II SA/Rz 737/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Zbigniew Czarnik Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk WSA Robert Sawuła /spr./ Protokolant Sylwia Pacześniak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 listopada 2011 r. sprawy ze skargi Z. D. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2011 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania -skargę oddala- II SA/Rz 737/11 U z a s a d n i e n i e Wojewoda [...] postanowieniem z dnia 29 czerwca 2011 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania Z.D. od decyzji Starosty [...] z dnia 31 grudnia 2010 r., nr [..] w sprawie odmowy wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną Naczelnika Gminy Ł. z dnia 8 września 1988 r., nr [..] o zatwierdzeniu planu realizacyjnego i udzieleniu pozwolenia na budowę linii LSN 15 KV w G. oraz modernizację urządzeń elektroenergetycznych, stwierdził uchybienie terminu do wniesienia tego odwołania. Postanowienie wydano na podstawie art. 134 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98 z 2000 r., poz. 1071 ze zm., zwana dalej k.p.a.). W uzasadnieniu postanowienia stwierdzono, że zaskarżona odwołaniem decyzja została awizowana w dniu 5 stycznia 2011 r. Skutek doręczenia decyzji nastąpił zgodnie z art. 44 § 4 k.p.a., z upływem terminu 14-dniowego od złożenia przesyłki w placówce pocztowej, tj. z dniem 19 stycznia 2011 r. Odwołanie zostało wniesione w placówce pocztowej w dniu 29 maja 2011 r., a więc z uchybieniem terminu na dopełnienie tej czynności. Doręczenie stronie kserokopii decyzji w dniu 25 maja 2011 r. miało tylko charakter informacyjny i nie przesądzało o dacie wejścia decyzji do obrotu prawnego. Z postanowieniem nie zgodził się Z.D., składając na nie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie. W skardze stwierdził, że rozstrzygnięcie Wojewody prowadzi do naruszenia jego konstytucyjnych praw, gdyż P.G.E.D.R. Sp. z o.o. nielegalnie wykorzystuje jego nieruchomość do osiągania dochodów z prowadzonej działalności, odmawia podpisania przy tym umowy służebności. Trudno mu zrozumieć, dlaczego Wojewoda zamiast wydać decyzję "merytoryczną", unika tego, akceptując naruszenia prawa, jakich na podstawie kwestionowanego pozwolenia dopuszcza się wspomniane przedsiębiorstwo. Skarżący zaprezentował ponadto przebieg korespondencji pomiędzy nim a P.G.E. oraz sposób, w jaki dowiedział się o istnieniu pozwolenia na budowę kwestionowanych instalacji, posadowionych na jego nieruchomości. Uważa, że skoro jego skrzynka pocztowa (w mieszkaniu, w miejscu jego stałego pobytu) była w dniu 15 lutego 2011 r. pusta, nie jest prawdą, że nastąpił skutek doręczenia zaskarżonej odwołaniem decyzji. Wojewoda [...], w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Kontrola sądowoadministracyjna prowadzona jest, pomijając wyjątki od tej reguły, wyłącznie z punktu widzenia zgodności z prawem (por. art. 1 § 2 ustawy z 25.07.2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), przy czym rozumie się, iż chodzi tu zarówno o przepisy prawa materialnego, jak i procesowego. W niniejszej sprawie skarga podlega rozpatrzeniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (ustawa z dn. 30.08.2002 r., Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwana dalej Ppsa). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania; c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Zgodnie z art. 134 § 1 Ppsa sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, zaś w myśl art. 135 Ppsa sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. W ocenie Sądu skarga nie jest uzasadniona. Przedmiotem kontroli poddane jest postanowienie organu odwoławczego stwierdzające na zasadzie art. 134 k.p.a. uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Niesporne jest, że Starosta [..] prowadził na wniosek skarżącego postępowanie, w ramach którego rozpoznawał wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Naczelnika Gminy Ł. z 8 września 1988 r. Decyzją z 31 grudnia 2010 r. Starosta [..] orzekł o odmowie wznowienia postępowania i decyzję doręczał stronom. W przypadku skarżącego decyzję doręczano za pośrednictwem poczty, a więc korzystając z usług jednego z podmiotów wskazanych w art. 39 k.p.a., wedle którego organ administracji publicznej doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę, przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy. Decyzja organu I instancji była doręczana na adres zamieszkania skarżącego w Katowicach przy ul. 1-go maja 124/25, tj. adres wskazany w pismach Z.D. Z adnotacji na kopercie nadawczej, uczynionych przez pracowników poczty (Katowice [..] Z.) wynika, że przesyłka z decyzją była awizowana dwukrotnie, pierwszy raz w dniu 5 stycznia 2011 r., a drugi raz w dniu 13 stycznia 2011 r. Po bezskutecznym i dwukrotnym awizowaniu przesyłkę zwrócono organowi I instancji, a wobec faktu, że żadna ze stron nie wniosła odwołania w terminie Starosta [...] stwierdził na egzemplarzu decyzji w aktach administracyjnych, iż stała się ona ostateczną w dniu 3 lutego 2011 r. Sąd uznaje, że ocena skuteczności doręczenia decyzji organu I instancji dokonana przez organ odwoławczy była prawidłowa. Pismo Z.D. z 30 kwietnia 2011 r. zawierające ponaglenie w sprawie udzielenia odpowiedzi dotyczącej stanowiska Starosty [...] oraz informujące organ o tym, że strona w miesiącach styczniu i lutym 2011 r. przebywała poza miejscem stałego zamieszkania, nadto będzie przebywać poza tym miejscem także w okresie lipca i sierpnia 2011 r., nie może prowadzić do przyjęcia, iż doręczenie decyzji organu nie wywołało skutku prawnego. W myśl art. 42 § 1 k.p.a. pisma doręcza się osobom fizycznym w ich miejscu mieszkaniu lub miejscu pracy. W przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi z jednoczesnym zawiadomieniem adresata, gdy pismo pozostawiono u sąsiada lub dozorcy, w postaci zawiadomienia o miejscu jego złożenia, w oddawczej skrzynce pocztowej lub gdy nie jest to możliwe, w drzwiach mieszkania (por. art. 43 k.p.a.). Stosownie do art. 44 § 1 k.p.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43: 1) poczta przechowuje pismo przez okres czternastu dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez pocztę, 2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ. Wedle art. 44 k.p.a. "Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata" (§ 2), "W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia" (§ 3), "Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy" (§ 4). Taki właśnie sposób doręczania pisma miał miejsce w realiach sprawy, decyzję organ I instancji pozostawił w aktach ze skutkiem doręczenia, co prowadziło do wniosku, że decyzja Starosty Łańcuckiego stała się decyzją ostateczną. W tej sytuacji późniejsze doręczenie kserokopii tej decyzji przez organ wraz z pismem starosty z 20 maja 2011 r. miało istotnie, jak to przyjął Wojewoda [...], charakter wyłącznie informacyjny. Wniesienie odwołania przez Z.D.od decyzji organu I instancji przez nadanie go listem poleconym w dniu 29 maja 2011 r. (dowód: data stempla pocztowego na kopercie) nastąpiło więc z uchybieniem terminu, skoro termin ten wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji (art. 129 § 2 k.p.a.). Przez pojęcie dnia doręczenia decyzji odwołującemu się w przedmiotowej sprawie rozumieć należy upływ czternastego dnia, od dnia złożenia pierwszego awiza zawiadamiającego o złożeniu pisma w placówce pocztowej. Z mocy art. 44 k.p.a. przyjąć należy, iż termin ten upłynął w dniu 19 stycznia 2011 r. Takie też ustalenie poczynił Wojewoda [...] stwierdzając uchybienie terminu do wniesienia odwołania, działając na zasadzie art. 134 k.p.a. Stwierdzając ten fakt, zarazem prawidłowo przyjmując, iż decyzja organu I instancji w dacie wnoszenia odwołania była już ostateczną, nie mógł organ odwoławczy rozpoznawać zarzutów merytorycznych odwołania. Bez znaczenia dla oceny legalności zaskarżonego postanowienia jest oświadczenie skarżącego odnośnie pustej skrzynki listowej na parterze jego budynku mieszkalnego w dniu powrotu do mieszkania 15 lutego 2010 r. Faktu tego nie można zweryfikować obiektywnie, nie mogły tego uczynić ani organy, nie może tego uczynić Sąd. Dodatkowo wskazać należy, że z mocy art. 41 § 1 k.p.a. w toku postępowania strony mają obowiązek zawiadomić organ administracji publicznej o każdej zmianie swego adresu. Skoro skarżący wiedząc o zamiarze wyjazdu na dłuższy czas nie zawiadomił organu z wyprzedzeniem o braku swego pobytu pod dotychczasowym adresem i nie wskazał nowego adresu do doręczeń, nie może skutecznie zarzucać organom naruszenia prawa, gdy organy doręczają pisma pod dotychczasowy adres, albowiem w myśl art. 41 § 2 k.p.a. w razie zaniedbania obowiązku określonego w § 1 doręczenie pisma pod dotychczasowym adresem ma skutek prawny. W ocenie Sądu oświadczenie skarżącego zawarte w piśmie procesowym z 20 września 2011 r. dezawuujące prawidłowość doręczeń pism dla skarżącego przez pracowników Poczty Polskiej Urzędu Pocztowego Katowice [..] nie zasługują na wiarygodność, nie są poparte chociażby dowodem reklamacji (skargi na działanie doręczyciela), ponadto jak to wcześniej stwierdzono brak jest możliwości obiektywnej weryfikacji tych oświadczeń. Oświadczenie o przebywaniu w mieszkaniu skarżącego jego rodziny w okresie od 15 stycznia do 15 lutego 2011 r., uwzględniając daty składania pierwszego i drugiego awiza, nie niweczy skuteczności z punktu widzenia prawnego doręczenia decyzji organu I instancji. Ponadto zauważyć należy, że w myśl art. 37 ust. 1 ustawy z 12 czerwca 2003 r. - Prawa pocztowego (Dz. U. Nr 189 z 2008 r., poz. 1159 ze zm.) właściciel lub współwłaściciele: 1) nieruchomości, której częścią składową jest budynek, 2) budynku stanowiącego odrębną nieruchomość – są obowiązani umieścić oddawczą skrzynkę pocztową. Skrzynka powinna być zamykana niepowtarzalnym kluczem w celu zagwarantowania dostępu do zawartości skrzynki wyłącznie adresatowi, klucz do skrzynki adresat otrzymuje od właściciela lub współwłaściciela nieruchomości albo jego upoważnionego przedstawiciela z chwilą uzyskania uprawnień do korzystania z danego lokalu (por. § 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 24 września 2003 r. w sprawie oddawczych skrzynek pocztowych (Dz. U. Nr 177,poz. 1731). Stan techniczny zatem skrzynki oddawczej nie obciąża Poczty Polskiej, tym bardziej nie obciąża organów administracji publicznej. Z tych przyczyn i na zasadzie art. 151 Ppsa skargę, jako nieuzasadnioną, oddalono.