II SA/Rz 85/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: SNSA Małgorzata Wolska po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie z jej skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2012 r., Nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego - postanawia - przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Postanowieniem z dnia 15 lutego 2013 r., sygn. akt II SA/Rz 85/13 referendarz sądowy, po rozpoznaniu wniosku K. K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, zwolnił skarżącą od kosztów sądowych (pkt I) oraz odmówił ustanowienia adwokata (pkt II). Powyższe postanowienie zostało doręczone skarżącej w dniu 19 lutego 2013 r. wraz z pouczeniem o możliwości wniesienia sprzeciwu. W ustawowym terminie do wniesienia środka zaskarżenia tj. w dniu 22 lutego 2013 r. (data nadania pisma na poczcie) K. K. złożyła sprzeciw na postanowienie referendarza sadowego odnośnie pkt II orzeczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sprzeciw został wniesiony z zachowaniem terminu, o jakim mowa w art. art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a.). Stosownie do treści art. 260 P.p.s.a. w przypadku skutecznego wniesienia sprzeciwu postanowienie przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Natomiast wywiedziona w sprzeciwie argumentacja wnioskodawcy stanowi uzupełnienie uzasadnienia rozpoznawanego przez Sąd wniosku. W niniejszej sprawie wniosek skarżącej dotyczy przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, czyli obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata – art. 245 § 2 P.p.s.a. W myśl art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. taki wniosek może zostać uwzględniony jedynie wówczas, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. Takimi kosztami są koszty sądowe, czyli opłaty i wydatki sądowe oraz koszty ustanowienia fachowego pełnomocnika (tj. radcy prawnego, adwokata, rzecznika patentowego, doradcy podatkowego). Celem wprowadzenia przez ustawodawcę instytucji prawa pomocy, jest zapewnienie podmiotom, które znajdują się w ciężkiej sytuacji materialnej, dostępu do sądu, w przypadku gdy nie są w stanie partycypować w jakichkolwiek kosztach związanych z rozpoznaniem wniesionej przez te podmioty skargi. W przedmiotowej sprawie, biorąc pod uwagę sytuację materialną i życiową wnioskodawczyni, Sąd uznał złożony przez nią wniosek za zasadny. Z akt sprawy wynika, że K. K. jest w trudnej sytuacji materialnej i życiowej. Jest matką samotnie wychowującą siedmioletnią córkę, ich źródło utrzymania stanowi pobierany przez nią zasiłek dla bezrobotnych (687 zł.), świadczenie alimentacyjne (500 zł.) oraz zasiłek rodzinny (106 zł.); łącznie 1400 zł. brutto (ok. 1300 zł. netto). Nie posiada żadnego majątku, zamieszkuje u rodziców, którzy wynajmują mieszkanie. "Dokłada się" do zakupu żywności i opłat. Z otrzymywanej kwoty opłaca córce przedszkole, kupuje dla niej lekarstwa – ok. 100 zł. /2 m-ce (córka jest alergikiem, leczy się powodu astmy oskrzelowej i atopowego zapalenia skóry). Wnioskodawczyni wskazała, że spłaca również kredyt. Jako dowód przedłożyła kserokopie decyzji ustalającej prawo do zasiłku rodzinnego, prawo do świadczenia z funduszu alimentacyjnego, zaświadczenie z urzędu pracy, zaświadczenie lekarskie i kserokopie faktur za zakup leków dla córki. Nadto przedłożyła aneks do umowy kredytu oraz pismo z działu windykacji odnośnie warunków spłaty zadłużenia kredytu i jego spłaty w 18 ratach po 100 zł/m-c. Jako wydatki, które dodatkowo obciążają budżet podała koszty związane z utrzymaniem dziecka, jego leczeniem i kształceniem oraz wydatki na zakup środków czystości, żywności i ubrań. Uzasadniając zaś wniosek o przyznanie adwokata z urzędu podała, że dla niej jako osoby "słabszej" konieczna jest pomoc profesjonalnego pomocnika. Sprawa jest dla niej trudna i skomplikowana a sytuacja materialna uniemożliwia jej skorzystanie z pomocy pełnomocnika "na własny koszt". Wskazała, że jej nieporadność w formułowaniu żądań i przedstawieniu okoliczności faktycznych i charakter sprawy uzasadniają złożony w tej części wniosek. Uwzględniając powyższe okoliczności – w tym koszty utrzymania wnioskodawczyni i jej córki, sytuację materialną oraz ogólne koszty utrzymania i prowadzenia gospodarstwa domowego, stwierdzić należy, że spełnione zostały przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym – zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Wprawdzie wnioskodawczyni otrzymuje stałe dochody, jednakże wysokość uzyskiwanych świadczeń jest stosunkowo niska jak na potrzeby egzystencji, w dzisiejszych czasach. W ocenie Sądu K. K. na obecnym etapie nie będzie mogła wygospodarować jakichkolwiek oszczędności na poniesienie kosztów sądowych, w szczególności kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika. Wnioskodawczyni w dostateczny sposób wykazała, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego. Należy zaznaczyć, że odmowa przyznania prawa pomocy doprowadziłaby do znacznego pogorszenia i obniżenia poziomu życia wnioskodawczyni i jej córki. W tej sytuacji zasadnym stało się zwolnienie skarżącej od kosztów sądowych i ustanowienie dla niego adwokata. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 2 oraz art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 260 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.