II SA/Rz 859/13
PostanowienieWSA w Rzeszowie2013-09-26
Skład orzekający: Agata Kosowska-Dudzik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o ustanowienie adwokata w sprawie dotyczącej odmowy skierowania do domu pomocy społecznej powinien zostać uwzględniony, biorąc pod uwagę sytuację materialną i zdrowotną strony skarżącej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o ustanowienie adwokata powinien zostać uwzględniony. Strona skarżąca, mimo braku szczegółowego wskazania wydatków na wyżywienie i leczenie, wykazała, że z jej dochodów po odliczeniu kosztów utrzymania mieszkania nie jest w stanie pokryć kosztów wolnorynkowego wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Dodatkowo, sprawa dotyczy pomocy społecznej, co oznacza zwolnienie od kosztów sądowych.Stan faktyczny
R. S. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą skierowania do domu pomocy społecznej. W trakcie postępowania złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata, powołując się na skomplikowany stan faktyczny i prawny sprawy, a także trudną sytuację materialną i zdrowotną. Sąd rozpoznał wniosek o przyznanie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla skarżącego adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 26 września 2013 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku R. S. o ustanowienie adwokata w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy skierowania do domu pomocy społecznej - postanawia - ustanowić dla skarżącego adwokata.
W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2013 r. w przedmiocie odmowy skierowania do domu pomocy społecznej, R. S. zawarł wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.
Następnie w piśmie zatytułowanym "Uzupełnienie skargi" R. S. wniósł dodatkowo o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, ze względu na wysoki stopień skomplikowania i złożoność sprawy pod względem faktycznym i prawnym, znacznie przekraczający umiejętność i możliwość obrony jego praw. Wskazał, że otrzymywana renta z trudnością wystarcza na zaspokojenie jego potrzeb życiowych.
W złożonym urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący sprecyzował, że domaga się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Zwrócił uwagę na pogorszenie stanu psychicznego. Podniósł, że ze względu na stan zdrowia wymaga całodobowej opieki. Leczony jest z powodu chorób neurologicznych. Nie jest w stanie sam przygotować sobie posiłków, ubrać się czy też umyć. Porusza się na wózku. Jego jedynym majątkiem jest mieszkanie o powierzchni 47,80 m. kw., zaś utrzymuje się z renty w wysokości 1190,95 zł oraz dodatku pielęgnacyjnego w kwocie 203,50 zł (od 1.10.2013 r.). Zaznaczył, że jest po rozwodzie, nie ma dzieci.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono, co następuje:
We wniosku o przyznanie prawa pomocy R. S. wskazał, że ubiega się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata.
Należy jednak zwrócić uwagę, że stosownie do art. 239 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Skarga R. S. dotyczy decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy skierowania do domu pomocy społecznej, która mieści się niewątpliwie w kategorii spraw podanych w wymienionym wyżej przepisie. Oznacza to, że skarżący nie jest w niniejszej sprawie zobligowany do ponoszenia jakichkolwiek kosztów sądowych.
Tym samym, do rozpoznania pozostaje jego wniosek w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Dotyczy on prawa pomocy w częściowym zakresie, zgodnie z art. 245 § 3 P.p.s.a. Ustawodawca w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. wskazał, że udzielenie pomocy w takich granicach możliwe jest w razie, gdy wnioskujący o nią wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wykazanie zatem powyższej przesłanki spoczywa na wnioskodawcy, który domagając się odstąpienia w jego wypadku od obowiązującej na gruncie procedury sądowoadministracyjnej zasady ponoszenia kosztów postępowania związanych ze swoim udziałem w sprawie, winien w dostatecznie klarowny sposób zobrazować swoją sytuacje rodzinną i bytowo-materialną.
Uwzględniając przedstawione przez skarżącego dane w tym przedmiocie, jak też informacje wynikające z akt sprawy uznano, iż sytuacja R. S. kwalifikuje go do uwzględnienia jego wniosku. Skarżący jest osobą samotną. Posiada orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności. Z powodu wielu schorzeń: cukrzyca, padaczka pozostaje pod stałą opieką lekarską. Ostatnio tj. od kwietnia bieżącego roku przebywał w Zakładzie Pielęgnacyjno-Opiekuńczym w S., a następnie na oddziale psychiatrycznym z uwagi na zaburzenia organiczne. Obecnie jednak opuścił te placówki, gdzie zapewnione miał wyżywienie i opiekę, w tym medyczną. Zmuszony jest więc aktualnie do samodzielnego pokrywania kosztów związanych z własnym utrzymaniem. Składający skargę nie wskazał jakiego rzędu wydatki ponosi z tego tytułu, jak też jakiej wysokości środki przeznacza na utrzymanie mieszkania. Ze znajdującego się w aktach sprawy kwestionariusza wywiadu środowiskowego wynika jednak, iż wydatki związane z mieszkaniem wynoszą ok. 520 zł miesięcznie. Nadto wnioskodawca zwrócił uwagę na zły stan zdrowotny, co potwierdzają dokumenty znajdujące się w aktach niniejszej sprawy. Wyżej wymieniony nie wskazał jakie kwoty przeznacza na leczenie.
Pomimo braku sprecyzowania kwot wydatkowanych co miesiąc na wyżywienie oraz lekarstwa należy uznać, że z pozostającego do dyspozycji skarżącego dochodu w wysokości brutto 1394 zł nie jest on w stanie pokryć kosztu wolnorynkowego wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Po odliczeniu wydatków na utrzymanie mieszkania skarżącemu pozostaje kwota ok. 800 zł brutto, z której musi on pokryć koszty wyżywienia i leczenia.
Biorąc powyższe pod uwagę uwzględniono wniosek R. S. i ustanowiono na jego rzecz adwokata, działając na podstawie art. 257 § 1, § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.
Ubocznie należy podnieść, że przy rozstrzyganiu wniosku kierowano się jedynie możliwościami płatniczymi wnioskodawcy, nie zaś wskazanym przez niego stopniem skomplikowania sprawy, co wynika wprost z brzmienia regulacji procedury sądowoadministracyjnej.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło