II SA/Rz 788/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Joanna Zdrzałka Sędziowie WSA Ewa Partyka WSA Zbigniew Czarnik /spr./ Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 listopada 2012 r. sprawy ze skargi L. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania -skargę oddala- II SA/Rz 788/12 U Z A S A D N I E N I E Postanowieniem z dnia [..] czerwca 2012 r. nr [..] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej: "SKO" lub "Kolegium") w [..] stwierdziło uchybienie przez L.P. terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty [..] z dnia [..] grudnia 2010 r. nr [..] w przedmiocie ustalenia opłaty eksploatacyjnej. W podstawie prawnej powołało przepis art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., dalej: "k.p.a."). W uzasadnieniu postanowienia wyjaśniono, że decyzją z dnia [..] grudnia 2010 r. Starosta [..] ustalił L.P. opłatę eksploatacyjną w wysokości 65 922 zł za wydobycie w latach 2007 – 2009 bez wymaganej koncesji 1716,72 ton piasku ze żwirem na terenie działki nr 1093 położonej w [..], gm. [..]. Odwołanie od decyzji strona wniosła dnia 4 czerwca 2011 r. Postanowieniem z dnia [..] lipca 2011 r. nr [..] SKO w [..] stwierdziło, że czynności tej dokonano z uchybieniem przepisanego prawem terminu. Wskutek skargi L.P. wyrokiem z dnia 8 lutego 2012 r. sygn. akt II SA/Rz 922/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) w Rzeszowie uchylił zaskarżone postanowienie z dnia [..] lipca 2011 r. uznając je za wydane przedwcześnie. Sąd stwierdził, że Kolegium nie wyjaśniło, czy zgodnie z twierdzeniami strony w okresie doręczania jej decyzji organu I instancji L.P. rzeczywiście przebywał za granicą oraz czy doręczenie zaskarżonej decyzji było skuteczne, zwłaszcza spełniało wymogi określone w art. 41 k.p.a. w zakresie pouczenia strony o konieczności poinformowania organu o zmianie swego adresu. W wykonaniu powyższego obowiązku Kolegium wezwało stronę do złożenia wyjaśnienia, czy w okresie od 9 listopada 2010 r. do 23 maja 2011 r. zmieniała miejsce zamieszkania oraz do wykazania faktu wyjazdu za granicę i okresu pobytu. Z uzyskanej odpowiedzi wynikało, że we wskazanym okresie L.P. miał nie zmieniać miejsca zamieszkania, a od 18 lat przebywa pod adresem B. Z uwagi na niepamięć nie mógł natomiast określić terminów pobytu na Słowacji. Kolegium ustaliło, że decyzja Starosty [..] została nadana w placówce pocztowej dnia 1 grudnia 2010 r. na adres: [..] 6, a z powodu nieobecności adresata awizowana dnia 3 grudnia. Powtórnie awizo pozostawiono dnia 10 grudnia, a w dniu 22 grudnia niepodjętą przesyłkę zwrócono nadawcy. Odwołanie wniesiono dnia 4 czerwca 2011 r. Następnie organ odwoławczy przedstawił uregulowane w przepisach art. 42, art. 43 i art. 44 k.p.a. zasady doręczania pism w postępowaniu administracyjnym. Zwrócił również uwagę, że zgodnie z art. 41 § 1 i § 2 k.p.a. w toku postępowania strony mają obowiązek zawiadomić organ administracji publicznej o każdej zmianie swego adresu, a w razie zaniedbania tego obowiązku doręczenie pisma pod dotychczasowym adresem ma skutek prawny, jeżeli o obowiązku tym strona została pouczona. W przekonaniu SKO w [..] dla oceny skuteczności doręczenia decyzji z dnia [..] grudnia 2010 r. niezbędne było ustalenie, czy strona zmieniła miejsce zamieszkania (adres) w toku postępowania w rozumieniu powołanego przepisu. Adresem podanym przez stronę była: [..] 6 i ten adres nie został zmieniony. Fakt ten potwierdził L.P., który w swoich pismach oświadczał, że często wyjeżdżał i nie był w stanie ustalić, czy w okresie doręczania mu decyzji przebywał w miejscu zamieszkania, czy w B. lub poza granicami kraju. Kolegium zwróciło również uwagę na pozyskaną od Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej informację, że L.P. przebywał pod adresem w [..] m.in. dnia 15 lutego 2011 r. odbierając korespondencję od wymienionego organu. Okoliczności te przemawiają za przyjęciem, że strona nie zmieniała w toku postępowania adresu, a tylko czasowo wyjeżdżała. Dlatego okoliczność, że nie pouczono strony o treści przepisów art. 41 k.p.a. nie miała w rozpoznawanej sprawie znaczenia, ponieważ nie zachodziła podstawa do uznania skuteczności doręczenia pisma na podstawie art. 41 § 2 k.p.a. Nie każdy krótkotrwały wyjazd oznacza "zmianę adresu", o której stanowi art. 41 § 1 k.p.a. Z podanych względów doręczenie zastępcze w trybie przepisów art. 44 k.p.a. dokonane na adres w [..] uznano za skuteczne z dniem 17 grudnia 2010 r. Dlatego odwołanie należało wnieść najpóźniej dnia 31 grudnia 2010 r. Jego wniesienie dnia 4 czerwca 2011 r. nastąpiło z uchybieniem terminu. W skardze na postanowienie z [..] czerwca 2012 r. nr [..] L.P. podnosi, że SKO w [..] w poprzednim postępowaniu toczącym się przed WSA w Rzeszowie nie było w stanie wykazać, że jako strona postępowania został skutecznie pouczony o treści art. 41 § 1 k.p.a., a wobec braku pouczenia doręczenie nie było skuteczne. Skarżący zwraca również uwagę, że w miejscu jego stałego zamieszkania w [..] przebywają trzej synowie, synowa i wnuczka. Nie było zatem możliwe, aby w okresie od 9 listopada 2010 r. do 23 maja 2011 r. nie było kogoś w domu, aby przekazać mu korespondencję lub zawiadomienie o niej. Ponadto w pobliżu domu jeden z synów prowadzi bar, co ma być wiadome doręczycielowi. Skarżący kwestionuje także zasadność decyzji Starosty [..] z dnia [..] grudnia 2010 r. W odpowiedzi Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [..] wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 3002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują prawem przewidziane środki. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy wynika z treści art. 134 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym sądy rozpoznając skargi nie są związane ich zarzutami, podstawą prawną ani formułowanymi przez strony wnioskami. Sądy rozpoznają skargi w granicach danej sprawy. Skarga L.P. jest niezasadna. W ocenie Sądu objęte nią postanowienie SKO w [..] nie narusza prawa, a przez to nie może być uchylone zgodnie z żądaniem skargi. Art. 129 § 2 k.p.a. stwierdza, że odwołanie od decyzji wnosi się do właściwego organu w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Uchybienie wskazanemu terminowi skutkuje niemożnością merytorycznego rozpatrzenia odwołania, a organ odwoławczy musi zastosować konsekwencje wynikające w takim przypadku z art. 134 k.p.a. i stwierdzić wniesienie odwołania z uchybieniem terminu. W rozpoznanej sprawie skarżone postanowienie zapadło po wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 8 lutego 2012 r., II SA/Rz 922/11, w którym zobowiązano organ odwoławczy do ustalenia czy skarżący został pouczony o treści art. 41 oraz czy skarżący przebywał przez okres wielu miesięcy za granicą, a także czy ta okoliczność mogła być przyczyną uchybienia terminu. Zwrócenie uwagi na zakres zaleceń Sądu jest istotne dla oceny obecnie skarżonego postanowienia, gdyż pozwala ustalić zakres wykonania wyroku przez SKO w [..]. W tym zakresie mając na uwadze treść art. 153 p.p.s.a. SKO w [..] jest związane stanowiskiem Sądu, zresztą podobnie jak skład Sądu orzekający w niniejszej sprawie. W tym zakresie stwierdzić należy, że stanowisko Sądu wyrażone w przywoływanym wcześniej wyroku zostało spełnione. Kolegium uzupełniając postępowanie ustaliło, że w przypadku skarżącego nie doszło do zmiany adresu pobytu skarżącego, skoro z dokumentów przedstawionych przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska wynika, że skarżący odbierał osobiście pisma od Funduszu w lutym 2011 r., a w maju 2011 r. pismo odebrał domownik oraz skarżący. Jednocześnie sam skarżący w piśmie, z dnia 1 czerwca 2012 r. (k – 8 akt II instancji) oświadczył, że w okresie od 9.11.2011 r. do 23.05.2012 r. nie zmieniał stałego adresu zamieszkania. Na okoliczność pobytu w tym czasie poza granicami kraju nie przedstawił żadnych dowodów. Wskazane okoliczności jednoznacznie wskazują, że skarżący nie dochował terminu do złożenia odwołania od decyzji Starosty Powiatu [..]. Na ten fakt wskazują okoliczności ustalone przez SKO w [..] w prowadzonym postępowaniu oraz przemawiają na rzecz takiego stanowiska ujawnione w aktach sprawy dokumenty i związane z nimi domniemanie w sytuacji, gdy organ nie dokonuje doręczenia osobistego. Podkreślić należy, że w aktach sprawy znajduje się nie podjęta przesyłka decyzji z adnotacją, że awizo zostało umieszczone w drzwiach mieszkania adresata. Dopełnienie tych czynności przemawia stosownie do treści art. 44 § 1 pkt 1 i § 2 k.p.a. na rzecz doręczenia decyzji, a z tego wynika domniemanie wskazane w § 4 przepisu o doręczeniu pisma. Tego domniemania skarżący nie obalił, zatem brak podstaw aby przyjąć, że skarżone postanowienie narusza prawo. Mając na uwadze powyższe oraz treść art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak na wstępie.