II SA/Rz 824/15
PostanowienieWSA w Rzeszowie2016-05-20
Skład orzekający: Agata Kosowska-Dudzik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawcy spełniają przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, biorąc pod uwagę ich niskie dochody i ponoszone wydatki?Ratio decidendi
Wnioskodawcy spełniają przesłanki do przyznania prawa pomocy w pełnym zakresie, ponieważ ich jedyny dochód (zasiłek dla bezrobotnych) jest niewystarczający do pokrycia niezbędnych wydatków życiowych i kosztów postępowania. Korzystanie z bezzwrotnej pomocy rodziny oraz spłacanie pożyczki dodatkowo potwierdza ich trudną sytuację materialną, co uzasadnia zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Stan faktyczny
Wnioskodawcy J. K. i B. K. złożyli wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata po uchyleniu przez WSA postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Wskazali, że utrzymują się z zasiłku dla bezrobotnych w kwocie 710 zł, posiadają niewielkie gospodarstwo rolne i działkę, a ich miesięczne wydatki są wysokie. Otrzymują również bezzwrotną pomoc od rodziny i spłacają pożyczkę.Rozstrzygnięcie
Postanowiono umorzyć postępowanie w przedmiocie zwolnienia wnioskodawcy B. K. od kosztów sądowych, przyznać wnioskodawczyni J. K. prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, oraz przyznać wnioskodawcy B. K. prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2016 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. i B. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie z ich skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego - postanawia - I. umorzyć postępowanie w przedmiocie zwolnienia wnioskodawcy B. K. od kosztów sądowych, II. przyznać wnioskodawczyni J. K. prawo pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, III. przyznać wnioskodawcy B. K. prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata.
Wyrokiem z dnia 23 lutego 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego.
W terminie do zaskarżenia powyższego orzeczenia J. K. i B. K. złożyli wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wskazali, że utrzymują się jedynie z zasiłku dla bezrobotnych pobieranego przez wnioskodawcę w kwocie 710 zł. Podali, że mieszkają w domu o pow. 62 m.kw. Posiadają gospodarstwo rolne o pow. 1,50 ha (teren zadrzewiony) oraz trzyarową działkę, na której uprawiają warzywa.
Z uwagi na to, że oświadczenia wnioskodawców nie zawierały konkretnych danych dotyczących ponoszonych przez nich co miesiąc wydatków, wezwano ich do przedstawienia takich informacji. Z odpowiedzi wynika, że wydatki te są następujące: 400 -500 zł wyżywienie, 120 – 200 zł lekarstwa, 40 zł gaz, 65 zł energia elektryczna, 30 zł woda, 22 zł wywóz śmieci, 60 zł telefon, 100-200 zł opał, 120 zł utrzymanie samochodu. Skarżący podali, że otrzymują środki z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w rocznej wysokości 750 zł. Podnieśli, że, aby przeżyć i pokryć wszystkie wymienione wyżej wydatki otrzymują środki pieniężne od członków rodziny tj. dzieci, matki, teściowej oraz szwagra, których nie muszą zwracać. Ponadto skarżący zaciągnął w 2014 r. pożyczkę, której miesięczna rata wynosi 94,02 zł.
Rozpoznając wniosek zważono, co następuje:
Wydanym w niniejszej sprawie postanowieniem z dnia 13 sierpnia 2015 r. referendarz sądowy w tut. Sądzie przyznał B. K. prawo pomocy, zwalniając go od kosztów sądowych, odmówił zaś jednocześnie ustanowienia na jego rzecz adwokata. Skoro więc skarżący zwolniony jest w niniejszej sprawie od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, to postępowanie z ponownego jego wniosku w tym właśnie zakresie, z uwagi na zbędność rozpoznania, należało umorzyć na podstawie art. 249a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.".
Będąc zwolnionym od kosztów sądowych i ubiegając się o ustanowienie adwokata B. K. domaga się przyznania całkowitego prawa pomocy, o czym stanowi art. 245 § 2 P.p.s.a.. Także prawo pomocy w całkowitym zakresie jest przedmiotem żądania J. K. Wymienieni dysponują bardzo niewielką kwotą środków pieniężnych, z których muszą siebie utrzymać. Jedyny dochód to bowiem zasiłek dla bezrobotnych otrzymywany przez wnioskodawcę w kwocie 710 zł. Z tej przyczyny, aby pokryć wszystkie niezbędne wydatki domowe korzystają z bezzwrotnej pomocy licznych członków swojej rodziny. Spłacają także zaciągniętą pożyczkę (rata miesięczna 94,02 zł). Z tych przyczyn, poniesienie przez nich kosztów sądowych, które wprawdzie w niniejszej sprawie są obiektywnie niewielkie (na obecnym etapie może to dotyczyć wpisu od skargi kasacyjnej – 100 zł) oznaczałoby niewątpliwie powstanie u nich uszczerbku w koniecznym utrzymaniu. Taki sam skutek wywołałoby pokrycie przez nich wynagrodzenia zawodowego pełnomocnika. Samodzielnie zatem finansując swój udział w postępowaniu nie mogliby zaspokoić swoich podstawowych potrzeb życiowych, w tym związanych z leczeniem. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., prawo pomocy w całkowitym zakresie przeznaczone jest dla osób, które wykażą, że nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wnioskodawcy w niniejszej sprawie spełniają niewątpliwie tę przesłankę. Dlatego też zwolniono J. K. od kosztów sądowych i ustanowiono na jej rzecz, jak też na rzecz B. K. adwokata. Podstawą orzeczenia jest art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło