II SA/Rz 840/14

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2014 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku J. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie z jej skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu do zamiaru przystąpienia do budowy budynku gospodarczego i nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na jego wykonanie - postanawia - odmówić przyznania skarżącej prawa pomocy. Referendarz sądowy Agata Kosowska-Dudzik J. M. - wezwana do uiszczenia wpisu w wysokości 500 zł od swojej skargi na decyzję Wojewody [...] w przedmiocie sprzeciwu do zamiaru przystąpienia do budowy budynku gospodarczego i nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na wykonanie tego obiektu budowlanego - przedłożyła urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPF), w którym zaznaczyła, że ubiega się o zwolnienie od kosztów sądowych. Podała, że mieszka w domu jednorodzinnym o powierzchni 100 m.kw. wraz z mężem i trójką dzieci (17, 22 i 26 lat). Rodzina utrzymuje się z pobieranego przez nią zasiłku chorobowego w kwocie 900 zł, wynagrodzenia za pracę męża w kwocie 9 671,52 zł oraz wynagrodzeń za pracę dwójki starszych dzieci wynoszących 1680 zł oraz 2050 zł. Najmłodszy syn pobiera jeszcze naukę. Skarżąca wskazała, że dom, który zajmują ma 50 lat i wymaga kapitalnego remontu, który rozpoczęła (odgrzybianie, odwodnienie, wymiana rur wodnokanalizacyjnych oraz centralnego ogrzewania). Rozpoznając wniosek zważono, co następuje: Zwolnienie od kosztów sądowych, o które ubiega się skarżąca wchodzi w zakres częściowego prawa pomocy, o czym stanowi art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), określanej w dalszej części jako "P.p.s.a.". Jego przyznanie – zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. - uwarunkowane jest wykazaniem przez stronę, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. To zatem wnioskujący o udzielenie przedmiotowego wsparcia winien w sposób jak najbardziej pełny przedstawić swoją aktualną sytuację życiową tj. rodzinną, dochodową i majątkową celem należytego umotywowania swojego wniosku. Uwzględniając powyższe uznano, że J. M. nie wykazała, zgodnie z powołanym art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., że poza zakresem jej możliwości finansowych pozostaje uiszczenie kwoty 500 zł, który to obowiązek obecnie na niej spoczywa, jak też ewentualnych dalszych kosztów sądowych (których wysokość, gdy w ogóle wystąpią, będzie już niższa). Przyjmując powyższe stanowisko miano przede wszystkim na uwadze wielkość dochodu, którym dysponuje rodzina skarżącej na zaspokojenie swych potrzeb. Wynosi on łącznie ok. 14 300 zł i nawet przy założeniu, ze jest to dochód brutto trudno uznać, by brak było możliwości wygospodarowania z niego wielokrotnie od niego niższej, wspomnianej już kwoty 500 zł z tytułu wpisu od skargi. Wnioskodawczyni w uzasadnieniu wniosku powołała się na konieczność dokonania remontu domu, w którym mieszka rodzina. Z akt niniejszej sprawy wynika dodatkowo, że zamierza ona wybudować budynek gospodarczy. Tego rodzaju okoliczności nie mogą jednak przemawiać za koniecznością uwzględnienia jej żądania. Przeciwnie, świadczą o tym, że wnioskodawczyni dysponuje odpowiednimi zasobami pieniężnymi wystarczającymi na pokrycie kosztów związanych z planowanymi przez nią zamierzeniami inwestycyjnymi. W takiej zaś sytuacji przyznanie skarzącej żądanej przez nią pomocy prowadziłoby w istocie do poprawy jej sytuacji materialnej. Tymczasem w myśl art. 199 P.p.s.a. strony obowiązane są ponosić koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Oznacza to, że zasadą jest finansowanie przez strony postępowania wszelkich związanych z nim kosztów, natomiast odstępstwo od tego dopuszczalne jest tylko w ściśle przewidzianych przez ustawodawcę przypadkach, których wykazanie spoczywa przy tym na wnioskującym o pomoc. Należy zwrócić skarżącej uwagę, że tylko brak możliwości płatniczych w zakresie wydatków decydujących o tzw. koniecznym utrzymaniu strony mógłby przesądzić o potrzebie jej dofinansowania w ramach instytucji prawa pomocy. Chodzi zatem o sytuację, gdy przez fakt opłacenia swojego udziału w postępowaniu zagrożona zostałaby egzystencja strony. Okoliczność taka nie wynika zaś z wniosku skarżącej. Świadczy o tym, jak już wyżej zaznaczono, wysoki łączny dochód, którym dysponuje rodzina oraz wyrażony zamiar rozpoczęcia inwestycji w postaci budowy budynku gospodarczego i remontu domu, co wymaga określonych nakładów finansowych. Z powyższych względów odmówiono przyznania J. M. prawa pomocy na podstawie art. 258 § 1, § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Na marginesie należy podnieść, że w sytuacji uwzględnienia skargi, składającej ją będzie przysługiwał od organu zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw (art. 200 P.p.s.a.).