II SA/Rz 867/16
PostanowienieWSA w Rzeszowie2016-08-10
Skład orzekający: Agata Kosowska-Dudzik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawcy spełnili przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, w szczególności czy wykazali niemożność poniesienia tych kosztów bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie może zostać uwzględniony, ponieważ wnioskodawcy nie wykazali, że spełniają przesłankę niemożności poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wnioskodawcy dysponują wolnymi środkami finansowymi po odliczeniu wydatków, a część wskazanych przez nich wydatków (np. utrzymanie samochodu, raty pożyczek) nie stanowi kosztów koniecznych w rozumieniu przepisów. Ponadto, wnioskodawcy nie wykazali w pełni swojej sytuacji finansowej, nie przedkładając żądanych wyciągów z rachunków bankowych.Stan faktyczny
Wnioskodawcy M. S. i J. L. złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę kładki. Wnioskodawcy przedstawili swoją sytuację finansową, wskazując na niskie dochody i wysokie wydatki, a także posiadany majątek w postaci nieruchomości rolnej i samochodu. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy M. S. i J. L. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2016 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. i J. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi I. S., S. S., M. S. i J. L. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki kładki nad potokiem - postanawia - odmówić przyznania prawa pomocy.
M. S. i J. L. zaskarżyli wraz z innymi osobami do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie nakazu rozbiórki kładki nad potokiem. Wymienieni złożyli też wnioski o zwolnienie od kosztów sądowych. Wskazali, że w obecnej sytuacji finansowej nie są w stanie ich uiścić. We wspólnym gospodarstwie domowym pozostają bowiem wraz z dwójką synów (13 i 19 lat) oraz pozostałymi skarżącymi tj. I. S. i S. S. - rodzicami M. S., którzy są emerytami pobierającymi niskie świadczenia, niewystarczające do utrzymania domu zajmowanego przez rodzinę (o powierzchni 75 m.kw.). Wnioskodawcy zaznaczyli, że nie dysponują oszczędnościami. Ich majątek to natomiast nieruchomość rolna o pow. 1,30 ha w związku z posiadaniem której nie uzyskują żadnych korzyści oraz samochód osobowy z 2006 r. Dochody członków rodziny są następujące: emerytura I. S. – 1090 zł, emerytura S. S. – 1196 zł, wynagrodzenie za pracę M. S. – 1700 zł, wynagrodzenie za pracę J. L. – 1600 zł. Z kolei średnie miesięczne wydatki rodziny przedstawiają się następująco: wyżywienie – 1000 zł, lekarstwa -200 zł, gaz – 100 zł, prąd – 230 zł, ścieki – 90 zł, wywóz nieczystości stałych – 85 zł, opał – 333,33 zł, koszt utrzymania samochodu 350 zł, telefon i Internet – 130 zł, koszt dojazdu do pracy – 600 zł.
Rozpoznając wniosek zważono, co następuje:
Żądanie M. S. i J. L. nie może zostać uwzględnione, bowiem wymienieni nie wykazali, by spełniali przesłankę przyznania prawa pomocy w częściowym zakresie. Zgodnie z brzmieniem art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718), zwanej dalej "P.p.s.a.", przesłanką tą jest niemożność poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wskazany przepis jasno przy tym stanowi, że wykazanie powyższego spoczywa na wnioskującym o dofinansowanie ze środków publicznych. To zatem zadaniem wnoszącego o wsparcie jest przedstawienie dokładnych danych odnośnie do swojej sytuacji rodzinnej, dochodowej i majątkowej, o czym zresztą wyraźnie stanowi także art. 252 § 1 P.p.s.a. Dane przedstawione przez wnioskodawców wskazują, że wbrew ich twierdzeniom znajdują się oni w dobrej kondycji finansowej, a zatem brak jest podstaw do czynienia w ich wypadku odstępstwa od wyrażonej w art. 199 P.p.s.a. zasady ponoszenia kosztów postępowania przez jego strony. Mianowicie, wskazany we wniosku łączny dochód członków rodziny wnioskodawców wynosi 5586 zł, natomiast suma podanych miesięcznych wydatków to ok. 3700 zł. Z powyższego wynika, że co miesiąc rodzina wnioskodawców dysponuje wolną kwotą ok. 1500 zł, którą może przeznaczyć np. na sfinansowanie swojego udziału w niniejszej sprawie. Ponadto, zaznaczenia wymaga, że do wydatków koniecznych w rozumieniu powołanego art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., a zatem tych mających pierwszeństwo przed należnościami publicznoprawnymi jak koszty sądowe trudno zaliczyć środki przeznaczane na utrzymanie samochodu osobowego czy spłatę raty pożyczki. Nie zaspokajają one bowiem podstawowych potrzeb człowieka, do których odsyła treść ostatnio powołanego przepisu. Zwrócenia uwagi wymaga nadto, że na majątek wnioskodawców składa się nieruchomość rolna. Fakt, że wnioskodawcy nie wykorzystują jej w sposób mogący przynieść jakieś korzyści finansowe nie może przemawiać za przychyleniem się do ich żądania przyznania prawa pomocy. Należy także podnieść, że wnioskodawcy nie wywiązali się w pełni z obowiązku udzielenia odpowiedzi na kierowane do nich w trybie art. 255 P.p.s.a. wezwanie. Dotyczyło ono przedłożenia wyciągów z rachunków bankowych ich, jak też pozostałych członków wspólnego gospodarstwa domowego. Odnosząc się do powyższego składający wniosek podali, że nie posiadają oszczędności. Nie wykazali tego jednak poprzez nadesłanie żądanych wyciągów, które miały choćby częściowo zobrazować uzyskiwane przez nich środki pieniężne oraz sposób ich wydatkowania. Ta okoliczność tzn. brak całościowego zastosowania się do wezwania o uzupełnienie złożonego wniosku o prawo pomocy również przesądza o konieczności negatywnego załatwienia tego wniosku.
Skoro więc M. S. oraz J. L. nie wykazali, że poza zakresem ich możliwości płatniczych znajduje się poniesienie kosztów sądowych zainicjowanego m. in. ich skargą postępowania, a przeciwnie wskazali na swoją dobrą sytuacje finansową, to uzasadnionym była odmowa przyznania im prawa pomocy. O powyższym orzeczono na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło