II SA/Rz 858/14
PostanowienieWSA w Rzeszowie2015-03-24
Skład orzekający: Agata Kosowska-Dudzik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może otrzymać prawo pomocy w postaci ustanowienia adwokata w postępowaniu przed sądem administracyjnym ze względu na niemożność poniesienia kosztów bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy przez ustanowienie adwokata, ponieważ wnioskodawca, pomimo posiadania dochodów, nie jest w stanie ponieść kosztów wynagrodzenia pełnomocnika bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, zwłaszcza z uwagi na wysokie wydatki na leczenie. Wniosek o prawo pomocy należy rozpatrywać na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., a ciężar wykazania sytuacji materialnej spoczywa na wnioskodawcy.Stan faktyczny
Wnioskodawca A. K. złożył skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z 2012 roku dotyczącą odmowy wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków. WSA w Rzeszowie oddalił skargę w styczniu 2015 roku. Wnioskodawca zwrócił się o ustanowienie adwokata i zwolnienie z kosztów sądowych, wskazując na niski dochód własny i żony oraz wysokie wydatki, zwłaszcza na leczenie.Rozstrzygnięcie
Przyznano wnioskodawcy A. K. prawo pomocy przez ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2015 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku A. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie z jego skargi na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków - postanawia - przyznać skarżącemu A. K. prawo pomocy przez ustanowienie adwokata.
Wyrokiem z dnia 27 stycznia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę A. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków.
W terminie do złożenia skargi kasacyjnej od powyższego orzeczenia A. K. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata celem umożliwienia mu zaskarżenia wskazanego wyroku. Z uzasadnienia wniosku wynika, że strona prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz żoną w mieszkaniu o pow. 48 m.kw. Wymienieni utrzymują się z pobieranych emerytur w kwotach 1670,69 zł oraz 1574,96 zł. Ich comiesięczne wydatki to: 92,77 zł – prąd, 21,04 zł – gaz, 500 zł – czynsz za mieszkanie, 20.,85 zł – abonament RTV, 80 zł – pakiet internetowy, 112 zł – telefon komórkowy, 4,10 zł – podatek od nieruchomości, 11,58 zł – podatek od gruntu pod mieszkaniem, 110 zł – bilety autobusowe, 1100 zł – lekarstwa, 227 zł – koszty eksploatacji komputera, drukarki, materiałów biurowych oraz przesyłek pocztowych. Pozostała kwota tj. 965 zł przeznaczana jest na wyżywienie, środki czystości oraz naprawy wieloletniego sprzętu AGD. Skarżący wskazał, że wraz z żoną są "wyniszczeni" z powodu trwających od 2001 r. postępowań administracyjnych, sądowych i prokuratorskich. Z tych względów nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów, bowiem wiązałoby się to z "drakońskim" ograniczeniem środków na leczenie.
Rozpoznając wniosek zważono, co następuje:
Na wstępie zaznaczyć trzeba, że w wydanym w tej sprawie (oznaczonej uprzednio tj. przed podjęciem zawieszonego postępowania sygnaturą II SA/Rz 301/12) postanowieniu z dnia 18 kwietnia 2012 r. A. K. przyznane zostało prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych ponad wysokość 40 zł, którą to kwotę tytułem wpisu od skargi strona uiściła dnia 24 maja 2012 r. Oznacza to, że na skarżącym nie spoczywa w niniejszym postępowaniu obowiązek uiszczenia jakichkolwiek dalszych kosztów sądowych. Tym samym, do rozpoznania pozostaje jedynie jego wniosek o ustanowienie adwokata. Należy go rozpatrzeć z punktu widzenia przesłanki przyznania częściowego prawa pomocy, określonej w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". Przepis ten stanowi, że przyznanie osobie fizycznej wsparcia w częściowym zakresie następuje w sytuacji, gdy nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ciężar wykazania powyższego ustawodawca nałożył przy tym na wnioskującego o pomoc. To zatem podmiot ubiegający się o prawo pomocy winien przedłożyć pełne i klarowne oświadczenie o swoim stanie rodzinnym, majątku i dochodach. W oparciu o nie, rozstrzygający w przedmiocie prawa pomocy dokonuje oceny, czy sytuacja wnioskodawcy kwalifikuje go do odstąpienia w jego przypadku od obowiązującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym zasady ponoszenia przez strony tego postępowania wszelkich związanych z nim kosztów (art. 199 P.p.s.a.). Ocena ta powinna wynikać z porównania dochodów strony, które pozostają do jej dyspozycji po pokryciu tzw. wydatków niezbędnych, tj. tych związanych z koniecznym utrzymaniem, o którym mowa w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. oraz kosztów łączących się z danym postępowaniem. Skarżący A. K., pomimo dysponowania wraz z żoną dochodem o nie najniższej wysokości – 3245,65 zł, nie jest w stanie wygospodarować z niego kwoty potrzebnej do pokrycia wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Całość powyższego dochodu przeznaczana jest bowiem w istocie na zaspokojenie podstawowych potrzeb wnioskodawcy i jego żony, wśród których istotną pozycję stanowią te związane ze złym stanem zdrowia wymienionych. Na leczenie swoje i żony skarżący wydaje miesięcznie ok. 1100 zł, a zatem praktycznie 1/3 całości ich dochodów. Przy rozpoznawaniu wniosku strony miano także na uwadze etap, na którym znajduje się obecnie zainicjowane jej skargą postępowanie. W dniu 27 stycznia 2015 r. zapadł mianowicie wyrok oddalający tę skargę, a strona zamierza poddać go kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego, na co wskazała we wniosku o prawo pomocy. W myśl art. 175 § 1 P.p.s.a. do sporządzenia skargi kasacyjnej uprawniony jest wyłącznie adwokat lub radca prawny.
Uwzględniając zatem powyższe przychylono się do żądania A. K. i ustanowiono na jego rzecz adwokata, czego podstawę stanowią art. 258 § 1, § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło