutecznego, bezpośredniego wykonania przymusowego obowiązku i nie naruszył zasady poszanowania minimum egzystencji zobowiązanego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego J. M. wniósł o uchylenie postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej, zarzucając nieuwzględnienie zarzutu niedopuszczalności egzekucji administracyjnej. Zarzucił, że nakaz rozbiórki ogrodzenia miał formę decyzji wydanej na podstawie prawa budowlanego, które nie zawiera przepisu określającego , iż obowiązki są egzekwowane drodze egzekucji administracyjnej. Zdaniem skarżącego, postępowanie egzekucyjne powinno być umorzone na podstawie przepisu art. 59 § 1 pkt. 7 ustawy egzekucyjnej. W odpowiedzi naskarżę, organ wniósł o jej oddalenie z przyczyn wskazanych uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. nr 153 poz. 1269 z 2002 roku / sądy te sprawują w zakresie swej działalności kontrolę pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153 poz.1270 z 2002 roku / zwanej dalej P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszeń prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy , których dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia. W myśl przepisu art. 145 P.p.s.a. Sąd obowiązany jest do uchylenia decyzji lub stwierdzenia jej nieważności ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięta jest naruszeniem prawa w sposób dający podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy lub jeśli zachodzą przyczyny określone w przepisie art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Mając powyższe na uwadze, Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 roku - o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( Dz. U. Nr. 110 poz. 968 z 2002 r. ze zm ) zwana dalej ustawą, w art. 1, pkt. 1 i 2 stanowi, że określa ona : 1/ sposób postępowania wierzycieli w przypadkach uchylania się zobowiązanych od wykonania ciążących na nich obowiązków, o których mowa w art. 2, 2/ prowadzone przez organy egzekucyjne postępowanie i stosowane przez nie środki przymusu służące doprowadzeniu do wykonania lub zabezpieczenia wykonania obowiązków, o których mowa w art. 2. Sąd nie podziela zarzutu skarżącego dotyczącego niedopuszczalności egzekucji, zgodnie bowiem z przepisem art. 2 § 1 pkt.2 ustawy , egzekucji administracyjnej podlegają grzywny i kary pieniężne wymierzane przez organy administracji publicznej. Organem egzekucyjnym w zakresie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze niepieniężnym jest, zgodnie z art. 20 § 1 pkt.4 ustawy kierownik powiatowej służby, inspekcji lub straży w odniesieniu do obowiązków wynikających z wydawanych w zakresie swojej właściwości decyzji i postanowień. Przepis art. 80 ust.2 pkt.1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 207 poz. 2016 z 2003 ze zm ) stanowi, że zadania nadzoru budowlanego wykonuje powiatowy inspektor nadzoru budowlanego. Do podstawowych obowiązków organów administracji architektoniczno - budowlanej i nadzoru budowlanego należy m.in. wydawanie decyzji administracyjnych w sprawach określonych ustawą ( art. 81 ust.1 pkt.2 ). Taką decyzją była niewątpliwie decyzja Nr [...] z [...] listopada 2000 wydana przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. nakazująca R. W. , S. M. i J. M. rozbiórkę betonowego ogrodzenia na słupkach betonowych wykonanego na długości 18,80 m od strony drogi gminnej, znajdującego się na działce nr ewid. 1242 w miejscowości B. Wobec niewykonania obowiązku wynikającego z tej decyzji, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wydał w dniu [...] listopada 2003 roku postanowienie nr [...] o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. Grzywnę taką, zgodnie z art. 119 ustawy, nakłada się, gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku znoszenia lub zaniechania albo wykonania czynności , a szczególności czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego. W tym miejscu należy wskazać, że z akt sprawy wynika, że postępowanie egzekucyjne w stosunku do pozostałych zobowiązanych toczy się odrębnie, zgodnie z właściwością miejscową organu egzekucyjnego. Ustawa przewiduje możliwość zgłoszenia przez zobowiązanego zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Podstawy zarzutów wymienia przepis art. 33 ustawy, a sposób rozpatrzenia zarzutów reguluje przepis art. 34. Postanowienie organu egzekucyjnego musi być poprzedzone ostatecznym postanowieniem wierzyciela . Do czasu otrzymania tego postanowienia , organ egzekucyjny nie podejmuje żadnych czynności poza ewentualnym zawieszeniem postępowania w sytuacji opisanej w art. 34 pkt. 3 ustawy. Zobowiązany J. M. wniósł do organu egzekucyjnego, w dniu 27 stycznia 2006 , pismo , które organ uznał za zarzuty , o których mowa w art. 33 ustawy. Organ egzekucyjny zwrócił się , w trybie art. 34 § 1 w zw. z art.33 ustawy , do wierzyciela - Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. o zajęcie stanowiska w sprawie zgłoszonych przez zobowiązanego zarzutów. Wierzyciel uznał zarzuty zobowiązanego za bezzasadne w postanowieniu z [...] lutego 2006 roku, które stało się ostateczne w dniu 18 lutego 2006 r. Zgodnie z przepisem art. 34 § 4 ustawy, rzeczą organu egzekucyjnego , po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela, jest dalsze prowadzenie egzekucji i wydanie postanowienia w sprawie zgłoszonych zarzutów. Organ związany jest stanowiskiem wierzyciela, bowiem podważenie jego wypowiedzi musiałoby prowadzić do przeprowadzenia kontroli istniejącej decyzji, na podstawie której wystawiono tytuł wykonawczy, do czego żaden przepis nie uprawnia organu egzekucyjnego. Wskazując na powyższe sąd stwierdził, że postępowanie w przedmiocie uznania zgłoszonych zarzutów za bezzasadne , toczyło się zgodnie z przytoczonymi przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, dlatego Sąd skargę oddalił na podstawie przepisu art. 151 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło