II SA/Rz 836/13

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 5 września 2013 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku K. M. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. B. i K. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania - postanawia - odmówić zwolnienia K. M. od kosztów sądowych. Referendarz sądowy Agata Kosowska-Dudzik Zaskarżając do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] stwierdzające niedopuszczalność odwołania od decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r. w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy, K. M. załączyła urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy. Zaznaczyła w nim, iż domaga się zwolnienia od kosztów sądowych. Podała, że ma 79 lat i mieszka wraz z 85 - letnim mężem A. M. w mieszkaniu o powierzchni 48,85 m. kw. Źródło ich utrzymania stanowią emerytury w wysokości odpowiednio: 1 657 zł oraz 2 379,26 zł. Jako comiesięczne wydatki wymieniła: 334 zł (utrzymanie mieszkania), 60 zł (usługi telekomunikacyjne), 141 zł (opata za gaz), 141 zł (opłata za energię elektryczną), 844 zł (podatek i składki ubezpieczeniowe), 400 zł (lekarstwa), 470 zł (koszt rehabilitacji oraz wizyt u lekarzy). Pozostałą część uzyskiwanych środków finansowych przeznacza na zakup żywności, środków czystości, odzieży oraz na inne wydatki. Zwróciła uwagę, że sytuacja zdrowotna jej i męża jest trudna. Sama pozostaje w stałym leczeniu od wielu lat (tarczyca, nadciśnienie tętnicze, zwyrodnienie stawów, niedotlenienie mózgu, migotanie przedsionków). Natomiast mąż A. M. jest po przebytym zawale serca; cierpi na niedotlenienie mózgu oraz choroby układu płciowo-moczowego (jest po trzech operacjach tego układu). Rodzina posiada oszczędności w kwocie 10 337,67 zł stanowiące "żelazną rezerwę" w nagłych wypadkach. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono, co następuje: Obowiązującą w postępowaniu sądowoadministracyjnym zasadą jest, że strony tego postępowania ponoszą jego koszty, związane ze swoim udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Strony mają zatem obowiązek opłacić swój udział w postępowaniu sądowym, co wynika z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". W sytuacjach wyjątkowych ustawa dopuszcza jednak, by koszty te pokryte zostały ze środków Skarbu Państwa, w ramach instytucji prawa pomocy. Służy ona ludziom ubogim, umożliwiając im obronę swoich praw przed sądem w sytuacji, gdy sami nie są w stanie udźwignąć ciężaru wydatków związanych z postępowaniem sądowym. Skarżąca K. M. domaga się zwolnienia od kosztów sądowych, co zgodnie z art. 245 § 3 P.p.s.a. oznacza, że jej wniosek dotyczy przyznania prawa pomocy w częściowym zakresie. Pozytywne rozpatrzenie wniosku w powyższym zakresie uzależnione zostało w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. od wykazania przez wnioskodawcę, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jedynym zatem kryterium, na podstawie którego dokonuje się oceny żądania dotyczącego prawa pomocy jest kryterium majątkowe. Mając powyższe na uwadze, rozpoznający niniejszy wniosek stwierdził, że brak jest podstaw do jego uwzględnienia. Stwierdzenie to uzasadnione jest faktem uzyskiwania przez skarżącą i jej męża stosunkowo wysokich świadczeń emerytalnych i brakiem jakichkolwiek osób na ich utrzymaniu, a także stabilną sytuacją mieszkaniową (rodzina zajmuje mieszkanie o pow. ok. 48 m. kw.). Z wniosku wynika, że skarżąca ponosi miesięcznie wydatki w kwocie ok. 2390 zł na utrzymanie mieszkania, opłacenie usług telekomunikacyjnych składek ubezpieczeniowych oraz lekarstw, kosztów rehabilitacji i wizyt lekarskich. Pozostałą zaś kwotę przeznacza na zakup żywności, środków czystości i inne potrzebne rzeczy. Osiągany dochód jest zatem wystarczający na zaspokojenie potrzeb rodziny. W ocenie rozpoznającego wniosek, z dochodu tego skarżąca jest także w stanie pokryć koszty udziału w zainicjowanym jej skargą postępowaniu. Nawet jednak w sytuacji, gdyby nie było to możliwe, to z całą pewnością uiszczenie wszelkich niezbędnych opłat w postępowaniu (przy czym w obecnej chwili jest to tylko wpis od skargi) może nastąpić ze zgromadzonych przez skarżącą i jej męża oszczędności w kwocie 10 337,767 zł. Kwota ta bowiem wielokrotnie przekracza wysokość wpisu w niniejszej sprawie, wynoszącego 100 zł, jak też ewentualne dalsze koszty, które mogą się pojawić w kolejnych etapach postępowania – w kwocie 200 zł (opłata kancelaryjna i wpis od skargi kasacyjnej). Wprawdzie skarżąca wskazała, że powyższa kwota stanowi tzw. żelazną rezerwę w nagłych wypadkach, jednak należy zaznaczyć, że w obecnej chwili taki nagły wypadek nie zaistniał. Skarżąca może więc przeznaczyć posiadane środki na opłacenie kosztów wszczętego przez nią postępowania. Wobec powyższego, odmówiono uwzględnienia wniosku K. M., podstawie art. 257 § 1, § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.