II SA/Rz 830/08
WyrokWSA w Rzeszowie2009-04-08
Skład orzekający: Zbigniew Czarnik, Ryszard Bryk, Krystyna Józefczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego prawidłowo zastosował art. 138 § 2 KPA, uchylając decyzję Starosty i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia, zamiast merytorycznie rozstrzygnąć sprawę dotyczącą zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków?Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że organ odwoławczy nie powinien był stosować art. 138 § 2 KPA, ponieważ zgromadzony materiał dowodowy dawał podstawę do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Organ odwoławczy jest organem reformatoryjnym i powinien orzekać merytorycznie, a nie uchylać decyzję i zwracać sprawę do ponownego rozpatrzenia, chyba że postępowanie wyjaśniające nie zostało przeprowadzone lub było niepełne. W tej sytuacji, niezbędne uzupełnienia mogły być przeprowadzone w uzupełniającym postępowaniu dowodowym.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (WINGiK), która uchyliła decyzję Starosty Powiatu K. o wprowadzeniu zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia. Skarżący M. i W. P. zarzucili decyzji WINGiK niezgodność z ustaleniami ze stanem faktycznym, wskazując na błędy popełnione przez organy geodezyjne w przeszłości. Wnieśli o sprawiedliwe rozpatrzenie sprawy.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Zbigniew Czarnik /spr./ Sędziowie NSA Ryszard Bryk WSA Krystyna Józefczyk Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 8 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi M. i W. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na rzecz skarżących M. i W. P. solidarnie kwotę 200 zł /słownie: dwieście złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z dnia [...] października 2008 r., [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego /dalej: WINGiK / uchylił decyzję Starosty Powiatu K. z dnia [...] sierpnia 2008 r., [...] orzekającą o wprowadzeniu w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu K. G. zmian dotyczących działek nr 1501/3 i nr 1505/2 i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W podstawie prawnej decyzji organ wskazał art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego /Dz.U. nr 98, z 2000 r., poz. 1071 ze zm./ oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 i art. 20 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne, a także § 47 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 w sprawie ewidencji gruntów i budynków /Dz.U. nr 38, poz. 454/. W uzasadnieniu WINGiK wskazał, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy potwierdza błędność danych ewidencyjnych w zakresie włączenia parceli gruntowej nr 4164 do działek nr 1501/3 i nr 1505/2. Równocześnie organ odwoławczy wskazał, że usunięcie błędu ewidencyjnego nie może polegać na dokonywaniu podziału nieruchomości, a w istocie takie działania zostały wykonane w decyzji Starosty Powiatu K. Wreszcie, organ I instancji niesłusznie wykazał działkę nr 1505/5 odpowiadającą części parceli nr 4166 na rzecz M. i T. P., gdyż z akt sprawy wynika, że parcela nr 4166 weszła do działki nr 1510 stanowiącej własność I. U.
W celu poprawnego przeprowadzenia postępowania WINGiK nakazał sporządzenie dokumentacji i na tej podstawie ewentualną zmianę oznaczenia i konfiguracji przedmiotowych działek. Dodatkowo organ odwoławczy podkreślił, że wprowadzenie danych ewidencyjnych to czynności materialno-techniczne i wszelkie zmiany w tym zakresie mogą być dokonywane na podstawie dokumentów potwierdzających stan prawny, a te jednoznacznie wskazują, że parcela gruntowa, o którą toczy się spór /nr 4164/ weszła w skład działki nr 1511 będącej własnością M. i W. P., a parcela gruntowa nr 4166 w skład działki nr 1510 będącej własnością I. U.
Z rozstrzygnięciem WINGiK nie zgodzili się M. i W. P. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skarżący zarzucili decyzji niezgodność z przyjętych w niej ustaleń ze stanem faktycznym. Zaistnienie tej sytuacji było skutkiem błędu popełnionego przez organy geodezyjne w przeszłości. Z tego powodu powinny one doprowadzić do zgodności wpisów w ewidencji z aktem notarialnym na podstawie którego nabyli gospodarstwo. Wskazując takie uchybienia wnieśli o sprawiedliwe rozpatrzenie sprawy.
W odpowiedzi na skargę WINGiK wniósł o oddalenie skargi odwołując się do argumentacji przyjętej jako podstawa uzasadnienia skarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, zważył co następuje:
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ dalej: p.p.s.a. , sądy administracyjne sprawują kontrolę działań administracji i stosują prawem określone środki. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy wynika z treści art. 134 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym sądy rozpoznając skargi nie są związane ich zarzutami, podstawą prawną ani formułowanymi przez stany wnioskami. Sądy rozpoznając skargi orzekają w granicach danej sprawy.
Dokonując merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji Sąd stwierdza, że skarga podlega uwzględnieniu, aczkolwiek z innych powodów niż w niej podniesione.
Podstawą prawną skarżonej decyzji jest art. 138 § 2 k.p.a. Sąd stwierdza, że wydanie decyzji na tej podstawie jest możliwe tylko w sytuacji, gdy postępowanie administracyjne, w którym zapadła decyzja nie zawiera postępowania wyjaśniającego lub było przeprowadzone w zakresie, który nie pozwala na orzekanie przez II instancję.
Analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, że zgromadzony w nich materiał dowodowy daje podstawę do merytorycznego orzekania przez organ odwoławczy. Niezbędne uzupełnienia w zakresie postępowania wyjaśniającego mogą być przeprowadzone w uzupełniającym postępowaniu dowodowym.
Wskazując taki tryb działania organu odwoławczego, Sąd stwierdza, że w postępowaniu administracyjnym organ odwoławczy jest organem reformatoryjnym, a to oznacza, że z istoty tej procedury wynika obowiązek orzekania merytorycznego, a nie uchylanie decyzji i zwracanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Porównanie żądania M. i W. P. ze stanowiskiem organu odwoławczego zawartym w uzasadnieniu skarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że organ odwoławczy ma określony pogląd na sposób załatwienia sprawy. Daje temu wyraz w ostatnim akapicie uzasadnienia własnej decyzji /s. 5/ wyjaśniając status ewidencyjny parceli gruntowej nr 4164. Sąd przypomina, że postępowanie dotyczy właśnie tej działki, zatem trudno zrozumieć co w znacznym zakresie w tej materii ma wyjaśniać organ I instancji, bo tylko wtedy byłyby podstawy do uchylania decyzji i przekazywania sprawy do ponownego rozpatrzenia.
W prowadzonym postępowaniu Sąd dokonywał tylko oceny poprawności art. 138 § 2 k.p.a. zatem poza zainteresowaniem Sądu pozostawały kwestie materialne, przez to nie zajmował stanowiska w sprawie obowiązywania przepisów rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków.
Mając na uwadze powyższe oraz treść art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. Sąd orzekł jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło