II SA/Rz 708/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Krystyna Józefczyk Sędziowie NSA Ryszard Bryk /spr./ WSA Jolanta Ewa Wojtyna Protokolant Anna Zięba po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 21 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi M.W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2009 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu podania -skargę oddala- II SA/Rz 708/09 U Z A S A D N I E N I E W podaniu, opatrzonym datą 15.01.2009 r., skierowanym do Urzędu Gminy M. K., M.W. żądał przywrócenia dojazdu do pól, konkretnie do działek nr, nr 1617 i 1518. Dodał, że przejazd stanowił "naszą własność", a podczas jego pobytu w szpitalu /17.09.-17.10.2008 r./, geodeta R.G. dokonał rozgraniczenia i włączył przejazd do działki nr 1516, która stanowi własność W.S.-K. Wymieniona zagrodziła przejazd siatką. Wójt Gminy M.K. pismem z dnia 5.02.2009 r. wezwał M.W. o sprecyzowanie żądania przez podanie czy wniosek dotyczy ustalenia prawa przejazdu, przechodu przez działkę nr 1516, czy rozgraniczenia działki nr 1518 z działką nr 1516. Na końcu nadmienił, że nie toczyło się postępowanie administracyjne w przedmiocie rozgraniczenia w/w działek, w tym w szczególności w okresie pobytu wnioskodawcy w szpitalu. Odpowiadając na wezwanie, M.W. w piśmie z dnia 16.02.2009 r. wyjaśnił, że przedmiotem jego wniosku jest prawo przejazdu, które zostało ustanowione uchwałą Sądu Grodzkiego w K. z dnia 23.02.1937 r. Przejazd był odgrodzony i uwidoczniony w starej mapie. Żąda odgrodzenia przejazdu z urzędu, ponieważ nie stać go na pokrycie kosztów rozgraniczenia. Postanowieniem z dnia [...] r., Nr[...], Wójt Gminy M.K. na podstawie art. 66 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego /dalej: k.p.a./ zwrócił wnioskodawcy wniosek z dnia 15.01.2009 r. o przywrócenie prawa służebności przejazdu przez działkę nr 1516, stanowiącą własność W.S.-K., gdyż przedmiot sprawy nie jest sprawą administracyjną, lecz cywilną i właściwym do rozpatrzenia sprawy jest Sąd Rejonowy w K. W zażaleniu, wniesionym w ustawowym terminie, skarżący zarzucił, że nie zgadza się z zaskarżonym postanowieniem, bo działka nr 1516 "wchłonęła przejazd o czterech pól powiększając znacznie swoją powierzchnię". Świadczą o tym stare i nowe mapy oraz pkt II uchwały Sądu Grodzkiego w K. z dnia 23.02.1937 r. Z tych względów wnosi o rozgraniczenie na koszt Gminy, ponieważ "Gmina robiła mapy". Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T., po rozpatrzeniu zażalenia i na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. postanowieniem z dnia [...] r., nr [...] uchyliło zaskarżone postanowienie i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu postanowienia Kolegium wyjaśniło, że z pism składanych przez M.W. wynika, że nie żąda ustanowienia służebności przejazdu i przechodu, bo taką służebność ustanowił Sąd Grodzki w K. Problem natomiast dotyczy ustalenia granic i wrysowania przejazdu na mapach. Z tego względu nie było podstaw do zwrotu wniosku na podstawie art. 66 § 3 k.p.a. Kolegium wskazało, że organ I instancji przy ponownym rozpatrywaniu sprawy powinien ustalić zakres żądania strony w sposób jednoznaczny, czy jest to wniosek o rozgraniczenie, wznowienie znaków granicznych, czy dotyczy zmian w ewidencji gruntów lub ujawnienia przebiegu służebności na aktualnych mapach i w zależności od sprecyzowania wniosku sprawę należy skierować do właściwego organu. Skarga została wniesiona po upływie ustawowego terminu, ale na wniosek skarżącego dołączony do skargi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie postanowieniem z dnia 5.11.2009 r. przywrócił skarżącemu termin do wniesienia skargi /k.24 akt sądowych/. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie za pośrednictwem organu odwoławczego, skarżący nie wskazał z jakich przyczyn kwestionuje postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T., ale żądał wydania decyzji o rozgraniczeniu i przywróceniu przejazdu na koszt gminy. W piśmie uzupełniającym skargę z dnia 22.10.2009 r. /k. 15 akt sądowych/ wyjaśnił, że skargę opiera na dwóch zarzutach: - zagrodzenie przejazdu i pozbawienie dojazdu do pola, - wykonanie złych map. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało motywy zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, a ponadto podniosło, iż w skardze nie przedstawiono żadnych zarzutów dotyczących zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem, zatem skarga nie mogła być uwzględniona. Na wstępie należy objaśnić, że stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. nr 153, poz. 1269, ze zm./, wojewódzki sąd administracyjny kontroluje zaskarżony akt administracyjny pod względem zgodności z prawem. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz. 1270, ze zm./, zwanej dalej skrótem p.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny /sąd I instancji/, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną skargi, to zaś znaczy, że z urzędu bierze również pod uwagę naruszenia prawa o jakich nie wspomniano w skardze. Zaskarżone postanowienie jest postanowieniem kasacyjny i zostało wydane na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., postanowienie kasacyjne /uchylające postanowienie organu I instancji i przekazujące sprawę do ponownego rozpatrzenia/, może być wydane m. innymi wtedy, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w części, a także gdy organ I instancji naruszył przepisy postępowania w takim stopniu, co czyni sprawę niewyjaśnioną w całości. Trzeba też zasygnalizować, że postanowienie kasacyjne jest rozstrzygnięciem wyłącznie procesowym, bo nie rozstrzyga o istocie sprawy, stanowi jedynie podstawę do ponownego postępowania przed organem I instancji. Odnosząc się do przedmiotowej sprawy procesowej, Sąd meriti podzielił stanowisko Kolegium, że zwrot podania w trybie art. 66 § 3 k.p.a. był przedwczesny, bowiem organ I instancji nie wyjaśnił przedmiotu żądania M.W. Wójt Gminy M.K. w ogóle nie brał pod uwagę zasady udzielania informacji faktycznej i prawnej /art. 9 k.p.a./, z której wynika obowiązek organu udzielania stronie informacji o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na wynik sprawy, musi też dbać o to, aby strona nie poniosła szkody z powodu nieznajomości prawa, bowiem w postępowaniu administracyjnym nie obowiązuje zasada, że nieznajomość prawa nie usprawiedliwia. Skoro kwestia przedmiotu sprawy nie została wyjaśniona, zatem kasacyjne postanowienie Kolegium jest zgodne z prawem i w związku z tym, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił. Na końcu należy nadmienić, że postanowienie Kolegium z dnia [...]r., jest korzystne dla skarżącego, bo eliminuje postanowienie Wójta Gminy M.K., stwarza możliwość ustalenia przedmiotu sprawy zgodnie z intencją skarżącego oraz rozpatrzenia sprawy przez właściwy organ.