II SA/Rz 735/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Piotr Godlewski po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "A." Sp. z o.o. Spółka Jawna z/s w R. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2009 r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wyrokiem z dnia 17 marca 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę "A." Sp. z o.o. Spółka Jawna na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2009 r. Nr [...]. We wniesionej od tego wyroku skardze kasacyjnej reprezentujący Spółkę radca prawny M. K. zawarł wniosek o zwolnienie strony skarżącej od kosztów sądowych, wskazując na jej trudną sytuacją finansową i brak wystarczających środków na ich poniesienie. Przyznania Spółce zwolnienia od tych kosztów dotyczył także załączony do skargi kasacyjnej obowiązujący w tym zakresie urzędowy formularz PPPr, w którego uzasadnieniu wskazano, że Spółka nie ma środków na poniesienie kosztów postępowania, niemniej spodziewa się ich dopływu pod koniec czerwca 2010 r. Zawarte w tym wniosku oświadczenie o majątku i dochodach wykazywało wysokość kapitału zakładowego Spółki na 9 tys. zł., wartość jej środków trwałych na dzień 31 grudnia 2010 r. na 19 996.03 zł., wysokość zysku za 2009 r. na 18 155,85 zł., zaś stan konta bankowego na dzień złożenia wniosku na 1752,07 zł. Mając powyższe na uwadze stwierdzono, co następuje: Zwolnienie od kosztów sądowych na które składają się opłaty sądowe: wpis i opłata kancelaryjna oraz zwrot wydatków wchodzi w zakres częściowego prawa pomocy, którego przyznanie osobie prawnej i jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej może nastąpić po wykazaniu, że nie ma ona dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania – art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), określanej dalej jako P.p.s.a. Ciężar dowodu co do wykazania okoliczności uzasadniającej przyznanie prawa pomocy spoczywa zatem na stronie składającej wniosek, niemniej jak wynika z treści w/w przepisu, ich spełnienie i tak nie wiąże się z obligatoryjnym przyznaniem tego prawa (ma to charakter fakultatywny). Ocena sytuacji finansowej Spółki pod względem wskazanej wyżej przesłanki nie potwierdza jej spełnienia. Informacje zawarte w uzasadnieniu formularza PPPr oraz oświadczeniu o posiadanym majątku i dochodach nie zawierają żadnych danych przemawiających za jego uwzględnieniem. Wręcz przeciwnie; stwierdzenie o braku wystarczających środków finansowych na poniesienie kosztów postępowania pozostaje w sprzeczności z wykazanym dodatnim saldem rachunku bankowego Spółki. Mimo że wysokość zgromadzonych na tym rachunku środków w obiektywnym ujęciu nie jest znaczna, to niemniej jednak kilkakrotnie przewyższa wysokość wymaganego na obecnym etapie postępowania wpisu od skargi kasacyjnej (250 zł.). W tej sytuacji jego opłacenie bez wątpienia nie spowoduje zagrożenia dla istnienia Spółki, o której nienajgorszej kondycji finansowej świadczy także stałe prowadzenie przez nią bieżącej działalności, wypracowanie zysku za ostatni rok obrotowy, opłacenie wpisu od skargi (500 zł.), opłaty kancelaryjnej od wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku (100 zł.) oraz oparte na analizie bieżącej jej działalności oświadczenie o prawdopodobnym dopływie środków finansowych pod koniec m-ca czerwca br. W tych okolicznościach wyłączenia względem strony skarżącej ustawowego obowiązku ponoszenia kosztów postępowania związanych ze swoim udziałem w sprawie (art. 200 P.p.s.a.) nie uzasadniają ewentualne przejściowe trudności finansowe, które mogą wystąpić przy prowadzeniu każdego rodzaju działalności gospodarczej. Ryzyko z tym związane obciąża przedsiębiorcę, który tak powinien kierować prowadzoną działalnością, aby zapewnić środki na jej funkcjonowanie w okresach mniej sprzyjających. Rozciąga się to na całokształt działań danego podmiotu, nie wyłączając z tego postępowań sądowych. Przyznanie stronie wnioskującej prawa pomocy jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, gdy zdobycie przez nią środków na pokrycie kosztów postępowania jest faktycznie niemożliwe. Tego warunku skarżąca Spółka nie spełnia. Z tego względu złożony przez nią wniosek o przyznanie zwolnienia od kosztów sądowych nie może zostać uwzględniony. W związku z powyższym, na podstawie art. 245 § 3 i art. 246 § 2 pkt 2 w/z z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.