II SA/Rz 842/07

WyrokWSA w Rzeszowie2008-02-13

Skład orzekający: Maria Zarębska-Kobak, Ryszard Bryk, Zbigniew Czarnik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy doręczenie zastępcze decyzji organu pierwszej instancji osobie podającej się za żonę adresata, podczas gdy adresat twierdzi, że nie posiada żony, jest skuteczne i stanowi podstawę do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania?
Ratio decidendi
Doręczenie zastępcze jest skuteczne tylko wtedy, gdy osoba odbierająca przesyłkę jest domownikiem lub sąsiadem adresata w rozumieniu art. 43 k.p.a. W przypadku, gdy adresat kwestionuje tożsamość osoby odbierającej, organ odwoławczy ma obowiązek dokładnie wyjaśnić tę okoliczność, korzystając z wszelkich dostępnych środków dowodowych. Brak takiego wyjaśnienia narusza zasady postępowania administracyjnego (art. 7 i 77 k.p.a.) i czyni postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania wadliwym.
Stan faktyczny
Skarżący J.G. wniósł skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty o skierowaniu na badania lekarskie. SKO uznało odwołanie za wniesione po terminie, opierając się na doręczeniu decyzji Starosty w dniu 25.06.2007 r. przez żonę skarżącego. Skarżący zarzucił, że decyzję odebrał osobiście dopiero 18.07.2007 r. i podniósł, że nie posiada żony, co podważa skuteczność doręczenia zastępczego.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2007 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Maria Zarębska-Kobak Sędziowie NSA Ryszard Bryk /spr./ WSA Zbigniew Czarnik Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 13 lutego 2008 r. sprawy ze skargi J. G. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2007 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania uchyla zaskarżone postanowienie. II SA/Rz 842/07 U Z A S A D N I E N I E Przedmiotem skargi J.G. jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., Nr[...]– stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty z dnia [...] r., bez numeru, o skierowaniu skarżącego na badania lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w R. na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 i 5 ustawy z dnia 20.06.1997 r. – Prawo o ruchu drogowym /Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908, ze zm./. W podstawie prawnej zaskarżonego postanowienia, Kolegium powołało się na art. 17 pkt 1 i art. 134 w zw. z art. 144 k.p.a. W uzasadnieniu powyższy organ przytoczył, że decyzję Starosty z dnia [...]r., doręczono stronie w dniu 25.06.2007 r. z pouczeniem o sposobie i trybie wniesienia odwołania. J.G. nadał odwołanie w urzędzie pocztowym w dniu 31.07.2007 r. i skierował przesyłkę bezpośrednio do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji organu I instancji. W przedmiotowej sprawie termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem 9.07.2007 r. Skoro odwołanie zostało wniesione po tej dacie, zatem organ odwoławczy, stosownie do art. 134 k.p.a., był zobowiązany do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Kolegium zasygnalizowało, że odwołujący się nie składał prośby o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, za pośrednictwem organu odwoławczego, skarżący J.G. zarzucił, że decyzję Starosty odebrał w dniu 18.07.2007 r., a odwołanie wysłał listem poleconym w dniu 31.07.2007 r., zatem zostało wniesione w terminie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi i wyjaśniło, że ze zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji Starosty wynika, że decyzja była doręczona w dniu 25.06.2007 r., a odbiór potwierdziła żona skarżącego B.G., zatem doręczenie było skuteczne w trybie art. 43 k.p.a. Odpis odpowiedzi na skargę, Sąd doręczył skarżącemu w dniu 14.11.2007 r. /k. 9 akt sądowych/. W piśmie opatrzonym datą 16.11.2007 r. /wpłynęło do Sądu w dniu 22.11.2007 r./, skarżący nawiązując do odpowiedzi na skargę podniósł: "Chcę dodać, iż ja nie mam żony – zatem nie wiem kto mógł odebrać korespondencję". Dodał, że decyzję po raz pierwszy odebrał w dniu 18.07.2007 r. Powołane pismo skarżącego Sąd doręczył Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w dniu 10.12.2007 r. Organ nie ustosunkował się do tego pisma. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Z akt sprawy administracyjnej wynika, że decyzję Starosty z dnia [...]r. wysłano na adres zamieszkania skarżącego, S. ul. S. 24/20. Taki sam adres podał w skardze. Z poświadczenia odbioru przesyłki zawierającej w/w decyzję wynika, że odbiór przesyłki potwierdziła "G.B. żona", w dniu 25.06.2007 r. Potwierdzenie odbioru przesyłki jest na druku, które nie odpowiada wymogom dotyczącym doręczeń zastępczych w rozumieniu art. 43 k.p.a. Odwołanie skierowane bezpośrednio do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, skarżący nadał w Urzędzie Pocztowym w dniu 31.01.2007 r. /koperta w aktach administracyjnych/. W decyzji Starosty jest zamieszczone pouczenie o sposobie i terminie wniesienia odwołania, w którym jednakże nie podano, że odwołanie wnosi się za pośrednictwem organu I instancji /art. 129 § 1 k.p.a./, ale to uchybienie nie miało w sprawie istotnego znaczenia. Skarżący w postępowaniu administracyjnym, nie składał wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Taki wniosek zamieścił w piśmie z dnia 16.11.2007 r., czyli w toku postępowania sądowego. Wnioski o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania rozpatruje organ odwoławczy, a nie sąd administracyjny. Zasadnicza kwestia sprowadza się do pytania, czy doręczenie zastępcze było skuteczne. Na tle pisma skarżącego z dnia 16.11.2007 r., do którego Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie ustosunkowało się, Sąd powziął wątpliwość, czy osoba która decyzję organu I instancji odebrała była domownikiem, lub sąsiadem skarżącego w rozumieniu art. 43 k.p.a. Skoro skarżący stwierdził, iż nie ma żony, to tym samym powzięta wątpliwość powinna być dokładnie wyjaśniona przez organ odwoławczy. Brak takiego wyjaśnienia jest naruszeniem art. 7 i art. 77 k.p.a. W tym miejscu należy nadmienić, iż przywrócenie terminu do wniesienia odwołania jest wymagane tylko wtedy, gdy doręczenie zastępcze było prawidłowe, ale np. domownik przesyłkę przekazał adresatowi z opóźnieniem uniemożliwiającym zachowanie przez stronę terminu do wniesienia odwołania. Natomiast w przypadku nieskuteczności doręczenia zastępczego, nie ma podstawy do wydania postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Mając to wszystko na uwadze i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c w zw. z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm./, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku. Sąd nie orzekał o kosztach postępowania sądowego, bowiem skarżący takiego żądania nie zgłosił do czasu zamknięcia rozprawy. Pouczenie o treści art. 210 § 1 w/w ustawy było zamieszczone w zawiadomieniu o rozprawie z dnia 15.01.2008 r. /k. 18 akt sądowych/, które doręczono skarżącemu w dniu 21.01.2008 r. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy, organ uwzględni n/w wskazówki: - wyjaśni, czy osoba, która odebrała odwołanie była dorosłym domownikiem /krewną lub powinowatą skarżącego zamieszkującą z nim w jednym mieszkaniu lub domu, ale inną osobą prowadzącą z nim wspólne gospodarstwo domowe/, a jeżeli sąsiadem, to zwróci uwagę, czy o fakcie doręczenia przesyłki doręczyciel umieścił odpowiednie zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy takiej nie było w drzwiach mieszkania skarżącego, - wskazane okoliczności ustali za pomocą wszelkich środków dowodowych, które mogą przyczynić się do wyjaśnienia sprawy /art. 75 k.p.a./, - w zależności od wyniku postępowania wyjaśniającego w przedmiotowej kwestii, ustali czy doręczenie odwołania było skuteczne i w zależności od tego podejmie konkretną czynność procesową.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło