II SA/Rz 857/15

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 21 sierpnia 2015 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku M. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie z jej skargi na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego - postanawia - odmówić przyznania wnioskodawczyni prawa pomocy. M. G. wezwana została do uiszczenia wpisu w wysokości 100 zł od jej skargi na decyzję Wojewody [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego. Odpowiadając na powyższe wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. Podniosła, że nie pracuje i jest zarejestrowana w urzędzie pracy jako osoba bezrobotna, bez prawa do zasiłku. W związku z powyższym nie stać jej na poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie, bowiem pozostaje w całości na utrzymaniu rodziny. Jako jedyny swój majątek wykazała udział 1/2 w prawie własności nieruchomości rolnej o powierzchni 0,3107 ha. Comiesięczne wydatki strony to: utrzymanie mieszkania – 500 zł, telefon – 30 zł, lekarstwa – 50 zł, środki czystości – 50 zł oraz żywność - 370 zł. Ze względu na nasuwające się wątpliwości co do sytuacji finansowej strony, wezwano ją do podania danych w przedmiocie tytułu prawnego do mieszkania, w którym aktualnie przebywa, podania osób (ze wskazaniem stopnia pokrewieństwa) udzielających jej wsparcia, wyjaśnienia charakteru otrzymywanej pomocy tj. czy jest to pożyczka, czy też pomoc bezzwrotna i okresu jej świadczenia, podania, czy strona korzysta ze wsparcia pomocy społecznej. M. G. wezwano także do przedłożenia dokumentów w postaci faktur potwierdzających wysokość opłat ponoszonych na utrzymanie mieszkania, wyciągów z posiadanych rachunków bankowych (za okres trzech miesięcy wstecz) oraz dowodów na otrzymywanie co miesiąc wsparcia od rodziny. Jednocześnie wyznaczono termin 7 dni na wykonanie powyższego. Adresatka odebrała wymienione wezwanie dnia 4 sierpnia 2015 r. i do dnia rozstrzygania w przedmiocie jej wniosku nie nadesłała żądanych danych i dokumentów. Rozpoznając niniejszy wniosek zważono, co następuje: Żądanie M. G. nie może zostać uwzględnione, bowiem wymieniona przez brak zastosowania się do sądowego wezwania uniemożliwiła ocenę jej rzeczywistych możliwości płatniczych. Sytuacja materialna stanowi zaś wyłączną przesłankę udzielenia stronie prawa pomocy. Jak bowiem stanowi art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W świetle powyższego, jak też wynikającej z art. 199 P.p.s.a. zasady, że to strony postępowania ponoszą jego koszty, nie może budzić wątpliwości, że to wnioskodawca winien przedstawić okoliczności świadczące o zasadności jego żądania. Ułatwieniem dla strony w tym zakresie jest instytucja przewidziana w art. 255 P.p.s.a., z której wynika, że gdy złożone oświadczenie jest niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego, jak też gdy budzi ono wątpliwości, istnieje możliwość wezwania strony do złożenia w zakreślonym jej terminie dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dodatkowych dokumentów dotyczących jej stanu majątkowego, dochodów lub też stanu rodzinnego. W niniejszej sprawie wezwanie takie skierowane zostało do M. G. W swoim wniosku podała ona bowiem, że w całości utrzymuje się ze środków pochodzących od "rodziny" wskazując, że wysokość tychże środków to 1000 zł. W świetle doświadczenia życiowego mało prawdopodobne jest jednak, by wsparcie od członków rodziny przybierało takie rozmiary. Stąd też usiłowano wyjaśnić tę kwestię, wzywając wnioskodawczynię do podania wymienionych wyżej, bardziej dokładnych informacji w tym zakresie. M. G. nie udzieliła jednak na powyższe żadnej odpowiedzi. Nie wyjaśniła także, pomimo wezwania, innych wymienionych tam okoliczności. Tego rodzaju postawa strony nie może skutkować uwzględnieniem jej wniosku. Istnieje bowiem obawa, że mogłoby wówczas dojść do nadużycia instytucji prawa pomocy, kierowanej do osób faktycznie ubogich, których niewielkie środki finansowe ledwie wystarczają na podstawowe utrzymanie. Jak tymczasem wynika z wniosku, niezbędne potrzeby życiowe wnioskodawczyni są na bieżąco zaspokajane. Dlatego też odmówiono zwolnienia M. G. od kosztów sądowych, o czym orzeczono w oparciu o art. 258 § 1, § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.