II SA/Rz 872/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Jerzy Solarski Sędziowie WSA Paweł Zaborniak WSA Maciej Kobak /spr./ Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2017 r. sprawy ze skargi H. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji ostatecznej -skargę oddala- Przedmiotem skargi H.M. (dalej w skrócie: "skarżący") jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej w skrócie: "SKO") z dnia [...] kwietnia 2016 roku, nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji ostatecznej. Kwestionowana decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym. Wnioskiem z dnia 26 września 2014 r. skarżący wystąpił do Starosty [...] o zmianę decyzji z dnia [...] marca 2010r. Nr [...] w przedmiocie zezwolenia na wyłączenie gruntów z produkcji rolnej i anulowanie opłat z tytułu wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej. Roszczenie swoje podtrzymał również w piśmie z dnia 20 maja 2015r. W uzasadnieniu wniosku podał, że działka nr 2084 położona w obrębie K. według treści Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Gminy [...] znajduje się w obszarze terenów zabudowy usługowej, oznaczonej symbolem "U". W związku z tym w ocenie skarżącego przedmiotowa działka już z tą chwilą przeznaczona jest, na cele inne niż rolnicze i nie wymaga zgody na wyłączenie z produkcji rolniczej. Decyzją z dnia [...] marca 2010r. Nr [...] Starosta wyłączył z produkcji rolniczej część działki nr 2084 położonej w miejscowości K., przeznaczonej pod budowę zakładu cukierniczego oraz ustalił opłaty roczne z tytułu użytkowania w/w gruntów na cele nierolnicze. Przedmiotowe wyłączenie nastąpiło na wniosek Pani M.M., na podstawie dokumentów dołączonych do wniosku: decyzji o warunkach zabudowy, projektu zagospodarowania działki oraz mapy z projektem wyłączenia części działki nr 2084. Decyzja o warunkach zabudowy z dnia [...].12.2008r. znak: [...] nazywa projektowaną inwestycję jako cyt. "budowa zakładu cukierniczego", a projekt zagospodarowania działki nr 2084 określa to zadanie pn: "budynek usługowy-zakład cukierniczy". Takie zamierzenie inwestycyjne wymaga zawsze zmiany przeznaczenia terenu i wyłączenia z produkcji rolniczej, aby w konsekwencji można było uzyskać pozwolenie na budowę. Decyzja wyłączająca część działki z produkcji rolniczej ustala m. in. opłaty roczne związane z tym wyłączeniem. Obecnie w/w działka stanowi własność skarżącego na podstawie umowy darowizny z dnia [...].12.2010r. Rep.A nr [...]. Starosta [...] decyzją z dnia [...] października 2014r. znak: [...] odmówił zmiany ostatecznej decyzji Starosty [...] z dnia [...] marca 2010r. Nr [...]. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2015r. znak: [...] SKO uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Rozpatrując ponownie wniosek skarżącego przeprowadzone zostało postępowanie wyjaśniające, w trakcie którego zweryfikowano stan faktyczny na gruncie. Podczas oględzin w dniu [...] maja 2015r. ustalono, że na działce nr 2084 został wybudowany budynek przeznaczony pod zakład cukierniczy. Budynek ten zlokalizowany jest w konturze "Bi" zgodnie z mapą do wyłączenia i decyzją Starosty [...] z dnia [...].03.2010r. [...] Działka nr 2084 została faktycznie wyłączona z produkcji rolniczej i w związku z tym niepodważalnym jest obowiązek uiszczania opłat rocznych z tytułu użytkowania na cele nierolnicze gruntów wyłączonych z produkcji rolniczej. Opłaty roczne naliczone zostały w/w decyzją Starosty [...] i zobowiązano właściciela nieruchomości do ich opłacania przez okres 10-ciu lat, począwszy od 2010 roku. Podnoszone przez skarżącego kwestie dotyczące przeznaczenia gruntów w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego czy w Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego nie zwalniają z obowiązku wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej przy ubieganiu się o pozwolenie na budowę i realizację jakiejkolwiek inwestycji. Uwzględniając te kwestie Starosta [...] w dniu [...].06.2015r. wydał kolejną decyzję odmawiającą zmiany decyzji z dnia [...] marca 2010r. znak: [...]. Od decyzji z dnia [...].06.2015r. skarżący wniósł odwołanie do SKO, które decyzją z dnia [...] sierpnia 2015r. znak: [...] uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 30 października 2015r., sygn. akt II SA/Rz 1479/15 odrzucił skargę Starosty [...] na przedmiotową decyzję. Po przeanalizowaniu zebranego materiału i biorąc pod uwagę decyzję SKO z dnia [...].08.2015r. zwrócono się do skarżącego o jednoznaczne sprecyzowanie wniosku. Skarżący, pismem z dnia [...].01.2016r. uzupełnił swój wniosek w ten sposób, iż wskazał, że chodzi mu o zmianę decyzji [...] i anulowanie opłat z tytułu wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej. Decyzją z dnia [...] lutego 2016 roku Starosta odmówił zmiany decyzji i wywiódł, że zgodnie z art. 155 KPA decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. W ocenie organu przepisy szczególne sprzeciwiają się zmianie w/w decyzji, jak również za taką zmianą nie przemawia interes społeczny. Uiszczanie opłat z tytułu wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej jest obowiązkiem nałożonym przez ustawę z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz. U. z 2015r., poz 909 z późn. zm.) i nie może być modyfikowany przez organ, który ją wydał. Zgodnie z art. 12 ust. 1 osoba, która uzyskała zezwolenie na wyłączenie gruntów z produkcji, jest obowiązana uiścić należność i opłaty roczne. Obowiązek taki powstaje od dnia faktycznego wyłączenia gruntów z produkcji. W wyniku rozpatrzenia odwołania skarżącego SKO, decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 roku, utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. SKO zrekapitulowało dotychczasowy przebieg postępowania oraz podzieliło oceny prawne wywiedzione w kwestionowanej decyzji. Ponadto organ zwrócił uwagę, że podnoszona przez skarżącego kwestia określenia przeznaczenia działki 2084 w Studium, jako tereny zabudowy usługowej jest bez znaczenia. Zgodnie bowiem z treścią art. 6 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych na cele nierolne i nieleśne można przeznaczyć przede wszystkim grunty oznaczone w ewidencji jako nieużytki, a w razie ich braku grunty o najniższej przydatności. Zgodnie natomiast z art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy gruntami rolnymi w rozumieniu ustawy są grunty określone w ewidencji gruntów jako użytki rolne. W ustawowym terminie H.M. zaskarżył decyzję SKO w Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie. Skarżący podtrzymał dotychczas prezentowane stanowisko. Wnosząc o oddalenie skargi SKO powołało się na argumenty i oceny ujawnione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 1660). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej "P.p.s.a."). Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 145 P.p.s.a., sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach. W ramach kontroli legalności sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 P.p.s.a.). Kontrolując kwestionowaną decyzję Sąd stwierdził, iż nie narusza ona prawa i z tego względu skarga podlega oddaleniu. Postępowanie, w ramach którego została wydana kontrolowana decyzja zostało zainicjowane przez skarżącego. Podstawą jego prowadzenia był art. 155 Kpa, skarżący domagał się bowiem zmiany ostatecznej decyzji Starosty [...] z dnia [...] marca 2010r. Nr [...], w przedmiocie