II SA/Rz 850/12
WyrokWSA w Rzeszowie2013-02-27
Skład orzekający: Magdalena Józefczyk, Joanna Zdrzałka, Ewa Partyka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego, wydane na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., jest zasadne, gdy żądania wnioskodawcy dotyczą różnych kwestii prawnych, które powinny być rozpatrywane przez różne organy administracji publicznej?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego było zasadne. Organy prawidłowo zastosowały art. 61a § 1 k.p.a. w związku z art. 65 § 1 k.p.a., odmawiając wszczęcia postępowania w sprawach, które nie nadawały się do załatwienia w ramach jednego postępowania administracyjnego lub należały do właściwości innych organów. Wnioskodawca został prawidłowo poinformowany o właściwych organach do rozpatrzenia poszczególnych żądań.Stan faktyczny
Skarżący J.K. złożył szereg pism z żądaniami dotyczącymi m.in. zgromadzenia dokumentacji, unieważnienia podziału działki, aktu notarialnego oraz innych spraw sprzed lat. Starosta odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w części tych żądań, wskazując, że inne kwestie (powierzchnia i użytek działki) będą przedmiotem odrębnego postępowania. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy postanowienie Starosty. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając organom nierozpatrzenie wszystkich jego żądań i naruszenie jego praw.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Magdalena Józefczyk /spr./ Sędziowie WSA Joanna Zdrzałka WSA Ewa Partyka Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 lutego 2013 r. sprawy ze skargi J. K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego I. skargę oddala; II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na rzecz adwokata M. O. wynagrodzenie w kwocie 295 zł 20/100 /słownie: dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy/ tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym: tytułem wynagrodzenia kwotę 240 zł / słownie : dwieście czterdzieści złotych/ i tytułem 23 % podatku VAT kwotę 55 zł 20/100 / słownie: pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy/.
II SA/Rz 850/12
U Z A S A D N I E N I E
Przedmiotem skargi J.K. jest postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] lipca 2012 r. Nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Starosty [...] z dnia [...] maja 2012 r. Nr [...] o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawach opisanych w pismach z dnia [...] sierpnia 2011 r., [...] listopada 2011 r., [...] listopada 2011 r., [...] grudnia 2011 r. oraz [...] marca 2012 r. dotyczących "zgromadzenia wszelkiej dokumentacji dotyczącej jego sprawy, powrotu do czasu sprzed komunalizacji, unieważnienia całości sprawy podziału tak jakby w ogóle tego nie było, unieważnienia aktu notarialnego, wszelkich innych spraw i inwestycji, które to bezprawnie wykonano na działce oraz uregulowania całości spraw sprzed 20 lat".
W podstawie prawnej organ wskazał art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a.
Z akt administracyjnych sprawy i uzasadnienia decyzji wynika, że po rozpoznaniu skarg J.K. z dnia [...] sierpnia 2011 r., [...] listopada 2011 r., [...] listopada 2011 r. i [...] grudnia 2011 r. Główny Geodeta Kraju uznał, że zawarte w nich żądania stanowią zarzuty do przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów i budynków, zgłoszone po terminie. Wobec powyższego pisma te przekazał według właściwości Staroście [...]
W toku prowadzonego postępowania J.K. został wezwany do sprecyzowania swoich wniosków zawartych w ww. pismach oraz do określenia przedmiotu postępowania.
W dalszej kolejności postanowieniem z dnia [...] maja 2012 r. Nr [...] Starosta [...], działając na podstawie art. 61a k.p.a., odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawach opisanych w pismach z dnia [...] sierpnia 2011 r., [...] listopada 2011 r., [...] listopada 2011 r., [...] grudnia 2011 r. oraz [...] marca 2012 r. a dotyczących "zgromadzenia wszelkiej dokumentacji dotyczącej jego sprawy, powrotu do czasu sprzed komunalizacji, unieważnienia całości sprawy podziału tak jakby w ogóle tego nie było, unieważnienia aktu notarialnego, wszelkich innych spraw i inwestycji, które to bezprawnie wykonano na działce oraz uregulowania całości spraw sprzed 20 lat". Jednocześnie Starosta wskazał, że podnoszone przez J. K. kwestie dotyczące działki nr 78/15 położonej w B., jej powierzchni i przywrócenia użytku gruntowego "Ba-PsIV" będą przedmiotem odrębnego postępowania.
Zażalenie od tego postanowienia złożył J.K. i wskazał, że domaga się przywrócenia mu prawa pierwokupu, którego pozbawiono go bezprawnie
i bezpowrotnie. Podkreślił, że na wezwanie organu sprecyzowane zostało czego żąda, a w toku spotkania z geodetą "zostały wyjaśnione i uściślone wątki co do których i do kogo ma się zwrócić".
Po rozpatrzeniu tego zażalenia Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego postanowieniem z dnia [...] lipca 2012 r. Nr [...] utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.
W jego uzasadnieniu wskazał, że Starosta [...] przeprowadził postępowanie celem sprecyzowania żądań J.K. zwartych w piśmie
z dnia [...] marca 2012 r. Z tej czynności został spisany protokół, z którego wynika, że wnioskodawca kwestionuje użytek i powierzchnię działki nr 78/15 (żądanie to zostało podtrzymane w spisanym w dniu [...] kwietnia 2012 r. protokole z oględzin działki nr 78/15). Organ odwoławczy ustalił, że odnośnie tych kwestii Starosta [...] prowadzi odrębne postępowanie administracyjne.
Natomiast odnośnie pozostałych żądań tj. dotyczących "zgromadzenia wszelkiej dokumentacji dotyczącej jego sprawy, powrotu do czasu sprzed komunalizacji, unieważnienia całości sprawy podziału tak jakby w ogóle tego nie było, unieważnienia aktu notarialnego, wszelkich innych spraw i inwestycji, które to bezprawnie wykonano na działce oraz uregulowania całości spraw sprzed 20 lat" organ I instancji wydał postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.
WINGiK podał, że postawę do wydania tego postanowienia stanowił art. 61a § 1 k.p.a., który zawiera dwie niezależne przesłanki do wydania takiego postanowienia. Pierwszą jest wniesienie podania poprzez osobę niebędącą stroną. Drugą jest zaistnienie przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania tj. zaistnienie takich sytuacji, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do jego wszczęcia (np. gdy postępowanie w tej samej sprawie już się toczy, albo zapadło już rozstrzygnięcie lub w przepisach prawa brak jest podstawy materialno-prawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym).
Reasumując organ podał, że w przedmiotowej sprawie, w złożonych do organu pismach J.K. zawarł żądania, które nie nadają się do załatwienia w formie prawno-administracyjnej.
Postanowienie to zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Rzeszowie J.K. wskazując, że nie zgadza się z nim, jak również
z poprzedzającym go postanowieniem organu I instancji. Zarzucił, że organy nie odniosły się do wszystkich skarg i pism przez niego wniesionych. Podniósł, że jego żądania nie dotyczą tylko działki nr 78/15 oraz przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów i budynków, ale naruszenia "jego spraw i praw sprzed lat". Zarzucił, że nie można "bezprawnie pozbawić go praw do nieruchomości dla swoich celów, z naruszeniem jego podstawowych norm".
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego podtrzymał w całości stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi. Podał, że skarżący w skierowanych do organu pismach zawarł żądania, które nie mogą zostać załatwione w postępowaniu administracyjnym przed organami prowadzącymi ewidencję gruntów.
W piśmie procesowym z dnia [...] września 2012 r. skarżący zakwestionował twierdzenie organu jakoby prowadzone jest odrębne postępowanie administracyjne
w sprawie dotyczącej modernizacji ewidencji gruntów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, ze zm.). Zakres kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), dalej P.p.s.a., z którego wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W myśl art. 145 § 1 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. W myśl art. 151 P.p.s.a Sąd oddala skargę w razie jej nieuwzględnienia.
Poddawszy zaskarżoną decyzje kontroli legalności w zakresie wyżej przestawionym Sąd doszedł do przekonania, że skarga jest nieuzasadniona.
Podstawą prawną zaskarżonego postanowienia jest art. 61 a k.p.a. zgodnie, z którym organ wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte.
Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że Główny Geodeta Kraju pismem z dnia [...] stycznia 2012 r. przekazał do Starosty Powiatu [...] pisma J.K. z dnia [...] sierpnia, [...] listopada, [...] listopada, [...] grudnia wszystkie z 2011 r. i wskazał, że z ich treści wynika żądanie zmian w ewidencji gruntów i budynków. Organ wezwał pismem z dnia [...] marca 2012 r. wnioskodawcę do sprecyzowania żądań wniosku w zakresie właściwości rzeczowej organu. Ustalono, że J. K. podtrzymał wszystkie wnioski zawarte w pismach skierowanych do organu oraz wniósł o sprawdzenie powierzchni działki, która według jego prywatnych pomiarów winna mieć 15 a. Zażądał przywrócenia użytku gruntowego "Ba-PsIV" zgodnie z okazanymi podczas oględzin dokumentami geodezyjnymi. W stosunku do sprawdzenia powierzchni działki i zmiany użytku organ przeprowadzi postępowanie administracyjne. Natomiast w stosunku do pozostałych żądań organ postanowił odmówić wszczęcia postępowania administracyjnego, gdyż opisane sprawy podlegają załatwieniu przez inne organy. Ponadto w dniu [...] kwietnia 2012 r. wnioskodawca zapoznał się z całością akt sprawy i został poinformowany, które organy są właściwe do rozpoznania pozostałych zgłoszony spraw przez wnioskodawcę, a niezwiązanych z ewidencją gruntów i budynków.
Opisany stan faktyczny w ocenie Sądu odpowiada normie prawnej wynikającej z art. 65 § 1 k.p.a. zgodnie, z którym jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego, zawiadamiając jednocześnie o tym wnoszącego podanie. Zawiadomienie o przekazaniu powinno zawierać uzasadnienie.
W skardze do Sądu skarżący potwierdził, że Starosta Powiatowy w [...] poinformował, jakie organy są właściwe do prowadzenia spraw innych niż geodezyjno – kartograficzne oraz okoliczność, że sprawy zostały też przekazane do rozpoznania według właściwości Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego. W skardze skarżący przyznał też, że są prowadzone sprawy podatkowe, a on sam nie może być pokrzywdzony z powodu działań organów sprzed lat. Skarżący tak w skardze jak i we wnioskach składanych do Starosty Powiatu [...] domaga się zgromadzenia dokumentacji spraw modernizacji, drogi, podatków i nieruchomości. Z treści pisma składanych przez skarżącego wynika jednoznacznie, ze z jego wniosków toczy się równolegle wiele postępowań przed różnymi organami, w tym również dotyczących modernizacji ewidencji gruntów i budynków.
Z racji art. 19 k.p.a. stanowiącego, że organy administracji publicznej przestrzegają z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej, nie jest możliwe zgromadzenie przed jednym organem całości dokumentów dotyczących spraw właśnie ze względu na obowiązek przestrzegania właściwości rzeczowej do rozpoznania przez organ sprawy. Uchybienie tej regule stanowi przesłankę do stwierdzenia nieważności decyzji, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. Nie jest też możliwe wypowiadanie się organów administracji publicznej o aktach własności ziemi, gdyż te dotyczą prawa własności i ich kwestionowanie poprzez podważanie ich treści jest możliwe tylko przed sądem powszechnym. Wielość wnoszonych wniosków i uruchamianie postępowań, nie powoduje zwolnienia organów od stosowania przepisów prawa.
Powyższa analiza zgromadzonego materiału dowodowego oraz treść uzasadnienia postanowienia dowodzi, że Starosta Powiatu [...] wypełnił w całości procedurę nakazaną art. 65 § 1 k.p.a., którą jednak winien zakończyć stosownym zawiadomieniem z uzasadnieniem, na które nie służy zażalenie. Nadanie formy postanowienia w realiach ustalonego stanu faktycznego Sąd nie uznał za naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy. Zważyć również należy, że skarżący został zwolniony z ponoszenia kosztów postępowania, dlatego też nie poniósł kosztów z tytułu działania zgodnego z pouczeniem o prawie wniesienia zażalenia. Uwzględnienie skargi w nieuzasadniony sposób prowadziłoby do wydłużenia postępowania, a nie miałoby wpływu na merytoryczne rozstrzygnięcie spraw objętych wnioskami skarżącego.
Mając na względzie wyżej przestawiony stan sprawy Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił jako nieuzasadnioną.
O wynagrodzeniu dla adwokata działającego w ramach przyznanej pomocy prawnej Sąd orzekł na podstawie art. 250 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło