II SA/Rz 76/16
WyrokWSA w Rzeszowie2016-10-05
Skład orzekający: Elżbieta Mazur - Selwa, Stanisław Śliwa, Paweł Zaborniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo odmówiło przywrócenia terminu do złożenia wniosku o stwierdzenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego jest nieuzasadniona, mimo przedstawienia przez wnioskodawcę dowodów potwierdzających jego ciężką chorobę?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło przepisy K.p.a. dotyczące przywrócenia terminu, nieprawidłowo oceniając brak winy w uchybieniu terminu przez niemal 80-letniego, ciężko schorowanego wnioskodawcę. Sąd uznał, że choroba wnioskodawcy, w tym zapalenie płuc i zmiany w mózgu, uzasadniała przywrócenie terminu, a złożenie wniosku wkrótce po wyjściu ze szpitala było najszybszym możliwym działaniem.Stan faktyczny
Skarżący J. C. złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia sprzeciwu od aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, wskazując na pobyt w szpitalu i leczenie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło przywrócenia terminu, uznając, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu, a jego niedyspozycja nie wykluczała możliwości dokonania czynności. Skarżący w skardze podniósł, że choroba uniemożliwiła mu skuteczne działanie.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego i zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Elżbieta Mazur - Selwa /spr./ Sędziowie NSA Stanisław Śliwa WSA Paweł Zaborniak Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 5 października 2016 r. sprawy ze skargi J. C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2015 r.nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego J. C. kwotę 100 zł /słownie: sto złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2015 r., Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło J. C. (dalej: "Skarżącemu") przywrócenia terminu do złożenia wniosku o stwierdzenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego działek położonych na terenie miasta R. o nr [...] o pow. 0,0039 ha oraz nr [...] o pow. 0,0236 ha, obr. [...] w wysokości podanej przez Prezydenta Miasta [...] w zawiadomieniu z dnia 28 września 2015 r., Nr [...], jest nieuzasadniona lub jest uzasadniona w innej wysokości.
W podstawie prawnej organ wskazał art. 59 §2 2 w zw. z art. 58 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., aktualnie Dz.U. z 2016 r., poz. 23 ze zm., dalej: "K.p.a.") w zw. z art. 78 ust. 1 i 2, art. 79 ust. 5 i 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ( Dz.U. z 2015 r., poz. 1774 ze zm., dalej: "u.g.n.").
Z uzasadnienia postanowienia i akt sprawy wynika, że osobnymi zawiadomieniami z dnia 28 września 2015 r. adresowanymi do R.i W.C. oraz J. C. Prezydent Miasta [...] poinformował o wypowiedzeniu i aktualizacji opłat z tytułu użytkowania wieczystego działek położonych na terenie miasta R. o nr 1084/60 o pow. 0,0039 ha oraz nr 1084/61 o pow. 0,00236 ha, obr. [...]. Zawiadomienia zostały doręczone w dniach odpowiednio: 6 października 2015 r. i 1 października 2015 r.
W dniu 10 listopada 2015 r. J. C. działając w imieniu własnym i współwłaścicieli działek R.i W.C. zwrócił się o przedłużenie terminu do wniesienia sprzeciwu, że "aktualizacja opłat jest nieuzasadniona w podanej wysokości do dnia 15 grudnia 2015 r." W uzasadnieniu wskazał, że "od 30 września do dnia dzisiejszego przebywał na leczeniu szpitalnym i domowym i ma zakaz wychodzenia z domu po zapaleniu płuc".
Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmawiając przywrócenia terminu do złożenia wniosku o stwierdzenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego jest nieuzasadniona wskazał, że przepisy nie przewidują instytucji przedłużenia terminu do wniesienia środka odwoławczego. Ze względu na treść pisma oraz art. 79 ust. 7 u.g.n. potraktował je, jako wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku, że aktualizacja opłaty jest nieuzasadniona albo jest uzasadniona w innej wysokości. Jednocześnie stwierdził, że Skarżący dopełnił wymogu formalnego poprzez dołączenie do wniosku o przywrócenie terminy właściwego środka, poprzez użycie sformułowania, że "aktualizacja opłat jest nieuzasadniona w podanej wysokości".
Odmawiając przywrócenia terminu organ stwierdził, że Skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu. Organ zauważył, że wskazany w przedłożonych przez Skarżącego zaświadczeniach lekarskich, czas niedyspozycji nie pokrywa się w całości z 30 dniowym terminem do złożenia wniosku, a ponadto stwierdzona w nich niedyspozycja nie wyklucza możliwości dokonania czynności procesowej i nadania pisma przez pocztę osobiście lub przez domownika. Z uwagi natomiast na to, że Skarżący w swoim podaniu nie podał dnia, w którym ustała przyczyna uniemożliwiająca mu wniesienie przedmiotowego wniosku, a nawet uzależnił ustanie tej przyczyny od zdarzeń przyszłych, Kolegium nie odniosło się do kwestii zachowania przez Skarżącego 7 dniowego terminu do wniesienia wniosku
o przywrócenie terminu. Powyższe postanowienie zostało doręczone J. C..
W skardze do Sądu Skarżący podniósł, że zaskarżonym postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmawiając przywrócenia terminu do złożenia przedmiotowego wniosku naruszyło jego interes prawny. Nie uwzględniło, że będąc chory i przebywając na leczeniu w szpitalu i przychodniach
(leczony na cukrzycę, oczy, zapalenie płuc) nie był w stanie efektywnie i racjonalnie działać we własnej sprawie.
Uzasadnienie skargi stanowi w większości polemikę z dokonaną aktualizacja opłatą roczną z tytułu wieczystego użytkowania. Skarżący ponadto wskazał, że choroba wymagająca leżenia uzasadnia sama przez się, że brak jest zawinienia i wystąpienie o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...]wydane po rozpoznaniu wniosku zawartego w piśmie z dnia 10 listopada 2015 r. podpisanego przez J. C.
W dniu 10 listopada 2015r. Pan J. C. zwrócił się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego , za pośrednictwem Prezydenta Miasta [...] z wnioskiem o "przedłużenie terminu o wniesienie sprzeciwu" od zawiadomienia Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] września 2015r., znak: [...] w sprawie wypowiedzenia i aktualizacji opłat z tytułu użytkowania wieczystego do dnia 15 grudnia 2015r. Jednocześnie w treści pisma Pan J. C. wyraził swoje stanowisko w sprawie poprzez wskazanie, że "aktualizacja opłat jest nieuzasadniona w podanej wysokości".
Należy podkreślić, iż przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, które mają zastosowanie w niniejszej sprawie nie znają instytucji "przedłużenia terminu" do wniesienia środka odwoławczego.
Mając jednak na uwadze fakt, że treść pisma Pana J. C. odpowiada w swej treści prośbie o przywrócenie terminu uregulowanej w art. 58 K.p.a. - a zgodnie z art. 79 ust. 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami do postępowania przed samorządowym kolegium odwoławczym w powyższych sprawach stosuje się odpowiednio przepisy k.p.a. o załatwianiu spraw, doręczeniach, wezwaniach, terminach i postępowaniu, z wyjątkiem przepisów dotyczących odwołań i zażaleń Kolegium rozważyło wniosek Pana J. C. w trybie przepisów rozdziału X K.p.a. Wynika to z faktu, że o charakterze danej czynności procesowej decyduje nie nazwa czy forma podania, lecz wyłącznie jego treść oraz intencja wnioskodawcy. Mylne zatytułowanie pisma lub inne oczywiste niedokładności nie mogą stanowić przeszkody do nadania pismu biegu i rozpoznania go we właściwym trybie. W tym zakresie obowiązuje bowiem przewidziana w art. 7 K.p.a. zasada prawdy obiektywnej, nakazująca organowi podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do rzetelnego wyjaśnienia sprawy.
Uszło uwadze SKO, że wniosek z dnia 10 listopada 2015 r. złożył J. C. imieniem własnym oraz R.i W.C. - współużytkowników wieczystych przedmiotowych działek z ½ części i współwłaścicieli posadowionego na nich budynku. SKO nie zbadało czy J. C. był umocowany do reprezentowania R.i W.C., nie wezwało go do przedłożenia stosownego umocowania. Kwestię tę należy wyjaśnić. Świadczy to o naruszeniu przepisów art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. w stopniu, który mógł wpłynąć na wynik sprawy.
Sąd podziela stanowisko SKO, że pismo z dnia 10 listopada 2015 r. jest jednocześnie wnioskiem o ustalenie, że aktualizacja opłat jest nieuzasadniona w podanej wysokości.
Odnosząc się do merytorycznej treści kontrolowanego postanowienia Sąd nie podziela stanowiska SKO, że J. C. nie wykazał braku winy w uchybieniu terminu. SKO tezę tę uzasadniło stwierdzając, że nie przez cały 30 – dniowy termin do złożenia wniosku od 2 października do 31 października J. C. był w szpitalu, a tylko w okresie od 21 – 26 października 2015 r. A ponadto nawet choroba wymagająca leczenia nie uzasadnia sama przez się braku zawinienia i przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej, o ile uprawniona osoba do dokonania czynności mogła skorzystać z pomocy osób trzecich.
Argumenty SKO są chybione. Strona ma prawo dokonać czynności choćby w ostatnim dniu biegu terminu i przeszkoda występująca choćby przez ten jeden ostatni dzień niezawiniona przez stronę jest przesłanką przywrócenia terminu. SKO przywołując cytowany wyrok NSA z dnia 31 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2175/10 nie wykazało, że jest ono aktualne w realiach niniejszej sprawy. Zdaniem Sądu – nie jest. Otóż J. C. w 2015 r. ukończył 79 lat. Bezspornie jest bardzo schorowanym człowiekiem, w sierpniu i wrześniu 2015 r. także przebywał w szpitalu. Istotna w sprawie okoliczność to ta, że podczas pobytu w szpitalu w październiku 2015 r. stwierdzono u J. C. m.in. zapalenie płuc, które samo w sobie jest ciężka chorobą, a w wieku skarżącego – zagrażającą życiu. Nie wymaga dowodu fakt, że leczenie zapalenia płuc u takiego pacjenta jest długie i jak twierdzi skarżący wymaga leżenia. Jeszcze bardziej istotny jest fakt rozpoznania u skarżącego wieloogniskowych naczyniopochodnych zmian w OUN. Jak wynika z karty informacyjnej Klinicznego Szpitala Neurologii (k. 1 i 2 akt SKO) w KT głowy stwierdzono cechy zaniku korowo – podkorowego mózgowia. W połączeniu ze stwierdzonymi innymi licznymi schorzeniami, biorąc pod uwagę zalecenia lekarskie opisane w tejże karcie informacyjnej z pewnością można stwierdzić, że złożenie pisma w 2 tygodnie po wyjściu ze szpitala nastąpiło w najszybszym możliwym terminie, w którym J. C. był w stanie je sporządzić i złożyć wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności i jednocześnie jej dokonać, czyli na pewno z zachowaniem 7 – dniowego terminu z art. 58 § 2 K.p.a.
Z akt nie wynika aby J. C. próbował nadużywać swoich uprawnień, przedłużać postępowanie. Obraz jaki wyłania się z akt to sytuacja prawie 80- letniego, bardzo schorowanego człowieka, który będąc ciężko chory o 10 dni uchybił terminowi do dokonania czynności. Powoływanie się przez Kolegium na to, że osoby trzecie mogły mu pomóc w sporządzeniu pisma jest gołosłowne. Naruszenie przez Kolegium przepisu art. 58 § 1 i 2 K.p.a. jest więc oczywiste i przełożyło się na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze Sad na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. i art. 200 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło