II SA/Rz 736/06
WyrokWSA w Rzeszowie2007-01-24
Skład orzekający: Zbigniew Czarnik, Ryszard Bryk, Jolanta Ewa Wojtyna
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo rozpoznało odwołanie, jeśli zostało ono złożone przed doręczeniem decyzji organu pierwszej instancji, a organ odwoławczy nie zbadał tej kwestii w kontekście przywrócenia terminu do wniesienia odwołania?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, w szczególności art. 129 § 2 k.p.a. w zw. z art. 57 k.p.a., ponieważ organ odwoławczy nie rozpoznał kwestii złożenia odwołania przed rozpoczęciem biegu terminu do jego wniesienia. Ponadto, nie wyjaśniono prawidłowo daty doręczenia decyzji organu pierwszej instancji, co miało wpływ na ocenę terminu do wniesienia odwołania. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżoną decyzję.Stan faktyczny
Skarżąca E. D.-W., opiekun J. W., wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta o odmowie przyznania zasiłku pielęgnacyjnego za okres luty-marzec 2006 r. Skarżąca domagała się wypłaty zaległego zasiłku, argumentując, że opóźnienie w orzeczeniu o niepełnosprawności syna nie powinno skutkować przerwą w świadczeniu. Sąd administracyjny dopatrzył się naruszeń proceduralnych w postępowaniu Kolegium, w szczególności dotyczących terminu złożenia odwołania i prawidłowości doręczenia decyzji organu pierwszej instancji.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz stwierdzenie, że decyzja ta nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Zbigniew Czarnik /spr./ Sędziowie NSA Ryszard Bryk AWSA Jolanta Ewa Wojtyna Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym w dniu 24 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi E. D.-W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2006 r. nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku pielęgnacyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Decyzją z dnia [...] maja 2006 r., [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze /dalej: Kolegium/ utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] kwietnia 2006 r. [...] w sprawie przyznania zasiłku pielęgnacyjnego z tytułu niepełnosprawności za okres od 01.04.2006 r. do 30.11.2006 r. dla J. W.. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, że decyzja organu I instancji odpowiada prawu zatem odwołanie nie mogło być uwzględnione. W szczególności zgodnie z treścią art. 24 ust. 3a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych /Dz.U. nr 228, z 2003 r., poz. 2255 ze zm./ w przypadku utraty ważności orzeczenia o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności, jeżeli osoba niepełnosprawna uzyska ponownie takie orzeczenie stanowiące kontynuację poprzedniego, prawo do świadczeń rodzinnych uzależnione od niepełnosprawności ustala się od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym upłynął termin ważności poprzedniego orzeczenia, nie wcześniej jednak niż od miesiąca w którym osoba złożyła wniosek o kontynuację świadczenia rodzinnego. Taki stan prawa przesądza o tym, że odwołanie E. D.-W. nie mogło został uwzględnione.
Z decyzją Kolegium nie zgodziła się E. D.-W. opiekun J. W. W skardze na decyzję wniosła o wypłacenie zaległego zasiłku pielęgnacyjnego dla syna J. za miesiące luty i marzec 2006 r., a więc za okres, kiedy będąc w postępowaniu o orzeczenie o stopniu niepełnosprawności syna nie mogła złożyć wniosku o kontynuację zasiłku pielęgnacyjnego. Zdaniem skarżącej zasiłek dla jej syna jest kontynuacją świadczenia wcześniej przyznanego, a to oznacza, że powinien być wypłacany bez żadnych przerw, zwłaszcza gdy przeszkody wynikające w terminowym orzekaniu o niepełnosprawności nie są skutkiem działań zainteresowanej ale opieszałości urzędników.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie wskazując na argumentację jak w uzasadnieniu decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, zważył co następuje:
Sądy administracyjne zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ dalej: p.p.s.a. sprawują kontrolę działań, administracji i stosują prawem przewidziane środki. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a. nie jest wyznaczony granicami skargi, jej podstawą prawną, ani formułowanymi przez stronę wnioskami. Sądy rozpoznają skargi w granicach danej sprawy.
Wychodząc z tak określonych podstaw kontroli Sąd stwierdza, że skarga E. D. – W. zasługuje na uwzględnienie aczkolwiek z innych powodów niż w niej podniesione. W treści skargi skarżąca domaga się wypłaty zasiłku za dwa miesiące /luty – marzec 2006 r./, zatem jej żądanie wskazuje na naruszenie prawa materialnego ustawy o świadczeniach rodzinnych w części związanej z wniesieniem wniosku o kontynuację zasiłku pielęgnacyjnego dla osoby, której po raz kolejny orzeczono niepełnosprawność.
Rozważenie tej kwestii, a więc odniesienie się do przyjętej przez organ wykładni, wymaga wstępnej oceny warunków formalnych orzeczenia będącego przedmiotem skargi. Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania określające termin złożenia odwołania. Wydanie decyzji w takich warunkach skutkuje jej uchybieniem, gdyż wydana została z naruszeniem art. 129 § 2 k.p.a., który stanowi, że odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzję ogłoszono ustnie od dnia jej ogłoszenia.
Z akt sprawy wynika, że skarżąca złożyła odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta w dniu 25 kwietnia 2006 r. W tym dniu zostało ono także sporządzone. Data złożenia odwołania uwidoczniona jest na pieczęci wpływowej Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w R /K - 11 akt I instancji i k – 6 akt II instancji/. Decyzja Prezydenta Miasta, od której złożono odwołanie została doręczona odwołującej w dniu 27 kwietnia 2006 r. Taki dowód zalega w aktach sprawy, zatem odwołanie złożono dwa dni wcześniej zanim doręczono decyzję.
Sąd zwraca uwagę, że czternastodniowy termin do wniesienia odwołania liczony jest zgodnie z art. 57 k.p.a., co oznacza, że termin rozpoczął bieg w dniu 28 kwietnia 2006 r. Złożenie odwołania wcześniej niż 28 kwietnia 2006 r. jest uchybieniem terminu do wniesienia odwołania, gdyż w ocenie Sądu terminy mogą być uchybione w ten sposób, że czynność wyznaczona terminem zostaje dokonana po jego upływie ale również wtedy, gdy jest dopełniona przed rozpoczęciem biegu terminu.
Pojawienie się w sprawie odwołania złożonego przed czasem powinno być rozpoznane w ramach przywrócenia terminu, a dopiero później można byłoby rozpoznawać merytorycznie odwołanie. Ponieważ Kolegium takiego działania nie podjęło to uznać należy że naruszyło przepisy postępowania w sposób określony w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Jednocześnie Sąd zauważa, że w rozpoznawanej sprawie początek biegu terminu do odwołania nie został poprawnie ustalony, gdyż z akt sprawy nie wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że skarżoną decyzję doręczono stronie. Na zwrotnym potwierdzeniu jej odbioru widnieje podpis syna skarżącej – J.. Akta sprawy wskazują, że urodził się on 1990 r., zatem w chwili odbioru decyzji nie był osobą pełnoletnią, a tylko takiej można doręczać decyzję. Wskazując na te naruszenia Sąd przyjął, że nie są one wynikiem działania organu odwoławczego, a doręczyciela, jednak stanowią o tym, że organ ten powinien je usunąć w ramach swojego postępowania. Nie uczynienie tego i wydanie decyzji merytorycznej przy niewyjaśnieni takich okoliczności musi być potraktowane jako uchybienie prawa procesowego mające wpływ na wynik sprawy.
Z tych powodów Sąd i mając na uwadze obowiązujące prawo orzekł jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło