II SA/Rz 759/15

St. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Piotr Godlewski po rozpoznaniu w dniu 7 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. W. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. Nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry postanawia przyznać wnioskodawcy prawo pomocy obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych. L. W. w skardze na decyzję Dyrektora Izby Celnej [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. Nr [...] wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych; wniosek w tym zakresie podtrzymał w złożonym następnie urzędowym formularzu PPF mającym zastosowanie do osób fizycznych ubiegających się o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Wskazał, że uzyskiwane przez niego z działalności gospodarczej dochody (ok. 1200 zł miesięcznie netto) nie pozwalają mu na pokrycie tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i pozostającego na jego utrzymaniu 15-letniego syna. W odpowiedzi na wezwanie do złożenia dodatkowego oświadczenia wyjaśnił, że średnie miesięczne wydatki związane z ich utrzymaniem wynoszą ok. 750 zł, zaś domu dzierżawionego od PKP – Zakład [...] - 200 zł (energia elektryczna – 50 zł, kanalizacja – 20 zł, wywóz śmieci – 30 zł, opał – 100 zł). Wydatki na telefon jego i syna to 120 zł. Nie dysponuje pojazdami mechanicznymi, nie korzysta ze wsparcia pomocy społecznej. Posiadany w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą rachunek bankowy został zajęty przez Urząd Skarbowy z uwagi na zaległości płatnicze względem ZUS na kwotę ok. 15 tys. zł. Załączony wyciąg z tego rachunku za okres 18 maj – 14 lipiec 2015 r. wykazywał saldo początkowe 3 zł, zaś końcowe 19 zł. Rozpoznając złożony wniosek stwierdzono, co następuje: Zwolnienie od kosztów sądowych wchodzi w zakres częściowego prawa pomocy, którego przyznanie osobie fizycznej uzależnione jest od wykazania przez nią braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny – art. 245 § 3 w/z z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Głównym kryterium decydującym o przyznaniu prawa pomocy jest zatem sytuacja materialna osoby wnioskującej (oraz osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym, jeżeli takie są), w tym przede wszystkim osiągane dochody i wydatki związane z zaspokojeniem niezbędnych potrzeb życiowych. Mając na uwadze całokształt sytuacji materialno – bytowej wnioskodawcy uznano, że przesłanka ta została przez niego spełniona, a uzyskiwane przez niego obecnie dochody nie pozwalają chociażby na częściowe partycypowanie w kosztach postępowania. Punktem wyjścia do takiego stwierdzenia jest zestawienie tych dochodów z ponoszonymi wydatkami, z których zdecydowana większość – bezpośrednio lub pośrednio - dotyczy zabezpieczenia bieżących potrzeb życiowych jego i syna. O tym, że wydatki te praktycznie wyczerpują całość pozostających w dyspozycji skarżącego dochodów, przekonuje stan jego rachunku bankowego oraz brak oszczędności i przedstawiających większą wartość składników majątkowych (własnego domu, pojazdów mechanicznych). W tej sytuacji wymóg wygospodarowania w krótkim okresie czasu środków na opłacenie całości kosztów sądowych, w tym przede wszystkim warunkującego merytoryczne rozpoznanie skargi wpisu, bez wątpienia wiązałby się dla niego i syna bądź ze znacznymi trudnościami (skutkując uszczerbkiem w ich koniecznym utrzymaniu), lub pozbawieniem go prawa do sądowej kontroli zaskarżonej decyzji. W tym zakresie nie można pominąć prowadzonej względem skarżącego egzekucji zaległości finansowych względem ZUS oraz że wpis w takiej samej kwocie obciąża go w toczącej się równolegle analogicznej sprawie z jego skargi, oznaczonej sygn. akt II SA/Rz 760/15. Uznając w przedstawionej sytuacji wniosek L. W. za uzasadniony w całości, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3, art. 255 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.