II SA/Rz 71/11

2 luty 2011 r. POSTANOWIENIE Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Przewodniczący referendarz sądowy Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 2 luty 2011 r., na posiedzeniu niejawnym wniosku, J. Z. o zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie ze skargi J. Z. na decyzję, Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, z dnia [...] grudnia 2010 r., znak [...], wydaną w przedmiocie umorzenia postępowania dotyczącego legalności robót budowlanych, - postanawia - 1) zwolnić J. Z. od kosztów sądowych ponad wysokość 50 zł (słownie: pięćdziesiąt złotych), 2) odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. J. Z. we wniosku PPF datowanym 26 stycznia 2011 r., połączonym ze skargą na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej WINB) zwrócił się do Sądu Administracyjnego o zwolnienie od kosztów sądowych w pełnej ich wysokości. Na aktualnym etapie strona zobowiązana jest do opłacenia wpisu sądowego w kwocie 500 zł z tytułu złożenia skargi na decyzję dotyczącą umorzenia postępowania prowadzonego w sprawie legalności robót budowlanych. Wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych został uzasadniony następującymi okolicznościami: wnioskodawca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Zamieszkuje w lokalu należącym do syna, który mieszka w innej miejscowości. Strona wnioskująca dysponuje lokalem o pow. 120 m² oraz nieruchomością o pow. 0,9 ha. Posiada także samochód wyprodukowany w 2006 r. Strona posiadany budynek zamierza sprzedać gdyż nie stać jej na dalsze utrzymanie. Dochodem wnioskodawcy jest kwota 950,38 zł. Wnioskujący cierpi na choroby wymagające leczenia. Do miesięcznych wydatków wnioskodawcy należy: energia elektryczna 107 zł, gaz 300 zł (600 zł co dwa miesiące), a także telefon około 45 zł. Koszty leczenia w skali miesiąca pochłaniają kwotę 100 zł. Kolejne wydatki stanowi zakup żywności oraz środków czystości. Stwierdzono, co następuje: Przedmiotowy wniosek dotyczy jednej z instytucji składających się na prawo pomocy, tj. zwolnienia od kosztów sądowych. Oznacza to, że strona powinna udowodnić, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych (opłat sądowych i wydatków sądowych) z uwagi na grożący Jej rodzinie uszczerbek na poziomie utrzymania określanego jako konieczne. Normatywne wymogi przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym ustala art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 152, poz. 1270 z późn. zm.; zwana dalej p.p.s.a.). Przez poziom utrzymania koniecznego rozumie się właściwy dla oznaczonej osoby fizycznej poziom niezakłóconej realizacji podstawowych potrzeb życiowych. Poziom utrzymania koniecznego będzie utrzymywany, jeżeli osoba fizyczna przez czas toczącego się postępowania sądowego będzie w stanie pokryć wydatki o znaczeniu niezbędnym dla osoby fizycznej. Oświadczenie J. Z. zawarte we wniosku PPF nie budzi wątpliwości co do zgodności z prawdą rzeczywistą. Dlatego istnieją podstawy do rozpoznania zgłoszonego żądania w sposób merytoryczny poprzez odniesienie ustalonej sytuacji majątkowej i rodzinnej do warunków uzyskania prawa pomocy w częściowym zakresie tego prawa. Na obecnym etapie postępowania sądowego koszty, do których poniesienia może zostać zobowiązany wnioskodawca zawężają się do kwoty wpisu sądowego należnego z tytułu wniesienia skargi, który z uwagi na przedmiot sprawy wynosi 500 zł. Pozostałe koszty sądowe, jakimi może zostać w przyszłości obciążony skarżący to opłaty z tytułu wniesienia środków odwoławczych oraz wynagrodzenie za sporządzenie skargi kasacyjnej przez fachowego pełnomocnika. Odnosząc te koszty do wysokości uzyskiwanych przez J. Z. dochodów pieniężnych oraz pozostałych składników majątku trwałego należy stwierdzić, że wnioskodawca wykazał w wymaganym przez prawodawcę stopniu ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy w części. Sytuacja dochodowa i rodzinna skarżącego jest niewątpliwe wyjątkowa. J.Z. utrzymuje się z dochodów niższych niż minimalne wynagrodzenie. Skromne jak na potrzeby osoby fizycznej przychody są obciążane znacznymi wydatkami. Należą do nich m.in. wysokie koszty leczenia. Wydatki o charakterze koniecznym J. Z. są tak znaczące, że muszą pochłaniać zdecydowaną większość jego dochodów. Podane przez wnoszącego kwoty wydatków nie budzą wątpliwości, albowiem zostały potwierdzone załączonymi do wniosku dowodami w postaci kopii faktur i innych rachunków. Opisana sytuacja skarżącego nie jest jednak na tyle zła, aby uzasadniała konieczność zwolnienia od kosztów sądowych w całości. Wnioskodawca zamierza sprzedać posiadany dom. Dzięki temu stan jego zasobów pieniężnych ulegnie znaczącej poprawie. Posiada także samochód osobowy. Utrzymanie pojazdu, co do zasady nie należy do utrzymania koniecznego osoby fizycznej. Tylko stan utrzymania koniecznego może podlegać ochronie na skutek przyznania prawa pomocy. Dzięki ustanowionej służebności lokalu, J. Z. ma zapewnione schronienie. Strona oprócz stałych dochodów może też liczyć na pomoc finansową swego syna (stosunek alimentacji). Posiadanie tych możliwości finansowych oraz pewnych szans na ich zwiększenie nakazuje przyznać J. Z. prawo pomocy w części, polegającej na zwolnieniu od kosztów sądowych ponad wysokość 50 zł. Dobro strony nie ucierpi, jeżeli skarżący uiści z tytułu wniesienia skargi do WSA wpis sądowy o podanej wysokości. Zwolnienie od kosztów sądowych ponad 50 zł oznacza, że oprócz wpisu sądowego w tej niskiej wysokości strona nie poniesie w przyszłości, oczywiście w granicach niniejszej sprawy, żadnych obciążeń finansowych w postaci opłat i wydatków sądowych. Z wyżej powołanych względów orzeczono o przyznaniu prawa pomocy w zakresie ustalonym w sentencji postanowienia w oparciu art. 245 § 4, art. 246 § 1 pkt 2, art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.