II SA/Rz 841/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Jolanta Ewa Wojtyna Sędziowie NSA Małgorzata Wolska /spr./ NSA Maria Zarębska-Kobak Protokolant st. sekr. sąd. Maria Kołcz po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 27 października 2009 r. sprawy ze skargi G. i S. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w (...) z dnia (...), Nr (...) w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań na realizację przedsięwzięcia -skargę oddala- Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] października 2008 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania S. T. i G. T., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] czerwca 2008 r., nr [...] ustalającej środowiskowe uwarunkowania przedsięwzięcia pod nazwą "Zagospodarowanie odwiertu gazowego [...]", zlokalizowanego na działkach nr ewidencyjny 1359 i 1360/1 w R. Decyzję wydano na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 46 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2006 r. Nr 129, poz. 902 ze zm.). W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że stroną, która zainicjowała postępowanie jest Polskie Górnictwo Naftowe i Gazownictwo S.A. z siedzibą w W. (zwane dalej PGNiG), które wystąpiło z żądaniem wydania decyzji ustalającej środowiskowe uwarunkowania na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie gazociągu kopalnianego, metanolociągu wraz z uzbrojeniem oraz modernizacją istniejącego już węzła redukcyjno-pomiarowego i rurociągów (metanolu, wody złożowej i sieci grzewczej). Inwestycja tego rodzaju należy do przedsięwzięć mogących oddziaływać na środowisko w rozumieniu art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa ochrony środowiska i § 2 ust. 1 pkt 24 oraz § 3 ust. 1 pkt 32 i 33 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. Nr 257, poz. 2573 ze zm., zwanego dalej r.p.z.). Tym samym, wnioskodawca obowiązany jest przedstawić raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Z obowiązku tego PGNiG wywiązało się składając wraz z wnioskiem raport sporządzony przez uprawnioną osobę oraz przedstawiając niezbędną dokumentację techniczną. Ocena raportu wskazuje, że PGNiG w należyty sposób uwzględniło wpływ planowanego przedsięwzięcia na poszczególne elementy środowiska, a także na zdrowie ludzi. Organy współdziałające przy wydaniu decyzji (Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny oraz Wojewoda [...]) wydały pozytywne postanowienia uzgadniające, odpowiednio z dnia [...] lipca 2006 r. i z dnia [...] stycznia 2007 r. Prawidłowo zostały ustalone wszystkie strony postępowania i należycie zrealizowano obowiązek zapewnienia im czynnego udziału w postępowaniu. Przeszkodą do wydania decyzji nie był także brak miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla działek objętych inwestycją. Zgodność inwestycji z wymogami planistycznymi może nastąpić w takim przypadku w decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego lub w decyzji o warunkach zabudowy. Z decyzją tą nie zgodzili się S. i G. T. składając na nią skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie. W skardze zarzucili organowi odwoławczemu naruszenie przepisów postępowania administracyjnego w postaci:, art. 7, art. 24 § 1 ust. 1 (powinno być: "art. 24 § 1 pkt 1"), art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., a także naruszenie przepisów prawa materialnego w postaci: art. 46 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 48 oraz art. 57 w zw. z art. 32, art. 33 i art. 53 Prawa ochrony środowiska. Stwierdzili, że w nieuprawniony sposób nie wyłączono od udziału w postępowaniu T. F., który jako Prezydent Miasta [...] reprezentował równocześnie jedną ze stron, Gminę Miasto [...]. Powinno było dojść do wyznaczenia innego organu pierwszej instancji. Organy nie zebrały kompletnego materiału dowodowego i nie wyjaśniły wszystkich istotnych okoliczności faktycznych, obarczając wadliwością uzasadnienie decyzji. Ponadto, uzgodnienia wydane w sprawie przez Inspektora Sanitarnego oraz Wojewodę wydane były na podstawie Prawa ochrony środowiska w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją z dnia 19 sierpnia 2007 r., a decyzję orzekającą o istocie wydano już po zmianie regulacji. Dokumentacja dostosowana do znowelizowanych przepisów nie została podana do publicznej wiadomości. Wskazano również, że raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko był w toku postępowania uzupełniany. Inspektor Sanitarny wydawał rozstrzygnięcie przed, a Wojewoda – po dokonaniu uzupełnienia. Obydwa te organy oceniały zatem inne dokumenty. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji. Stwierdziło ponadto, że nie zaszła podstawa do wyłączenia organu pierwszej instancji (Prezydenta Miasta [...]), pomimo tego, że Gmina Miasto [...] była jedną ze stron. Za trafnością tego stanowiska przemawia skreślenie art. 27a k.p.a. Ponadto, zaskarżona decyzja na wyłącznie walor techniczny; nie rodzi żadnych praw lub obowiązków dla Gminy. Organ i strona nie zostały połączone w tym wypadku stosunkiem, który mógłby mieć wpływ na prawa bądź obowiązki piastuna stanowiska organu. Nie jest trafny także zarzut skargi przywołujący zmianę regulacji, jaką wprowadziła ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze zmianami w podziale zadań i kompetencji administracji terenowej (Dz.U. Nr 175, poz. 1462). Każdy z organów współdziałających orzekał na podstawie prawa obowiązującego w dniu wydawania rozstrzygnięcia i zakończył własne (incydentalne) postępowanie przed zmianą przepisów, w tym także obejmujących przeniesienie właściwości z wojewody na marszałka województwa. Każdy też z tych organów (Inspektor Sanitarny i Wojewoda) mógł swobodnie gromadzić i rozpatrywać materiał dowodowy, jaki uznał za nieodzowny do wydania własnego rozstrzygnięcia. Różne wyniki postępowań dowodowych każdego z organów, przekładające się na odmienny katalog zgromadzonych dokumentów nie mogą być traktowane jako wady decyzji kończącej postępowanie. Podanie do publicznej wiadomości informacji o wniosku oraz o decyzji zostało udokumentowane dowodami i nie pozostawia wątpliwości. Uczestnik postępowania, PGNiG, w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, a także o zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę stwierdzono, iż zarzuty skargi są bezpodstawne. Prezydent Miasta [...] nie podlegał wyłączeniu, gdyż wynik sprawy nie rozstrzygał o prawach, ani też o obowiązkach pracownika. Zaskarżona decyzja ze swej natury nie rodzi żadnych praw; ogranicza się do ustaleń o charakterze technicznym, gdyż na jej podstawie nie można jeszcze realizować inwestycji. Organy nie naruszyły obowiązku zebrania całego materiału dowodowego, natomiast każdy z organów współdziałających (Inspektor Sanitarny i Wojewoda) orzekał zgodnie ze stanem prawnym obowiązującym w dniu wydawania własnego rozstrzygnięcia. Decyzja zawiera też zupełnie uzasadnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie postanowieniem z dnia 20 maja 2009 r., sygn. akt II SA/Rz 841/08 odmówił G. i S. T. sporządzenia uzasadnienia wyroku z uwagi na złożenie przedwczesnego wniosku w tym zakresie. Kolejnym postanowieniem z dnia 15 lipca 2009 r., sygn. akt II SA/Rz 841/08 Sąd odmówił dopuszczenia do udziału w sprawie Stowarzyszenia "A." z siedzibą w R. z powodu wadliwej reprezentacji tego podmiotu. Z kolei postanowieniem z dnia 28 lipca 2009 r., sygn. akt II SA/Rz 841/08 odmówiono sporządzenia uzasadnienia Stowarzyszeniu "A.", z powodu przedwczesnego złożenia wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 46 ust. 1 pkt 1 Prawa ochrony środowiska w brzmieniu obowiązującym w dacie wydawania zaskarżonej decyzji, realizacja planowanego przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko, określonego w art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 tej ustawy, jest dopuszczalna wyłącznie po uzyskaniu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia (decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach). Dla takich inwestycji przepis art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa ochrony środowiska wymaga sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Projektowane przez PGNiG przedsięwzięcie obejmowało budowę gazociągu kopalnianego, metanolociągu wraz z uzbrojeniem oraz modernizacją istniejącego już węzła redukcyjno-pomiarowego i rurociągów (metanolu, wody złożowej i sieci grzewczej). Obejmowało zatem swoim zakresem wydobywanie ropy naftowej lub gazu ziemnego ze złoża w rozumieniu § 2 ust. 1 pkt 24 r.p.z. i łączącą się z nim budowę instalacji do przesyłu ropy naftowej, produktów naftowych i gazu (§ 3 ust. 1 pkt 32 i 33 r.p.z.). Prawidłowo oceniły orzekające w sprawie organy, że wnioskodawca (PGNiG) wywiązał się z obowiązku przedstawienia wraz z wnioskiem raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. W toku postępowania przedstawiono bowiem raport oddziaływania na środowisko (nr [...]) sporządzony przez biegłych P. G. i M. S. Z raportu tego wynika, że projektowane przedsięwzięcie usytuowane jest całkowicie poza zasięgiem najbliższej zabudowy mieszkalnej oraz że eksploatacja złóż i przesył kopalin nie będą stanowiły realnego niebezpieczeństwa dla ludzi bądź środowiska naturalnego. Ponadto, inwestycja zbiega się z modernizacją i tak istniejącego już (aktualnie nieczynnego) węzła redukcyjno-pomiarowego. Wskazano też ryzyko awarii oraz jej następstwa, przewidując rozwiązania techniczne zapobiegające zagrożeniom, takie jak ukierunkowanie wypływu gazu do atmosfery oraz wyrzucenie wody (cieczy złożowej) do atmosfery. Prezydent Miasta [...] wystąpił o wymagane uzgodnienia do Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego oraz do Wojewody [...], uzyskując stosownie pozytywne postanowienia, odpowiednio z dnia [...] lipca 2006 r. oraz z dnia [...] stycznia 2007 r. Na etapie postępowania przed Wojewodą raport został uzupełniony zgodnie z obowiązkiem nałożonym przez ten organ (postanowienie Wojewody z dnia [...] września 2006 r.). Przedstawiono bowiem aneks do pierwotnego raportu (nr [...]) uwzględniający pomiar hałasu wraz z metodyką ustaleń wyjściowych i projekt gospodarki odpadami. Aneks wykazał poziom emisji hałasu do środowiska oraz dokonano prezentacji planowanej gospodarki odpadami, dołączając sprawozdania z badań laboratoryjnych. Konkluzje wynikające z raportu oraz warunki określone w rozstrzygnięciach uzgadniających wskazują, że projektowana inwestycja dawała podstawy do wydania decyzji ustalającej środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację planowanego przedsięwzięcia. Rozstrzygnięcie decyzji uwzględnia warunki bezpieczeństwa określone raportem i postanowieniami uzgadniającymi w zakresie parametrów fizycznych budowli oraz warunki techniczne wymagane podczas realizacji i eksploatacji inwestycji. Decyzja zawiera też obszerne wymogi nałożone na wnioskodawcę pod względem ochrony środowiska, dotyczące dostępu do drogi, zagospodarowania wód złożowych, izolacji rur, odległości i zabezpieczeń rurociągów. Wbrew stanowisku skarżących nie zachodziła podstawa do wyłączenia organu pierwszej instancji, gdyż sprawa załatwiana przez organ gminy (Prezydenta) nie dotyczyła spraw majątkowych piastuna tego organu w rozumieniu art. 25 § 1 pkt 1 k.p.a. Nie jest też trafny zarzut oparcia decyzji na stanie prawnym odmiennym od stanu obowiązującego w datach wydawania postanowień uzgadniających. Każdy z organów współdziałających miał bowiem na podstawie art. 6 k.p.a. stosować regulacje obowiązujące w dniu wydawania własnego tylko rozstrzygnięcia, w tym także regulacje przesądzające o właściwości rzeczowej. Każdy też z organów współdziałających miał samoistny tytuł do prowadzenia własnego postępowania wyjaśniającego w oparciu o art. 106 § 2 k.p.a. Nie istnieje normatywny nakaz posługiwania się przez organy uzgadniające tym samym katalogiem zgromadzonych dowodów. W przepisany sposób również podano do publicznej wiadomości fakt złożenia wniosku oraz decyzję kończącą postępowanie. Z wyłożonych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.