II SA/Rz 83/25

30 stycznia 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący – Asesor WSA Jolanta Kłoda-Szeliga po rozpoznaniu 30 stycznia 2025 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. D. na decyzję Wójta Gminy [...] z dnia 8 października 2024 r. nr W.030.53.2024.JM w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej - p o s t a n a w i a - odrzucić skargę Decyzją z 8 października 2024 r. nr W.030.53.2024.JM, Wójt Gminy [....] (dalej: Wójt lub organ I instancji), po rozpoznaniu wniosków S. D. (dalej: skarżący), odmówił udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał art. 16 ust. 1 w zw. z art. 17 ust. 1 i art. 3 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 902 ze zm. – dalej: u.d.i.p.) oraz art. 104 i art. 107 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 572 ze zm. – dalej: K.p.a.). Powyższe rozstrzygnięcie zawierało pouczenie, że stronie przysługuje prawo do wniesienia odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie, za pośrednictwem Wójta Gminy [...], w terminie 14 dni od dnia odebrania decyzji. Strona pouczona także została o treści art. 127a K.p.a. tj. o możliwości zrzeczenia się prawa do wniesienia odwołania. Decyzja została doręczona skarżącemu 10 października 2024 r. W dniu 21 października 2024 r. (data nadania) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wpłynęła skarga S. D. w której wskazano, że "pismem z dnia 08.10.2024 Wójt Gminy [...] odmawia działaczowi społecznemu dostępu do informacji publicznej". Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Skargę należało odrzucić. Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 - dalej: P.p.s.a.) warunkiem dopuszczalności skargi jest wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich, co jednak w niniejszej sprawie nie wystąpiło. Przywołane przepisy prawa wskazują, że jeżeli stronie przysługuje prawo wniesienia jakiegokolwiek środka zaskarżenia, to wniesienie skargi na ten akt do sądu administracyjnego jest niedopuszczalne, jako przedwczesne. Dla wypełnienia warunku wyczerpania środków zaskarżenia konieczne jest uprzednie rozpoznanie wniesionego środka zaskarżenia przez organ administracji publicznej drugiej instancji. W sytuacji zaś, gdy strona nie wyczerpie trybu zaskarżenia, skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a., który stanowi, że sąd odrzuca skargę, jeżeli wniesienie skargi z innych przyczyn jest niedopuszczalne. Jak wskazuje się w doktrynie - niedopuszczalność skargi z innych przyczyn wystąpi w szczególności, gdy skarga zostanie wniesiona bez wyczerpania środków zaskarżenia (por. A. Kabat [w:] B. Dauter, M. Niezgódka-Medek, A. Kabat, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. II, LEX/el. 2021, art. 58.). Jak wynika z akt sprawy skarżący zwrócił się do Wójta Gminy [....] z wnioskami o udostępnienie informacji publicznej. Po ich rozpoznaniu Wójt decyzją z 8 października 2024 r. odmówił udostępnienia wnioskowanych informacji publicznych. Decyzja ta wydana została na podstawie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, która to ustawa w sposób kompleksowy reguluje procedurę dostępu do informacji publicznej. Stosownie do art. 16 ust. 1 u.d.i.p. odmowa udostępnienia informacji publicznej (...) przez organ władzy publicznej następuje w drodze decyzji. Jak stanowi art. 16 ust. 2 pkt 1 u.d.i.p. do decyzji, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy k.p.a., z tym, że odwołanie od decyzji rozpoznaje się w terminie 14 dni. Z treści skargi wynika, że skarżący przedmiotem zaskarżenia uczynił decyzję Wójta z 8 października 2024 r., tj. organu, który wydał decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej jako organ I instancji. Skarżącemu przysługiwało zatem prawo do złożenia odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie (jako organu II instancji), o czym został prawidłowo pouczony. Zamiast tego skarżący złożył skargę do WSA w Rzeszowie. Sąd stwierdza, że w rozpoznawanej sprawie skarżący przedmiotem skargi uczynił rozstrzygnięcie organu I instancji. Nie wyczerpał zatem środków zaskarżenia, w rozumieniu art. 52 § 1 P.p.s.a., co w konsekwencji na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. czyni jego skargę niedopuszczalną i jako taka podlega ona odrzuceniu. Zgodnie z utrwaloną linią orzecznictwa (postanowienie NSA III OSK 1404/23 z 15.03.2024 r.) skarga wniesiona w taki sposób nie może również podlegać rozpoznaniu jako skarga na bezczynność organu – uchwała 7 sędziów NSA z 22 czerwca 2020 r. II OPS 5/19 – gdyż wydanie decyzji stanowi przeszkodę w jej merytorycznym rozpoznaniu. W tym stanie rzeczy tut. Sąd, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 w zw. z art. 52 § 1 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Wobec tego, że skarga podlegała odrzuceniu, Sąd mając na względzie treść art. 222 P.p.s.a. odstąpił od wzywania skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi.