II SA/Rz 853/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Zbigniew Czarnik /spr./ Sędziowie NSA Małgorzata Wolska WSA Joanna Zdrzałka Protokolant st. sekr. sąd. Paweł Kozik po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 14 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi S. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji - uchyla zaskarżoną decyzję - Decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r., [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze /dalej: SKO / utrzymało w mocy decyzję własną z dnia [...] kwietnia 2009 r., [...] w sprawie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] sierpnia 1997 r. orzekającą o rozgraniczeniu działek nr 1487 i nr 1488 położonych w miejscowości J. W podstawie prawnej decyzji SKO wskazało art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego /Dz.U. nr 98, z 2000 r., poz. 1071 ze zm./ dalej: k.p.a. W uzasadnieniu tego orzeczenia organ podkreślił, że wniosek S. M. nie mógł być rozpatrzony pozytywnie, gdyż rozstrzygnięcie nim skarżone odpowiada przepisom prawa. W szczególności SKO wskazało, że stwierdzenie nieważności decyzji jest możliwe tylko w przypadkach wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1 – 7 k.p.a. W postępowaniu prowadzonym w celu zbadania legalności decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] sierpnia 1997 r., rozgraniczającej działki o nr 1487 i 1488 nie stwierdzono by organ prowadzący to postępowanie dopuścił się naruszenia wskazanego w powołanym przepisie. Z tych względów należało przyjąć brak podstaw do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji rozgraniczeniowej. Taki sposób orzekania odpowiada przepisom prawa, zatem decyzja SKO z dnia [...] kwietnia 2009 r. nie narusza prawa, a to oznacza że wniosek skarżącego o ponowne rozpatrzenie sprawy nie mógł być uwzględniony. Z decyzją SKO nie zgodził się S. M. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie zarzucił skarżonej decyzji naruszenie prawa materialnego, w szczególności przepisów regulujących postępowanie rozgraniczeniowe. W ocenie skarżącego SKO nie wzięło pod uwagę faktu, że decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] orzekająca o rozgraniczeniu działek nr ewidencyjny 1487 i 1488 zapadła w stosunku i z udziałem osób nieuprawnionych. W decyzji tej wadliwie określono powierzchnię rozgraniczanych działek i przy uwzględnieniu błędnego przebiegu granicy. Zdaniem skarżącego decyzja rozgraniczająca nie uwzględniła zaleceń zawartych w wyroku NSA OZ w Rzeszowie z dnia 26 lutego 1997 r., sygn. akt SA/Rz 15/96. Zdaniem skarżącego wydanie decyzji w okolicznościach wykazanych w skardze powinno skutkować usunięciem decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z obrotu prawnego, gdyż decyzja narusza art. 156 i art. 145 k.p.a. Te wady powinny znajdować odzwierciedlenie w decyzji SKO, które było zobowiązane do stwierdzenia nieważności tego rozstrzygnięcia. Wskazując na powyższe naruszenia skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji SKO z dnia [...] kwietnia 2009 r. oraz decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] sierpnia 1997 r. SKO odpowiadając na skargę wniosło o jej oddalenie z argumentacją jak w uzasadnieniu decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, zważył co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ dalej: p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działań administracji i stosują prawem przewidziane środki. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy wynika z treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z treścią tego przepisu sądy rozpoznając skargi nie są związane ich zarzutami, podstawą prawną ani formułowanymi przez strony wnioskami. Sądy rozpoznają skargi w granicach danej sprawy. Skarga S. M. z. na uwzględnienie, przy czym podstawą do takiego orzekania jest stwierdzone przez Sąd naruszenie przepisów prawa nie podnoszone w skardze. Istota sądowej kontroli rozstrzygnięć administracyjnych sprowadza się do możliwości uchylenia zaskarżonego orzeczenia jeżeli Sąd stwierdza naruszenie prawa, niezależnie od tego, czy zostało ono w skardze podniesione. W rozpoznawanej sprawie skarżący podstawą zarzutów skargi czyni naruszenia prawa materialnego, ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne /Dz.U. nr 30, z 1989 r., poz. 163 ze zm./ w treści obowiązującej w dniu wydania decyzji rozgraniczeniowej przez Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] Ocena poprawności zastosowania tych przepisów przez wskazany organ, a w konsekwencji poprawności zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji SKO z dnia [...] kwietnia 2009 r. jest możliwa tylko w sytuacji, gdy zaskarżone rozstrzygnięcie spełnia wymóg formalnej poprawności. Tylko w takiej sytuacji Sąd ma możliwość wypowiedzenia się w zakresie zastosowanych przepisów materialnych. Zatem warunkiem pierwotnym dla prowadzenia ustaleń co do poprawności zastosowania tych przepisów, jest przyjęcie, że postępowanie w którym dokonano takiej oceny nie jest dotknięte wadami. W rozpoznawanej sprawie warunki takie nie zachodzą, gdyż skarżona decyzja wydana jest w sposób wadliwy, uzasadniający wznowienie postępowania. Stwierdzenie takiej wady formalnej musi prowadzić do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a. Wskazane naruszenie polega na wydaniu decyzji przez osobę, która podlega wyłączeniu z orzekania, a więc z naruszeniem art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. Analiza akt sprawy wskazuje, że w składzie SKO brała udział w orzekaniu, w "pierwszej instancji" i po wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy ta sama osoba. Sytuacja taka jest niedopuszczalna, co zostało jednoznacznie przesądzone w ustawie i orzecznictwie, w którym nie budzi kontrowersji stanowisko, że członek samorządowego kolegium odwoławczego, który brał udział w wydaniu zaskarżonej wnioskiem o ponowne rozpoznanie sprawy, podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu z wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy na podstawie art. 24 § 1 pkt 5 w związku z art. 27 § 1 i art. 127 § 3 k.p.a. oraz art. 2 i art. 78 Konstytucji RP, w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15 grudnia 2008 r., sygn. akt P 57/07 zob. wyrok NSA z dnia 10 marca 2009 r., II OPS 2/09, ONSA i WSA 2009/4/60. Mając na uwadze powyższe, a także treść art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. Sąd orzekł jak na wstępie. W ponownie prowadzonym postępowaniu SKO jest zobowiązane do rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem wskazanych przez Sąd warunków i w zgodzie z art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a.