II SA/Rz 827/04
WyrokWSA w Rzeszowie2005-12-06
Skład orzekający: Zbigniew Czarnik, Marian Ekiert, Magdalena Józefczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda dopuścił się rażącego naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, traktując pismo niebędące odwołaniem jako odwołanie i wydając decyzję bez wszczęcia postępowania odwoławczego?Ratio decidendi
Wojewoda dopuścił się rażącego naruszenia przepisów postępowania administracyjnego (art. 128 k.p.a.), traktując pismo skarżącej z dnia 8 lipca 2004 r., które nie było odwołaniem i nie zawierało wyraźnego niezadowolenia, jako odwołanie. W konsekwencji Wojewoda wydał decyzję II instancji bez wszczęcia postępowania odwoławczego, co stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.Stan faktyczny
M. B. złożyła skargę na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy decyzję Starosty odmawiającą odroczenia spłaty pożyczki. Skarżąca podniosła, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej i wniosła o przedłużenie terminu spłaty. Wojewoda w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji z powodu rażącego naruszenia przepisów postępowania administracyjnego przez Wojewodę.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zbigniew Czarnik /spr./ Sędziowie NSA Marian Ekiert AWSA Magdalena Józefczyk Protokolant: sekr. sąd. Maria Kołcz po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. B. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie odmowy odroczenia spłaty pożyczki stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji
II SA/Rz 827/04
U Z A S A D N I E N I E
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2004 r., [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty Powiatu [...] z dnia [...] czerwca 2004 r. [...] odmawiającą M. B. odroczenia spłaty kwoty 10.688 złotych 75 groszy zasądzonej prawomocnym nakazem z tytułu wypowiedzenia umowy pożyczki podjętej na rozpoczęcie działalności gospodarczej. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że decyzja Starosty Powiatu [...] nie narusza obowiązujących przepisów prawa. Organ zaznaczył, że z treści art. 18 ust. 4a ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu /Dz. U. nr 58 z 2003 r., poz. 514 ze zm./ stosowanej w sprawie na podstawie art. 139 ust. 5 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy /Dz. U. nr 99, poz. 1001/ wynika, że starosta może odroczyć termin spłaty udzielonej pożyczki, przy czym ustawa określa jakie kryteria musi spełniać osoba ubiegająca się o takie odroczenie. Ponieważ w rozpatrywanej sprawie organ nie znalazł podstaw do odroczenia spłaty pożyczki przez M. B., a pożyczkobiorczyni korzystała wielokrotnie z różnorodnych ulg w spłacie należności wynikających z umowy pożyczki, to zdaniem organu odwoławczego Starosta Powiatu nie przekroczył kompetencji i poprawnie wydał decyzję odmowną. Dodatkowo Wojewoda wskazał, że przyczyny podawane przez odwołującą się jako podstawa wniosku, nie są tymi okolicznościami, których zaistnienie dawałoby podstawę do odroczenia spłaty zadłużenia.
Z decyzją Wojewody nie zgodziła się M. B. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie podniosłą, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej. Jej rodzina nie ma stałego źródła dochodu poza świadczeniem rodzinnym. Ciężkie warunki materialne nie pozwalają jej spłacić zaległości powstałej na skutek rozwiązania umowy pożyczki. W wnioskach skargi strona skarżąca wniosła o przedłużenie terminu spłaty pożyczki co najmniej o 1 rok.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie i powołał argumentację jak w uzasadnieniu własnej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 3 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm./, dalej: prawo o p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działań administracji stosując prawem przewidziane środki. Na podstawie art. 134 § 1 prawa o p.s.a. sąd rozpoznając skargę nie jest związany zarzutami skargi, jej wnioskami ani wskazaną przez stronę podstawą prawną. Sąd rozpoznaje skargę w granicach danej sprawy biorąc pod uwagę wszelkie naruszenia prawa.
Tak wyznaczony zakres kontroli sprawowanej przez sąd prowadzi do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów prawa. Zatem podlega wyeliminowaniu z obrotu prawnego z innych przyczyn, niż podniesione przez stronę skarżącą. W ocenie Sądu Wojewoda dopuścił się naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, art. 128 k.p.a., przy czym naruszenie to należy kwalifikować jako rażące, a to skutkować musiało stwierdzeniem nieważności decyzji II instancji.
Poza sporem pozostaje, że w aktach sprawy znajduje się pismo skarżącej z dnia 8 lipca 2004 r. Z jego treści nie wynika jednak by skarżąca kwestionowała decyzję Starosty Powiatu z dnia [...] czerwca 2004 r., [...]. Zresztą adresatem tego pisma jest Starosta Powiatu [...], a nie Wojewoda [...], a w jego treści brak jest niezadowolenia. Te okoliczności nie dają podstaw do uznania, że pismo skierowane do Starosty Powiatu jest odwołaniem M. B., a to oznacza, że Wojewoda otrzymując takie pismo jako odwołanie, powinien podjąć postępowanie wyjaśniające i ustalić jaki jest jego charakter.
Dopiero po wyraźnym sprecyzowaniu przez odwołującą się swojego niezadowolenia można było rozpoznawać i traktować pismo strony z dnia 8 lipca 2004 r. jako odwołanie. Nie podjęcie tych działań przez Wojewodę doprowadziło do sytuacji, gdy pismo nie kierowane do tego organu i nie zawierające niezadowolenia zostało potraktowane jako odwołanie, a w jego następstwie wydana została decyzja będąca przedmiotem skargi.
Taka praktyka nie może być przez Sąd akceptowana, a potraktowanie pisma M. B. jako odwołanie, choć nim nie jest doprowadziło do wydania decyzji II-go instancyjnej bez wszczęcia postępowania odwoławczego. Działanie takie należy traktować jako rażące naruszenie prawa, a to na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. musi prowadzić do stwierdzenia nieważności decyzji.
Z tych powodów Sąd, mając na uwadze treść art. 145 § 2 prawa o p.s.a. orzekł jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło