II SA/Rz 753/06

WyrokWSA w Rzeszowie2007-01-16

Skład orzekający: Stanisław Śliwa, Ryszard Bryk, Krystyna Józefczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania jest zasadna, gdy obszar zadeklarowany we wniosku przekracza obszar stwierdzony po kontroli administracyjnej o ponad 20%, a rolnik wycofał część działek po poinformowaniu go o nieprawidłowościach?
Ratio decidendi
Odmowa przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania jest zasadna, gdy różnica między obszarem zadeklarowanym we wniosku a obszarem stwierdzonym po kontroli administracyjnej przekracza 20%. Zgodnie z przepisami wspólnotowymi, w takiej sytuacji nie przyznaje się żadnej pomocy obszarowej. Wycofanie części działek po poinformowaniu rolnika o nieprawidłowościach nie wyklucza zastosowania sankcji, jeśli nieprawidłowości dotyczą wycofywanych działek.
Stan faktyczny
Rolnik Z. H. złożył wniosek o przyznanie płatności na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, deklarując 11 działek o łącznej powierzchni 4,06 ha. Kontrola wykazała, że na dwie z tych działek (o łącznej powierzchni 0,74 ha) wniosek złożył również inny producent rolny. Po wezwaniu do wyjaśnień, Z. H. złożył oświadczenie o rezygnacji z dopłat do tych dwóch działek. Organ uznał, że różnica między obszarem zadeklarowanym a stwierdzonym przekroczyła 20% (22,29%), co skutkowało odmową przyznania płatności. Rolnik zaskarżył decyzję, twierdząc, że powinien otrzymać płatności do pozostałej powierzchni bez sankcji.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Stanisław Śliwa /spr./ Sędziowie NSA Ryszard Bryk WSA Krystyna Józefczyk Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 16 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi Z. H. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. z dnia [...] czerwca 2006 r. nr[...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania -skargę oddala- do wyroku z dnia 16 stycznia 2007 r. Decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r., Nr [...] Dyrektor Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. na podstawie art. 5a ust. 4 ustawy z dnia 29 grudnia 1993 r. o utworzeniu Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 1994 r. Nr 1, poz. 2 z późn. zm.), art. 138 § 1 pkt 1 KPA, rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (Dz. U. nr 73 poz. 657 z późn. zm.), art. 70 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) Nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) (Dz. U. L 153, z dnia 30.04.2004 r. z późn. zm.), art. 51 ust. 1 oraz art. 80 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych W rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. U. UE L z dnia 30 kwietnia 2004 r.), po rozpatrzeniu odwołania Z. H. od decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] maja 2006 r., Nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W jej uzasadnieniu podano, że Z. H. złożył wniosek o przyznanie płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. Zadeklarował we wniosku 11 działek rolnych o łącznej powierzchni 4,06 ha. Po przeprowadzeniu kontroli administracyjnej wniosku okazało się, że na zadeklarowane przez Z. H.: działkę rolną C położoną na działce ewidencyjnej nr 19 o powierzchni 0,39 ha i działkę rolną D położoną na działce ewidencyjnej nr 276 o powierzchni 0,35 ha złożył wniosek drugi producent rolny. W związku z powyższym wysłano do obydwu producentów rolnych wezwanie do złożenia wyjaśnień. W odpowiedzi na wezwanie Z. H. złożył pisemne oświadczenie, iż rezygnuje z dopłat do działek ewidencyjnych nr [...]. Drugi producent B. C. podała, że sporne działki użytkowane są przez jej męża i stanowią jego własność. Decyzją z [...] maja 2006 r. organ I instancji odmówił przyznania Z. H. płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. W odwołaniu od tej decyzji Z. H. zarzucił, że zgłosił rezygnację z dopłaty do dwóch działek i w związku z tym powinien otrzymać płatności do powierzchni 3,32 ha bez stosowania "kary". Organ II instancji uznał, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 51 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników ( Dz. U. UE L z dnia 30 kwietnia 2004 r.), jeśli dla danej grupy upraw obszar zadeklarowany we wniosku przekracza obszar stwierdzony, który spełnia wszystkie warunki określone w zasadach przyznawania pomocy dla płatności ONW, wysokość pomocy oblicza się na podstawie obszaru stwierdzonego po kontroli administracyjnej pomniejszonego o dwukrotność stwierdzonej różnicy jeśli różnica ta wynosi 3% lub 2 hektary, ale nie więcej niż 20% zatwierdzonego obszaru. Natomiast jeżeli różnica ta przekracza 20% stwierdzonego obszaru dla danej grupy upraw nie zostanie przyznana żadna pomoc obszarowa. Za daną grupę upraw uważa się obszar ONW. W przypadku Z. H. różnica pomiędzy obszarem stwierdzonym a obszarem zadeklarowanym we wniosku wyniosła 22,29% (4,06 ha - 0,74 ha = 3,32 ha; 0,74 pa : 3,32 x 100% = 22,29%), a więc producent rolny nie może otrzymać płatności ONW. Odnosząc się do zarzutów odwołania dotyczących zgłoszenia rezygnacji z dopłaty do dwóch działek i w związku z tym możliwością otrzymania płatności do po-wierzchni 3,32 ha bez stosowania "kary" oraz braku możliwości zastosowania "kary" w oparciu o Kodeks Cywilny, czy Kodeks Postępowania Administracyjnego organ stwierdził, że nie zasługują one na uwzględnienie. W sprawach dotyczących udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich zastosowanie ma rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 2004 r w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 73, poz.657 z późn. zm.) oraz przepisy prawa wspólnotowego, a w szczególności rozporządzenie Komisji (WE) Nr 817/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) Nr 1257/1999 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich z Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (EFOGR) (Dz. U. L 153, z dnia 30.04.2004 r. z późn. zm.), które reguluje zasady przeprowadzania kontroli gospodarstw rolnych, co do których wystąpiono o przyznanie płatności, zasady ustalania podstaw do obliczania płatności, jak również zasady obliczania obniżek i wyłączeń w przypadku stwierdzenia uchybień we wnioskach będących podstawą przyznania płatności. Ponadto art. 70 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 817/2004 w związku z art. 80 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 nakazuje stosowanie między innymi wyżej powołanego art. 51 ust. 1 rozporządzenia Komisji Nr 796/2004. Zgodnie z art. 22 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 każdy wniosek o przyznanie pomocy może być wycofany w całości lub w części po pisemnym zawiadomieniu. Jeśli jednak właściwe władze poinformowały rolnika o nieprawidłowościach we wniosku lub o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu i jeśli ta kontrola ujawni nieprawidłowości, wycofanie nie będzie zatwierdzone w odniesieniu do części wniosku, w której wykryto nieprawidłowości. Wycofanie działek w terminie do dnia powiadomienia go o nieprawidłowościach skutkowałoby przyznaniem wnioskodawcy płatności do powierzchni pomniejszonej o wycofane działki bez żadnych ujemnych sankcji. Z. H. został poinformowany o nieprawidłowościach dotyczących dwóch działek przez niego zadeklarowanych we wniosku tj. działki rolnej C i D. Do producenta wysłano wezwanie nr [...] w dniu 16 grudnia 2005 roku. Z. H. dopiero w odpowiedzi na wezwanie stawił się w Biurze Powiatowym i wycofał dwie sporne działki, które były użytkowane przez innego producenta rolnego. Ponieważ Z. H. dokonał zmian po poinformowaniu go o nieprawidłowościach we wniosku, zasadne było zastosowanie art. 51 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. i w konsekwencji odmowa płatności. Powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie zaskarżył Z. H. domagając się jej uchylenia. W uzasadnieniu skargi podał, że decyzja jest dla niego krzywdząca. We wniosku zadeklarował 11 działek, w tym 7 działek własnych i 4 dzierżawione. Działki o nr 19 i 276 stanowią własność J. C. zam. w S., a skarżący dzierżawi i użytkuje do chwili obecnej. Niemożliwym jest aby właściciel użytkował działki mieszkając w S. W takiej sytuacji odmowa przyznania skarżącemu przedmiotowej płatności narusza prawo. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie z przyczyn, które legły u podstaw wydania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Kontrola zaskarżonego aktu przez sąd administracyjny sprowadza się do badania go pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. Nr 153, poz. 1269) przy czym sąd - z mocy art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) - nie jest związany zarzutami ani wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując kontroli aktu administracyjnego we wskazanych wyżej granicach Sąd uznał, że zaskarżone decyzje prawa nie naruszają. Z. H. domagał się przyznania mu płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. Zadeklarował we wniosku 11 działek rolnych o łącznej powierzchni 4,06 ha. Po przeprowadzeniu kontroli administracyjnej wniosku okazało się, że na zadeklarowane przez Z. H. działkę nr 19 o powierzchni 0,39 ha i działkę nr 276 o powierzchni 0,35 ha złożył wniosek drugi producent rolny. W związku z tym wysłano do producentów rolnych wezwanie do złożenia wyjaśnień. W odpowiedzi na wezwanie Z. H. złożył oświadczenie, iż rezygnuje z dopłat do działek ewidencyjnych nr 19 i 276. Drugi producent B. C. podała, że sporne działki użytkowane są przez jej męża i stanowią jego własność. Mając na uwadze taki stan faktyczny organy w oparciu o przepis art. 51 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników ( Dz. U. UE L z dnia 30 kwietnia 2004 r.) odmówiły przyznania płatności. Przepis ten przewiduje, że jeżeli dla danej grupy upraw obszar zadeklarowany we wniosku przekracza obszar stwierdzony, który spełnia wszystkie warunki określone, w zasadach przyznawania pomocy dla płatności ON W, wysokość pomocy oblicza się na podstawie obszaru stwierdzonego po kontroli administracyjnej pomniejszonego o dwukrotność stwierdzonej różnicy jeśli różnica ta wynosi 3% lub 2 hektary, ale nie więcej niż 20% zatwierdzonego obszaru. Natomiast jeżeli różnica ta przekracza 20% stwierdzonego obszaru dla danej grupy upraw nie zostanie przyznana żadna pomoc obszarowa. Ponieważ w przypadku Z. H. różnica pomiędzy obszarem stwierdzonym a obszarem zadeklarowanym we wniosku wyniosła 22,29% (4,06 ha - 0,74 ha = 3,32 ha; 0,74 ha : 3,32 x 100% = 22,29%) producent rolny nie mógł otrzymać płatności ONW. Mając na uwadze takie brzmienie powołanego przepisu i poczynione ustalenia faktyczne stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja prawa nie narusza. Odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, iż nie zasługują one na uwzględnienie. Co do zarzutu dotyczącego pokrzywdzenia skarżącego przedmiotową decyzją wskazać trzeba, że podstawą kontroli Sądu nie mogą być kryteria o charakterze zasad współżycia społecznego. Jedynym kryterium może być zgodność wydanych decyzji z przepisami prawa. Dopiero stwierdzenie naruszenia konkretnych przepisów prawa skutkować może skasowaniem przez Sąd zaskarżonej decyzji. Co do zarzutu dotyczącego naruszenia przepisów postępowania administracyjnego stwierdzić trzeba, że Sąd nie dopatruje się ze strony organów administracji naruszenia przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jako dowód w postępowaniu administracyjnym należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, czy zeznania świadków. Prowadząc postępowanie wyjaśniające w związku ze stwierdzeniem, że dwie osoby złożyły wniosek o przyznanie płatności do tych samych działek organ I instancji zwrócił się do Z. H. o złożenie wyjaśnień. Z. H. stawił się w siedzibie organu i oświadczył, że rezygnuje z dopłat do działek nr 19 i 276. Dodał, że został poinformowany o grożących mu z tego tytułu sankcjach. Jednocześnie do akt sprawy dołączono kserokopię aktu notarialnego na podstawie którego J. C. stał się właścicielem działek 19 i 276 oraz kserokopię złożonego w innej sprawie pisma wyjaśniającego B. C. w którym stwierdza ona, że jej mąż jest właścicielem i użytkownikiem działek 19 i 276, a Z. H. odpłatnie kosił trawę na działce nr 276, a na działce nr 19 nigdy nie wykonywał żadnych prac. Z. H. w trybie art. 10 KPA został zawiadomiony o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego. Skarżący na temat zebranego w sprawie materiału dowodowego nie wypowiedział się, nie wskazał również innych dowodów w sprawie. Mając na uwadze taki materiał dowodowy Sąd stoi na stanowisku, że organy ustalając, że właścicielem i użytkownikiem działek nr 19 i 276 jest B. C. nie przekroczył zagwarantowanej mu przez przepis art. 80 KPA swobodnej oceny dowodów. Za takim ustaleniem organów przemawia fakt, że Z. H. cofnął swój wniosek w zakresie płatności co do działek 19 i 276, mimo iż był pouczony o grożącej mu sankcji. Trudno jest przyjąć, by skarżący cofnął wniosek w tym zakresie, będąc świadomym grożących mu konsekwencji, gdyby rzeczywiście działki te użytkował. Takie ustalenie w sposób logiczny potwierdza kserokopia aktu notarialnego wskazującego jako właściciela działek J. C. oraz kserokopia pisma B. C. z 23.02.2006 r. Przecież takiego materiału dowodowego w sprawie nie kwestionował skarżący na etapie postępowania przed organem I instancji. Nie zasługują na wiarę twierdzenia skarżącego zawarte w odwołaniu dotyczące użytkowania przez niego przedmiotowych działek w sytuacji, kiedy nie poparł tego żadnymi dowodami. Nie można pracownikowi organu I instancji przypisać winy w tym, że wpisał działki wskazane przez skarżącego do wniosku. Pracownik miał możliwość sprawdzenia czy o te same działki wniosku nie złożył inny rolnik dopiero po wprowadzeniu wniosku do systemu komputerowego. To skarżący powinien wiedzieć, które działki użytkuje i on powinien je w sposób prawidłowy wskazać. Zarzut dotyczący niemożliwości użytkowania przedmiotowych działek przez B. C. lub jej męża z uwagi na odległość ich miejsca zamieszkania od nieruchomości nie może zostać uwzględniony. Prowadzenie działalności rolniczej nie musi odbywać się w sposób osobisty, dlatego wspomniana wyżej odległość nie jest przeszkodą do przyjęcia, że działki użytkują małżonkowie C. Mając na uwadze powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, dlatego na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło