II SA/Rz 861/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Magdalena Józefczyk Sędziowie WSA Zbigniew Czarnik /spr./ WSA Jolanta Ewa Wojtyna Protokolant st. sekr. sąd. Maria Kołcz po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 7 maja 2009 r. sprawy ze skargi Z.R. na decyzję Wojewody (...) z dnia (...) Nr (...) w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji dotyczącej przyznania prawa własności uchyla zaskarżoną decyzję Decyzją z dnia [...] października 2008 r., [...] Wojewoda uchylił decyzję Starosty Powiatu J. z dnia [...] czerwca 2008 r., [...] odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji Naczelnika Powiatu w J. z dnia [...] lutego 1975 r. [...] o nadaniu A. O. P. działki nr Ew. 3188 położonej w J. obręb nr 9 – G. i umorzył postępowanie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda wskazał, że kwestionowana odwołaniem Z. R. decyzja wydana została w sprawie, w której wydano pierwotnie decyzję na podstawie art. 8 ust.6 ustawy z dnia 6 lipca 1972 r. o terenach budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego oraz o podziale nieruchomości w miastach i osiedlach /Dz.U. nr 27, poz. 192 ze zm./. Ustawa ta utraciła moc obowiązującą z dniem wejścia w życie ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości /Dz.U. nr 22, poz. 99 ze zm./, która została zastąpiona ustawą z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami /Dz.U. nr 261 z 2004 r., poz. 2603 ze zm./. Decyzją z dnia 3 lutego 1975 r. nadano A. O. P. działkę budowlaną nr 3188 o pow. 651 m2. Obecnie toczone postępowanie przed Starostą Powiatu J., zakończone decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r. obejmowało decyzję przyznającą własność z 1975 r. Ponieważ w chwili obecnej nie obowiązują już przepisy ustawy z 1972 roku, a brak przepisów przejściowych do ustaw wprowadzających nowe zasady gospodarowania nieruchomościami z 1985 r. i z 1997 roku nie pozwala ustalić organów właściwych w sprawach objętych kwestionowaną przez odwołanie decyzją z 1975 roku. Zatem przyjąć należy, że postępowanie z wniosku Z. R. o zmianę /uchylenie/ ostatecznej decyzji Naczelnika Powiatu J. z dnia [...] lutego 1975 r. stało się bezprzedmiotowe. Stwierdzenie tego faktu musi skutkować umorzeniem postępowania, dlatego organ odwoławczy uchylił objętą odwołaniem decyzję Starosty Powiatu J. z dnia [...] czerwca 2008 r. i orzekł w ten sposób. Z rozstrzygnięciem Wojewody nie zgodziła się Z. R. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie pełnomocnik skarżącej wskazał, że skarżona decyzja jest niezgodna z prawem, w tym zakresie, gdy wskazuje na potrzebę umorzenia postępowania ze względu na brak kompetencji organów do rozpatrzenia sprawy. Pełnomocnik stwierdził, że Starosta Powiatu J. dokonuje zwrotu działek na podstawie przepisów ustawy z dnia 6 lipca 1972 roku o terenach budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego oraz o podziale nieruchomości w miastach i osiedlach /Dz.U. nr 27, poz. 192 ze zm./. Jego zdaniem, takie działania potwierdza istnienie podstawy prawnej do merytorycznego normowania rozpatrzenia sprawy Z. R., a nie umarzania postępowania z argumentacją, że brak przepisów wskazujących wyraźnie organ właściwy w tych sprawach prowadzi do bezprzedmiotowości postępowania. Dodatkowo skarga podniosła, że Wojewoda nie wykazał braku przepisów, które dawałyby temu organowi prawo do umorzenia sprawy objętej skargę. Odpowiadając na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi powołując argumentację jak w uzasadnieniu własnej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, zważył co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działań administracji i stosują prawem określone środki. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy wynika z treści art. 134 § p.p.s.a., zgodnie z którym sądy rozpoznając skargi nie są związane ich zarzutami, podstawą prawną ani formułowanymi przez strony wnioskami. Sądy rozpoznają skargi w granicach danej sprawy. Analizując treść skargi, Sąd podziela jej argumentację, a to oznacza, że skarga podlega uwzględnieniu. Zgodzić należy się ze stanowiskiem skargi, że brak przepisów regulujących oddawanie nieruchomości osobom fizycznym w drodze decyzji na podstawie ustawy z dnia 6 lipca 1972 roku nie oznacza braku organu właściwego do orzekania o decyzji, która przekazywała własność nieruchomości. Zdaniem Sądu, jako niedopuszczalne należy uznać stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji, zgodnie z którym uchylenie ustawy z dnia 6 lipca 1972 r. przez ustawę z dnia 29 kwietnia 1985 r., a następnie wejście w życie ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami skutkuje tym, że w chwili obecnej brak jest organu, który mógłby wypowiadać się w zakresie decyzji z dnia 3 lutego 1975 r. przekazującej działkę budowlaną na rzecz A. O.-P.. Należy zgodzić się z poglądem Wojewody, że wszelkie zmiany w zakresie gospodarowania nieruchomościami, które wprowadzały następujące po sobie akty prawne /ustawy/ nie zawierały przepisów wyraźnie regulujących kwestię przejścia kompetencji na określone organy. Jednak z tego faktu nie można wywodzić skutków, które zaprezentowano w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Brak przepisów określających właściwość organów w zakresie spraw objętych postępowaniem prowadzi do wniosku, że rozstrzygnięcie tej problematyki musi być dokonane na gruncie przepisów ogólnych określających właściwość organów w chwili rozstrzygania przy uwzględnieniu zmian prawnych, które następowały w ramach przekształceń ustrojowych. Zatem organy muszą ustalić swoją właściwość do rozstrzygania sprawy przy wykorzystaniu całokształtu regulacji prawnej. W ostateczności należy przyjmować założenie, że właściwym jest ten organ, do kompetencji, którego przeszły sprawy /zadania/ z danego obszaru regulowanego w przeszłości. Działania władzy publicznej muszą wykazywać ciągłość, a to oznacza, że musi istnieć organ, który jest zdolny wypowiadać się na temat rozstrzygnięć, które zapadały w przeszłości, również na podstawie ustawy z dnia 6 lipca 1972r. Istnienie decyzji wydanych na tej podstawie prawnej wskazuje, że wszelkie sprawy które dotyczą tych rozstrzygnięć nadal mają charakter administracyjno-prawny, zatem postępowania obejmujące taki przedmiot nie są bezprzedmiotowe. Bezprzedmiotowość, na którą wskazuje Wojewoda można by przyjmować tylko wtedy, gdy wyraźny przepis prawa stanowiłby, że sprawy administracyjne określonego rodzaju przestają być nim w oznaczonym czasie. Wówczas zasadne byłoby twierdzenie, że postępowania prowadzone w tym zakresie stają się bezprzedmiotowe, a wszczęte w takim zakresie postępowania podlegają umorzeniu. W sprawie będącej przedmiotem rozpoznania sytuacja taka nie zachodzi, zatem organy mają obowiązek prowadzić postępowanie w zakresie wskazanym wnioskiem Z. R. i w tym przedmiocie są zobowiązane do merytorycznego orzekania. Sąd rozstrzygając w niniejszej sprawie nie orzekał o kosztach postępowania ze względu na przyznane skarżącej prawo pomocy polegające na zwolnieniu z kosztów sądowych.