zezwolenia na wyłączenie z produkcji rolniczej część działki nr 2084 położonej w miejscowości K. Wolą skarżącego było zmodyfikować treść przedmiotowej decyzji poprzez uchylenie wynikającego z jej treści obowiązku ponoszenia opłat rocznych w kwocie 1353,49 zł. przez 10 lat, począwszy od roku 2010. Brak zasadności ponoszenia opłat skarżący upatrywał w fakcie, że aktualnie, zgodnie ze Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego, działka 2084 zlokalizowana jest w obszarze terenów zabudowy usługowej, oznaczonej symbolem "U", co oznacza, iż nie ma potrzeby uzyskania zgody na wyłączenie gruntów z produkcji rolniczej, a przede wszystkim, nie ma obowiązku uiszczania opłat rocznych z tytułu tego wyłączenia. Oceniając podanie skarżącego organy prawidłowo dokonały jego kwalifikacji prawnej, w pełnym zakresie zebrały materiał dowodowy, a zrekonstruowany na jego podstawie stan faktyczny poddały poprawnej ocenie materialnoprawnej. Sąd podziela zasadniczy powód odmowy uwzględnienia wniosku skarżącego; brak możliwości zmiany decyzji z dnia [...] marca 2010r. Nr [...], w zakresie obowiązku uiszczania opłat rocznych wynika z konstrukcji normatywnej tego rozstrzygnięcia. Zgodnie z treścią art. 12 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych osoba która uzyskała zezwolenie na wyłączenie gruntów z produkcji rolniczej jest zobowiązana do uiszczenia należności jednorazowej oraz opłat rocznych. Zarówno należność jednorazowa, jak i opłata roczna, zostały określone w sposób prawidłowy i – co do wysokości – nie są kwestionowane przez skarżącego. Grunt został faktycznie wyłączony z produkcji rolniczej, albowiem zrealizowano na nim planowaną inwestycję – wybudowano zakład cukierniczy. Na podstawie umowy z dnia [...] grudnia 2010 roku osoba, która uzyskała zezwolenie na wyłączenie, tj. H.M., darowała skarżącemu działkę 2048. Obowiązek uiszczenia opłat rocznych, zgodnie z art. 12 ust. 3 i 4 ustawy, przeszedł zatem na skarżącego. Sąd zwraca w tym miejscu uwagę, że uczynione w powołanych przepisach zastrzeżenie, iż o przejściu obowiązku uiszczenia opłat rocznych należy pouczyć nabywcę, nie ma znaczenia dla samej skuteczności "przejęcia" tego obowiązku przez nabywcę. Przejście obowiązku uiszczenia opłat rocznych wynika bezpośrednio z przepisów prawa i nie wymaga dla swej skuteczności podjęcia jakichkolwiek dodatkowych czynności. Ewentualny brak pouczenia może rodzić odpowiedzialność odszkodowawczą w reżimie prawa cywilnego – w tej kwestii zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 kwietnia 2013 r., sygn. II OSK 2383/11. Ogólna konkluzja z przedstawionych uwag jest taka, że przepisy prawa, w konfiguracji faktycznej, w jakiej znalazł się skarżący, nie przewidują możliwości wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej, bez jednoczesnego obciążenia obowiązkiem uiszczania opłat rocznych. Powołana przez skarżącego okoliczność kwalifikacji terenu, na którym położona jest działka 2084 w Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego, jako terenu zabudowy usługowej, nie ma znaczenia prawnego. O tym, czy grunt jest gruntem rolniczym, stosownie do postanowień art. 2 ust. 1 pkt. 1 ustawy, decyduje treść ewidencji gruntów. W odniesieniu do działki 2048, na dzień wydania decyzji w przedmiocie zezwolenia na wyłączenie z produkcji rolniczej, działka 2048 oznaczona była symbolem RIIIb – grunty orne. Aktualnie w części zmieniła oznaczenie poprzez dodanie oznaczenia Bi – tereny zabudowane inne, jednakże doszło do tego wyłącznie z tego powodu, że skarżący na terenie objętym wyłączeniem, zrealizował planowaną inwestycję, tj. wybudował zakład cukierniczy. Z wyżej podanych powodów, Sąd skargę oddalił – art. 151 P.p.s.a.