II SA/Rz 818/10

PostanowienieWSA w Rzeszowie2011-07-08

Skład orzekający: Piotr Godlewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba, której przyznano zwolnienie od kosztów sądowych, spełnia przesłanki do ustanowienia adwokata lub radcy prawnego z urzędu w celu sporządzenia skargi kasacyjnej, jeśli jej sytuacja materialna nie uległa zmianie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skoro skarżący został już zwolniony od kosztów sądowych, a jego sytuacja materialna nie uległa zmianie od momentu przyznania tego zwolnienia, to spełnia on przesłanki do ustanowienia adwokata lub radcy prawnego z urzędu. Brak możliwości poniesienia kosztów ustanowienia pełnomocnika z wyboru, bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Stan faktyczny
Skarżący R. H. złożył wniosek o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego w celu sporządzenia skargi kasacyjnej, powołując się na trudną sytuację materialną. Wcześniej Naczelny Sąd Administracyjny zwolnił go od kosztów sądowych, a Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił jego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. Skarżący, 78-letni emeryt, utrzymuje się z emerytury w wysokości 1515 zł netto, a jego wydatki na utrzymanie, leczenie i opłaty pochłaniają całość dochodów. Posiada jedynie dom i działkę.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla skarżącego adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Piotr Godlewski po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. H. o ustanowienie radcy prawnego lub adwokata w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2010 r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia ustanowić dla skarżącego adwokata. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 16 lutego 2011 r. sygn. akt II OZ 81/11 zwolnił R. H. od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2010 r. Nr [...]. Wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 6 maja 2011 r. skarga R. H. na w/w decyzję została oddalona. Po doręczeniu skarżącemu sporządzonego na jego wniosek uzasadnienia wyroku, kolejnym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy zwrócił się on o ustanowienie radcy prawnego lub adwokata wskazując, że nie stać go na opłacenie sporządzenia skargi kasacyjnej, gdyż ponoszone przez niego wydatki na utrzymanie i leczenie wyczerpują całość jego dochodów. Jak wynika z zawartego we wniosku oświadczenia, skarżący liczy 78 lat, zamieszkuje samotnie i utrzymuje się z pobieranej emerytury w wysokości 1515 zł. netto. Opłaty za abonament telewizyjny i telefoniczny, energię elektryczną, gaz, wodę i ścieki wynoszą ok. 600 zł. miesięcznie. Podatek od nieruchomości to kwota 300 zł. rocznie, resztę emerytury pochłaniają wydatki na żywność, ubranie, środki czystości i leczenie (stosowane przez niego zastrzyki na chorą nogę kosztują 600 zł./szt.). W skład posiadanego przez niego majątku wchodzi wyłącznie zamieszkiwany drewniany dom o pow. 90 m² wraz z 4-arową działką, na której jest posadowiony. Mając powyższe na uwadze stwierdzono, co następuje: Z uwagi na przyznane już skarżącemu w przedmiotowej sprawie zwolnienie od kosztów sądowych, wniosek o ustanowienie zastępcy prawnego wymaga rozpoznania pod względem spełnienia przez niego przesłanki do przyznania całkowitego prawa pomocy, tj. wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Dokonana w powyższym kontekście ocena możliwości płatniczych R. H. nie pozostawia wątpliwości, że analogicznie do kosztów sądowych nie będzie on w stanie ponieść również kosztów ustanowienia fachowego pełnomocnika z wyboru. Jego sytuacja materialno – bytowa od momentu przyznania mu zwolnienia od kosztów sądowych praktycznie nie uległa zmianie, co przede wszystkim dotyczy źródła i wysokości uzyskiwanych dochodów oraz ponoszonych wydatków, jako mających bezpośredni wpływ na ocenę możliwość poniesienia związanych ze sprawą kosztów postępowania. Ponieważ dochody i wydatki skarżącego praktycznie wzajemnie się bilansują, a dotyczące ich uzasadnienie wniosku i zawarte w nim oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach nie budzi wątpliwości co do jego wiarygodności, to sytuacja taka nakazuje stwierdzenie braku możliwości partycypowania przez niego w kosztach postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Skoro zatem w dostateczny sposób wykazał on wskazaną wyżej przesłankę przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, wyłącza to tym samym z zastosowania wobec niego ustawowy obowiązek ponoszenia kosztów postępowania związanych ze swoim udziałem w sprawie. Odmienne uznanie pozbawiałoby skarżącego możliwości skorzystania z pełni przysługujących mu jako stronie postępowania uprawnień, w tym prawa do instancyjnej kontroli wydanego orzeczenia. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 245 § 2 w związku z art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło