II SA/Rz 743/07

PostanowienieWSA w Rzeszowie2008-01-15

Skład orzekający: Paweł Zaborniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego może zostać uwzględniony częściowo, gdy strona wykaże brak możliwości poniesienia kosztów sądowych, ale niekonieczność ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny może przyznać prawo pomocy częściowo, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść wszystkich kosztów postępowania, ale jednocześnie nie zachodzi konieczność ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. W przypadku braku środków na pokrycie kosztów sądowych, ale możliwości wygospodarowania środków na wynagrodzenie pełnomocnika, wniosek o ustanowienie pełnomocnika podlega oddaleniu.
Stan faktyczny
Skarżący J. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą usunięcie nieprawidłowości w budynku biurowym. Wcześniejsza skarga skarżącego została odrzucona postanowieniem sądu. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
1) zwolniono skarżącego J. G. od kosztów sądowych w pełnej ich wysokości, 2) oddalono wniosek o ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie referendarz sądowy Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. G., o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego, w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, z dnia [...] lipca 2007r. znak [...], wydaną w przedmiocie nakazania usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w budynku biurowym, - postanawia – 1) zwolnić skarżącego J. G. od kosztów sądowych w pełnej ich wysokości, 2) oddalić wniosek o ustanowienie radcy prawnego. II SA/Rz 743/07 UZASADNIENIE J. G. w sprawie o sygn. II SA/Rz 743/07 zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA) o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego. Jego wniosek dotyczy sprawy wszczętej ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego podjętą w sprawie nakazu usunięcia nieprawidłowości w budynku biurowym. Sprawa ta została zakończona postanowieniem WSA z dnia 7 listopada 2007r. o odrzuceniu skargi J. G.. Wniosek o przyznanie prawa pomocy wpłynął do Sądu przed uprawomocnieniem się powyższego orzeczenia. Na obecnym etapie postępowania koszty postępowania, jakie może ewentualnie ponieść strona skarżąca zawężają się do wpisu od skargi kasacyjnej oraz wynagrodzenia przysługującego fachowemu pełnomocnikowi za sporządzenie środka odwoławczego od orzeczenia sądu pierwszej instancji. Wnioskodawca zamieszkuje samotnie w domu o pow. 140 m². Skarżący podał w rubryce o nr 6 o tytule "stan rodzinny", iż wraz z nim w gospodarstwie domowym pozostaje siedmioro dzieci. Jednakże w piśmie przesłanym do Sądu w dniu 23 grudnia 2007r. J. G. wyjaśnił, że Jego dzieci nie utrzymują z nim kontaktu. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że wnioskodawca jest użytkownikiem wieczystym nieruchomości o pow. 0.09 ha, na którym znajduje się budynek biurowy. W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy strona skarżąca opisała stan faktyczny sprawy oraz zażądała od Sądu przeprowadzenia wizji lokalnej. Stwierdzono, co następuje: J. G. ubiega się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Żąda on bowiem zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego. Według treści art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /(Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwana dalej p.s.a./, przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje jeżeli wnioskujący wykaże, że nie jest w stanie podołać jakimkolwiek kosztom postępowania sądowego. Wykazanie tej przesłanki ciąży na wnioskującym o prawo pomocy. Działanie Sądu z urzędu jest dopuszczalne jedynie w wyjątkowych sytuacjach. Przeprowadzone postępowanie wyjaśniające wykazało, że obowiązek pokrycia pełnej wysokości kosztów sądowych (tj. opłat i wydatków) przekracza finansowe możliwości J. G.. Jego jedynym źródłem utrzymania jest emerytura w wysokości 1000 zł. brutto. Podana kwota dochodu nie jest wystarczająca do uiszczenia kosztów sądowych i bieżących wydatków związanych z zakupem lekarstw, żywności czy opłat za lokal mieszkalny. Zobowiązanie J. G. do uiszczenia 250 zł. tytułem wpisu od skargi kasacyjnej, mogłoby spowodować, że nie byłby on w stanie podołać tym koniecznym wydatkom. To powoduje, że skarżący spełnia przesłanki częściowego przyznania prawa pomocy określone w art. 246 § 1 pkt 2 p.s.a. Przedstawiona we wniosku sytuacja rodzinna i majątkowa nie uzasadnia jednak ustanowienia na rzecz skarżącego radcy prawnego. Kierując się przedstawionym we wniosku opisem majątku J. G. nie sposób uznać, aby istniała konieczność znoszenia obowiązku uiszczenia kosztów postępowania sądowego w zakresie pełnym tj. związanym z pokryciem wynagrodzenia fachowego pełnomocnika. Według Sądu, wnioskodawca bez większych przeszkód jest w stanie ze swego majątku wygospodarować środki niezbędne do pokrycia wynagrodzenia adwokackiego lub radcowskiego. Strona nie jest osobą majętną, jednak wydatki związane ze sporządzeniem środka odwoławczego nie są bardzo wysokie i mogą zostać uiszczone bez pogarszania bieżącego stanu utrzymania. Poza tym, J. G. składając skargę kasacyjną powinien mieć świadomość, że w przypadku jej uwzględnienia NSA zasądzi na jego rzecz zwrot niezbędnych kosztów postępowania w tym kosztów związanych z ustanowieniem fachowego pełnomocnika. Nie można też pominąć, że wnioskodawca nie starał się przekonać Sądu, iż nie jest w stanie zapłacić radcy prawnemu za wykonanie pomocy prawnej. Spełnienie warunków do uzyskania prawa pomocy wyłącznie w zakresie częściowego przyznania prawa pomocy nakazuje rozstrzygnąć sprawę z wniosku J. G. na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.s.a, w sposób określony w treści niniejszego postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło