II SA/Rz 827/15

PostanowienieWSA w Rzeszowie2015-12-29

Skład orzekający: Elżbieta Mazur-Selwa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy strona wniosła sprzeciw od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego, które nie zostało odrzucone, sprawa podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym?
Ratio decidendi
Zgodnie z art. 260 P.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Sąd uznał, że sytuacja materialna skarżącego J. P. uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, ze względu na utratę dochodu i niskie środki utrzymania.
Stan faktyczny
Skarżący J. P. wraz z Ł. P. wnieśli skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Referendarz sądowy postanowieniem odmówił J. P. ustanowienia adwokata, jednocześnie zwalniając go od kosztów sądowych. J. P. wniósł sprzeciw od postanowienia referendarza, podnosząc trudną sytuację materialną i potrzebę ustanowienia adwokata. Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym po wniesieniu sprzeciwu.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżącego J. P. od kosztów sądowych oraz ustanowić dla niego adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Mazur-Selwa po rozpoznaniu w dniu 29 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. P. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. P. i Ł. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków - p o s t a n a w i a - I. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, II. ustanowić adwokata. II SA/Rz 827/15 Uzasadnienie W dniu 28 maja 2015 r. J. P. i Ł. P. skierowali do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA) podpisaną wspólnie skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z [...] kwietnia 2015 r. nr [...], w przedmiocie zarzutów do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Po rozpatrzeniu wniosku J. P. referendarz sądowy postanowieniem z 26 listopada 2015 r. w pkt I przyznał wnioskodawcy prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych, w pkt II odmówił ww. ustanowienia adwokata. J. P. wniósł sprzeciw na powyższe postanowienie podnosząc, że żyje w ubóstwie i utracił jedyne źródło dochodu. Podał, że jedyne konto i kartę kredytową, jakie posiadał z żoną, zlikwidowali gdyż pobierano opłatę za jego puste utrzymywanie. Odnosząc się do argumentacji referendarza o konieczności pobrania z banku wydruku z rachunku bankowego, wskazał, że w tym zakresie należy uiścić opłatę 20 zł za każdy miesiąc. Nadto zwrócił uwagę na potrzebę ustanowienia adwokata w przedmiotowej sprawie. Do sprzeciwu skarżący dołączył kserokopie trzech wyciągów z rachunku bankowego za okres od 23 czerwca do 21 września 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W pierwszej kolejności podkreślić należy, że w dniu 15 sierpnia 2015 r. weszła w życie ustawa z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. poz. 658). Postępowanie sądowe w przedmiotowej sprawie zostało wszczęte skargą wniesioną przed tą datą, dlatego zgodnie z art. 2 ustawy nowelizującej, przepis art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej P.p.s.a.), stosuje się w brzmieniu dotychczasowym. Zgodnie z tym przepisem, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Stosownie do art. 245 § 1, § 2 oraz art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie zastępcy procesowego m.in. adwokata, radcy prawnego (art. 245 § 2 P.p.s.a.), gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. We wniosku PPF skarżący podał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną. Oboje od września 2015 r. są osobami bezrobotnymi bez prawa do zasiłku, bowiem wnioskodawca utracił jedyny dochód w postaci renty strukturalnej. Wyłączne źródło utrzymania rodziny stanowią obecnie środki uzyskane w ramach pomocy społecznej we wrześniu 2015 r. w łącznym wymiarze 2056 zł (w tym 456 zł – na opłaty, 200 zł – na żywność, 100 zł – na lekarstwa, 1300 zł – na opał). Rodzina mieszka w nieukończonym z powodu braku środków finansowych domu. Ponadto jej majątek stanowi nieruchomość rolna o pow. 19 arów. Jako wydatki strona wskazała: 20 zł – gaz, 100 zł – energia elektryczna, 30 zł – wywóz śmieci, 40 zł – podatek od nieruchomości, 300 zł – opał, 100 zł – lekarstwa, 84 zł – telefon. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego o uzupełnienia wniosku J. P. podniósł, że z posiadanej nieruchomości rolnej nie uzyskuje dochodów, a służy mu ona do celów rekreacyjnych. Zaznaczył, że syn Ł. P. prowadzi własne gospodarstwo domowe wraz z żoną i synem u swoich teściów. Wnioskodawca przedłożył także decyzje Prezydenta Miasta [...] o przyznaniu na jego rzecz zasiłków celowych w łącznej kwocie 1600 zł oraz zasiłku okresowego w wysokości 456 zł, jak też zaświadczenie Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, z którego wynika, że J. P. miał przyznaną rentę strukturalną w okresie od 1 grudnia 2007 r. do 31 sierpnia 2015 r. w wysokości 2 201,13 zł brutto. Strona dołączyła także dokumenty w postaci wypowiedzenia umowy rachunku bankowego z dniem 29 września 2015 r. oraz wypowiedzenia z tym samym dniem umowy o wydanie i użytkowanie karty. Nie powinno umknąć uwadze, że w przedmiotowej sprawie Ł. P. uiścił solidarnie wpis sądowy od skargi i nie złożył on wniosku o prawo pomocy. W ocenie Sądu za zwolnieniem J. P. od kosztów sądowych i ustanoweniem adwokata przemawia jego sytuacja materialna. Wnioskodawca we wrześniu 2015 r. utracił uzyskiwany dochód tj. rentę strukturalną i wraz z żoną są osobami bezrobotnymi, bez prawa do zasiłku. Obecnie ich źródło dochodu stanowią środki otrzymywane z pomocy społecznej. Podkreślenia wymaga, że pokrycie przez J. P. kosztów sądowych związanych ze skargą wniesioną wspólnie z Ł. P., może wiązać się z uszczerbkiem dla wnioskodawcy i jego rodziny - ich koniecznego utrzymania, zwłaszcza że według oświadczenia nie posiada on żadnych wartościowych przedmiotów majątkowych ani zasobów pieniężnych, które mogłyby stanowić źródło ich pokrycia. Dokonując oceny przedstawionej sytuacji majątkowej i rodzinnej J. P. - Sąd uznał, że spełnia on przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Opisane dochody wystarczają na pokrycie wyłącznie niezbędnych wydatków. Nie jest możliwe aby z tych dochodów skarżący był w stanie ponieść jakiekolwiek koszty postępowania przed WSA. Trudna sytuacja skarżącego, uzasadnia również ustanowienia dla niego adwokata. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 1 i § 2 oraz art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 260 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło