II SA/Rz 854/26

12 sierpnia 2026 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący – Asesor WSA Jolanta Kłoda-Szeliga po rozpoznaniu 12 sierpnia 2026 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Ł. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z 10 czerwca 2026 r. nr SKO.4105/37/2026 w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji - p o s t a n a w i a - odrzucić skargę Ł. G. (dalej: Skarżący) wniósł za pośrednictwem systemu e-Doręczenia PURDE (publicznej usługi rejestrowanego doręczenia elektronicznego) skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie (dalej: SKO) z 10 czerwca 2026 r. nr SKO.4105/37/2026 w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji. W wykonaniu zarządzeń Przewodniczącego Wydziału II z 6 lipca 2026 r. wezwano Skarżącego, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwań pod rygorem odrzucenia skargi, do usunięcia braków formalnych skargi przez podpisanie skargi oraz wskazanie swojego numeru PESEL. Ponadto zarządzeniem z 10 lipca 2026 r. wezwano Skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł. Jednocześnie poinformowano Skarżącego, że pisma w formie dokumentu elektronicznego wnosi się do sądu administracyjnego wyłącznie za pośrednictwem systemu teleinformatycznego (ePUAP), nie jest natomiast to dopuszczalne w inny sposób, w tym na adres eDoręczenia. Jeśli zatem Skarżący chce korespondować z sądem za pośrednictwem poczty elektronicznej, powinien posiadać konto na platformie ePUAP. Instrukcja zakładania konta dostępna jest pod adresem: https://epuap.gov.pl/wps/portal. Przesyłka zawierająca powyższe wezwanie do podpisania skargi oraz do wskazania numeru PESEL, a także odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego (k. 15 i 19 akt sprawy), skierowana na adres Skarżącego wskazany w skardze, została doręczona Skarżącemu 14 lipca 2026 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Sąd administracyjny po wpłynięciu skargi, a przed jej merytorycznym rozpoznaniem, dokonuje oceny jej dopuszczalności, tj. bada z urzędu swoją właściwość rzeczową, miejscową i funkcjonalną. Bada także, czy została ona wniesiona przez uprawniony podmiot, czy nastąpiło to w terminie, czy skarga spełnia określone warunki formalne i czy została uiszczona należna opłata. Wymogi formalne pism w postępowaniu sądowych określono w art. 46 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2026 r., poz. 143 ze zm. dalej: p.p.s.a.), stanowiącym w § 1 pkt 4, że każde pismo strony powinno zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Przepis art. 46 § 2a p.p.s.a. stanowi natomiast, że w przypadku gdy pismo strony jest wnoszone w formie dokumentu elektronicznego, powinno ponadto zawierać adres elektroniczny oraz zostać podpisane przez stronę albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym. Zasady podpisywania przewidziane w § 2a dotyczą także załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego (art. 46 § 2b p.p.s.a.). Zgodnie z art. 54 § 1a p.p.s.a. skargę w formie dokumentu elektronicznego wnosi się do elektronicznej skrzynki podawczej tego organu. Sąd potwierdza wniesienie pisma w formie dokumentu elektronicznego do swojej elektronicznej skrzynki podawczej przez przesłanie urzędowego poświadczenia odbioru w rozumieniu ustawy z 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (t. j.: Dz. U. z 2025 r., poz. 1703 ze zm. dalej: ustawa o informatyzacji), na wskazany przez wnoszącego adres elektroniczny (art. 49a p.p.s.a.). Zasady doręczania dokumentów drogą elektroniczną za pośrednictwem platformy ePUAP określają przepisy ustawy z 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania oraz przepisy rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 14 września 2011 r. w sprawie sporządzania i doręczania dokumentów elektronicznych oraz udostępniania formularzy, wzorów i kopii dokumentów elektronicznych (t. j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 180 dalej: rozporządzenie z 14 września 2011 r.), wydanego w wykonaniu delegacji zawartej w art. 16 ust. 3 ustawy o informatyzacji. Przepisy wymienionych aktów prawnych regulują szczegółowe kwestie związane między innymi z wymogami urzędowego poświadczenia odbioru, a także wytworzenia urzędowego poświadczenia doręczenia (UPD). Ustawa o informatyzacji zawiera definicję elektronicznej skrzynki podawczej, wskazaną w jej art. 3 pkt 17, do której odwołuje się art. 54 § 1a p.p.s.a. Zgodnie z tą definicją, pod pojęciem "elektronicznej skrzynki podawczej" należy rozumieć dostępny publicznie środek komunikacji elektronicznej służący do przekazywania dokumentu elektronicznego do podmiotu publicznego przy wykorzystaniu powszechnie dostępnego systemu teleinformatycznego. Z kolei art. 3 pkt 13 tej ustawy stanowi, że elektroniczna platforma usług administracji publicznej (ePUAP) to system teleinformatyczny, w którym instytucje publiczne udostępniają usługi przez pojedynczy punkt dostępowy w sieci Internet. Zgodnie z ustawą z 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych (t. j.: Dz. U. z 2026 r., poz. 3 ze zm. dalej: u.d.e.), usługa e-Doręczenia to usługa rejestrowanego doręczenia elektronicznego, która umożliwia wysyłanie i odbieranie korespondencji elektronicznie, ze skutkiem równoważnym z listem poleconym za potwierdzeniem odbioru. Docelowo usługa e-Doręczenia zastąpi tradycyjną, papierową korespondencję urzędową, a także korespondencję przez e-PUAP. Jednakże art. 3 ust. 1 lit. d u.d.e. stanowi, że ustawy nie stosuje się do doręczania korespondencji, jeżeli przepisy odrębne przewidują wnoszenie lub doręczanie korespondencji z wykorzystaniem innych niż adres do doręczeń elektronicznych rozwiązań techniczno-organizacyjnych, w szczególności na konta w systemach teleinformatycznych obsługujących postępowania sądowe lub do repozytoriów dokumentów (por. postanowienia NSA: z 17 grudnia 2025 r., II OSK 2531/25; z 17 kwietnia 2026 r., III OZ 131/26). W myśl art. 155 ust. 7 u.d.e. sądy i trybunały, komornicy, prokuratura, organy ścigania i Służba Więzienna są obowiązane stosować przepisy ustawy w zakresie doręczania korespondencji z wykorzystaniem publicznej usługi rejestrowanego doręczenia elektronicznego lub publicznej usługi hybrydowej od dnia 1 października 2029 r. Dopiero więc od tej daty wejdzie w życie art. 96 pkt 8 u.d.e. nowelizujący brzmienie art. 54 § 1a p.p.s.a., w konsekwencji czego możliwe będzie wniesienie skargi w postaci elektronicznej na adres do doręczeń elektronicznych organu. Z przepisów p.p.s.a. (art. 12b ust. 1, art. 49a, art. 54 § 1a) wynika, że skuteczne wniesienie skargi do sądu administracyjnego w formie dokumentu elektronicznego następuje na elektroniczną skrzynkę podawczą, czyli w trybie ustawy o informatyzacji, a więc dotyczącej funkcjonowania platformy ePUAP. Ustawa o elektronicznych doręczeniach posługuje się innym pojęciem "skrzynki doręczeń", które nie jest równoważne z pojęciem "elektronicznej skrzynki podawczej", o jakiej mowa w art. 3 pkt 17 ustawy o informatyzacji. Ponadto rozporządzenie z 14 września 2011 r. wyjaśnia, że ePUAP to elektroniczna platforma usług administracji publicznej w rozumieniu art. 3 pkt 13 ustawy o informatyzacji, a nadto wskazuje, że podmioty publiczne informują na swoich stronach podmiotowych Biuletynu Informacji Publicznej o udostępnionym adresie elektronicznej skrzynki podawczej, podanym w formie identyfikatora URI. Zgodnie z § 8 rozporządzenia z 14 września 2011 r. Minister umożliwia podmiotom publicznym tworzenie elektronicznych skrzynek podawczych na ePUAP (ust. 1). Utworzenie elektronicznej skrzynki podawczej na ePUAP oznacza upoważnienie ministra do obsługi doręczeń za pomocą ePUAP do podmiotów, o których mowa w ust. 1, i doręczeń realizowanych przez te podmioty (ust. 2). Doręczenia dokonywane za pomocą ePUAP uważa się za dokonane przez podmiot publiczny lub do podmiotu publicznego, który utworzył na ePUAP elektroniczną skrzynkę podawczą. Za pomocą ePUAP możliwe jest przekazywanie doręczanych podmiotowi publicznemu dokumentów elektronicznych do jego systemu teleinformatycznego (ust. 3). Powyższe uregulowania wskazują na normatywne pominięcie w przepisach ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sposobu doręczania za pomocą e-Doręczeń (por. postanowienia NSA: z 17 grudnia 2025 r., II OSK 2531/25; z 17 kwietnia 2026 r., III OZ 131/26). Zgodnie natomiast z art. 46 § 2 pkt 1 lit. b) p.p.s.a., każde pismo strony powinno zawierać, gdy jest pierwszym pismem w sprawie, numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są obowiązani do jego posiadania albo posiadają go, nie mając takiego obowiązku. Niezachowanie określonego w art. 46 § 2 pkt 1 lit. b) wymogu podania w skardze, będącej pierwszym pismem w sprawie, numeru PESEL, stanowi brak formalny, który powinien być uzupełniony w trybie art. 49 § 1 w związku z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., bez względu na to, czy numer PESEL znajduje się w aktach administracyjnych, którymi dysponuje sąd (por. uchwałę NSA z 26 sierpnia 2023 r., II GPS 3/22). W myśl art. 49 § 1 p.p.s.a. jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Natomiast zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę postanowieniem, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Postanowienie w tym przedmiocie może być wydane na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3 p.p.s.a.). Nieuzupełnienie w wyznaczonym terminie braków formalnych obliguje sąd do odrzucenia wniesionej skargi (art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). Ustawodawca nie przewidział jakichkolwiek odstępstw od tej reguły. Nie wprowadził też żadnych uregulowań pozwalających na zastosowanie innego środka niż odrzucenie skargi. Z kolei zgodnie z art. 230 § 1 p.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismami, o których mowa w § 1, są skarga, sprzeciw od decyzji, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania (art. 230 § 2 p.p.s.a.). W myśl art. 214 § 1 p.p.s.a., jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Jeżeli pismem tym jest skarga, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem jej odrzucenia uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania (art. 220 § 1 i 3 p.p.s.a.). Sąd jest zatem zobowiązany do odrzucenia nieopłaconej, pomimo wezwania, skargi. Jak wynika z akt sądowych niniejszej sprawy, Skarżący wniósł skargę za pośrednictwem systemu e-Doręczenia PURDE (publicznej usługi rejestrowanego doręczenia elektronicznego). O ile Skarżący miał możliwość takiego nadania skargi do samego organu, o tyle takie złożenie nie może odnieść skutku wniesienia skargi drogą elektroniczną w rozumieniu ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarga ta nie zawierała podpisu elektronicznego, podpisu zaufanego albo podpisu osobistego, o którym stanowi art. 46 § 2a p.p.s.a., Skarżący nie wskazał także swojego numeru PESEL. Ponadto Skarżący wnosząc skargę do sądu nie uiścił należnego od niej wpisu sądowego. Od obowiązku wniesienia tej opłaty nie został także zwolniony w ramach instytucji prawa pomocy. Wobec powyższego zarządzeniami Przewodniczącego Wydziału II z 6 lipca 2026 r. Skarżący został wezwany do uzupełnienia braków formalnych skargi, tj. podpisania skargi oraz wskazania numeru PESE, a ponadto zarządzeniem z 10 lipca 2026 r. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł – w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie zawierało pouczenie o warunkach wnoszenia pism oraz doręczania pism przez sąd za pomocą środków komunikacji elektronicznej, w tym o tym, że pismo i załączniki wnoszone w formie dokumentu elektronicznego powinny zostać podpisane przez stronę albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym (art. 46 § 2a i 2b p.p.s.a.) (k. 15v akt sprawy). Wezwanie do usunięcia wskazanych braków formalnych skargi wraz ze wskazanym powyżej pouczeniem oraz odpis zarządzenia z 10 lipca 2026 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego wraz z pouczeniem o prawie i trybie jego zaskarżenia, doręczono na adres Skarżącego i zostało odebrane przez dorosłego domownika w dniu 14 lipca 2026 r. (wtorek). Siedmiodniowy termin do wykonania wezwań upłynął zatem 21 lipca 2026 r. (wtorek). W powyższym terminie Skarżący nie nadesłał podpisanej skargi, nie wskazał także swojego numeru PESEL. Nie zostały zatem usunięte, pomimo wezwania, w wyznaczonym terminie braki formalne skargi. Skarżący nie uiścił także w powyższym terminie wpisu sądowego od skargi. Okoliczności te, stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 p.p.s.a. oraz art. 220 § 1 i 3 p.p.s.a. zobowiązują sąd do odrzucenia skargi. Wobec powyższego sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 oraz art. 220 § 3 w związku z art. 220 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.