II SA/Rz 874/21
PostanowienieWSA w Rzeszowie2021-09-30
Skład orzekający: Sędzia WSA Piotr Godlewski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy K.D. i M.D. posiadają interes prawny do zaskarżenia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Marszałka Województwa odmawiającą Z.D. odroczenia terminu płatności opłaty rocznej z tytułu wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej, podczas gdy decyzje dotyczące K.D. i M.D. w tym samym zakresie były odrębne i nie zostały przez nich zaskarżone?Ratio decidendi
Sąd odrzucił skargę K.D. i M.D. z powodu braku interesu prawnego do jej wniesienia. Choć byli oni współwłaścicielami nieruchomości, decyzja dotyczyła wyłącznie Z.D., a odrębne decyzje w sprawie odroczenia opłaty dla K.D. i M.D. nie zostały przez nich zaskarżone. Ich interes w sprawie miał charakter jedynie faktyczny, a nie prawny, co zgodnie z art. 50 PPSA nie uprawnia do wniesienia skargi.Stan faktyczny
Zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymała w mocy decyzję Marszałka Województwa odmawiającą Z.D. odroczenia terminu płatności opłaty rocznej z tytułu wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej. Opłata ta została nałożona na współwłaścicieli nieruchomości proporcjonalnie do ich udziałów. Z.D., K.D. i M.D. złożyli skargę na decyzję dotyczącą Z.D., mimo że odrębne decyzje w sprawie odroczenia opłaty dla K.D. i M.D. nie zostały przez nich zaskarżone. Sąd ocenił dopuszczalność skargi.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę K.D. i M.D.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Piotr Godlewski po rozpoznaniu w dniu 30 września 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z.D.,K.D. i M.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy odroczenia terminu uiszczenia opłaty rocznej z tytułu wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej - postanawia - odrzucić skargę K..D. i M.D.
Decyzją z [...] lutego 2015 r. nr [...] Prezydent Miasta [...] wyłączył z produkcji rolniczej grunt rolny o powierzchni 0,0327 ha stanowiący działkę nr 1369/9 położoną w obr. [...] z przeznaczeniem pod budowę zjazdu z drogi wewnętrznej. Powyższą decyzją zostały określone warunki wyłączenia, tj. między innymi opłaty roczne w wysokości 1 429,56 zł płatne przez 10 lat w terminie do 30 czerwca każdego roku począwszy od 2015 r., którymi obciążono współwłaścicieli nieruchomości stosownie do ich udziałów w nieruchomości, wynoszących m .in. dla każdego ze skarżących po 16/96.
Wnioskiem z 4 grudnia 2020 r. Z.D., K.D. i M.D. wystąpili do Marszałka Województwa [...] z wnioskiem o niewszczynanie egzekucji oraz odroczenie terminu płatności opłaty rocznej ustalonej z tytułu wyłączenia gruntów rolnych w wysokości 249, 86 zł, której termin uiszczenia upłynął z dniem 30 czerwca 2020 r.
Trzema odrębnymi decyzjami z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] Marszałek Województwa [...] odmówił odpowiednio Z.D., K.D i M.D., odroczenia terminu płatności opłaty rocznej należnej za 2020 r. w wysokości 238, 26 zł wraz z odsetkami z tytułu wyłączenia z produkcji rolniczej gruntów klasy Psl stanowiących część działki nr 1369/9 o powierzchni 0, 0327 ha, położonej w obr, [....] Każdą z decyzji rozpatrzono wniosek odrębnie w stosunku do każdego z wnioskodawców. Każdy z wnioskodawców zobowiązany był indywidulanie do uiszczenia opłaty w tej samej wysokości. Nie była to opłata solidarna, ale proporcjonalna do wysokości udziału we współwłasności nieruchomości (16/96 x 1429, 56 zł). Każdą z decyzji doręczano tylko temu wnioskodawcy, którego dotyczyła. Po rozpatrzeniu odwołania Z.D., Kolegium zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją utrzymało w mocy decyzję organu I instancji z [...] stycznia 2021 r. nr [...]. Decyzję doręczono tylko Z.D. Nie zgadzając się z powyższą decyzją skargę na nią złożyli M.D., Z.D. i K.D.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Na wstępie wskazać należy, że Sąd przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy, zobligowany jest w pierwszej kolejności, ocenić dopuszczalność złożonej skargi. Jednym z warunków dopuszczalności skargi jest jej wniesienie przez uprawniony (legitymowany) do tego podmiot.
Zgodnie z art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej "ppsa"), uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi (§ 2).
Interes prawny polega na możliwości wywiedzenia swoich racji, praw lub obowiązków w danym postępowaniu w oparciu o daną normę prawną. To przepis prawa wskazuje czy dana osoba z uwagi na treść zawartej w nim normy prawnej może wnieść skargę w danym postępowaniu sądowoadministracyjnym. Mogą to być przepisy prawa materialnego, ustrojowego czy procesowego z dowolnej gałęzi prawa. Musi istnieć związek pomiędzy prawami i obowiązkami danej osoby mającymi podstawę w przepisach prawa a aktem lub czynnością organu podejmowanymi w ramach określonego ze względu na przedmiot postępowania.
W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest decyzja Marszałka Województwa [...] wydana na podstawie art. 22b ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia o ochronie gruntów rolnych i leśnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 1326 ze zm.) w związku z art. 64 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 305 ze zm.). Zgodnie z treścią pierwszej z powołanych wyżej norm prawnych, dochodami budżetu województwa związanymi z wyłączaniem z produkcji gruntów rolnych są pobierane na podstawie ustawy: 1) należności 3) opłaty z tytułu niewykonania obowiązku zdjęcia i wykorzystania próchnicznej warstwy gleby; 4) opłaty oraz należności i opłaty roczne podwyższone, określone w art. 28 ust. 1-4; 5) odsetki z tytułu należności i opłat, o których mowa w pkt 1-4. Zarząd województwa gromadzi dochody, o których mowa w ust. 1, na wyodrębnionym rachunku bankowym. Z kolei stosownie do drugiej z nich, należności, o których mowa w art. 60, właściwy organ może na wniosek zobowiązanego umarzać w części, odraczać terminy spłaty całości albo części należności lub rozkładać na raty płatność całości albo części należności - w przypadkach uzasadnionych względami społecznymi lub gospodarczymi, w szczególności możliwościami płatniczymi zobowiązanego.
Zaskarżoną decyzją odmówiono Z.D. odroczenia terminu uiszczenia opłaty rocznej należnej za 2020 r. w wysokości 238, 26 zł wraz z odsetkami z tytułu z tytułu wyłączenia z produkcji rolniczej. Ta część opłaty nałożona została na Z.D. jako ułamkowa część opłaty rocznej wynoszącej 1 429,56 zł z tytułu udziału we współwłasności nieruchomości wynoszącego 16/96. Decyzja została skierowana tylko do skarżącej, podobnie jak decyzja organu I instancji.
W rozpatrywanej sprawie interesem prawnym legitymuje się jedynie Z.D. w odniesieniu do części nałożonej na nią opłaty. Pozostali skarżący, którzy wystąpili ze skargą nie byli wraz z nią zobowiązani solidarnie do uiszczenia tej opłaty. Nie doręczano im ani decyzji organu I ani II instancji, a tym samym nie mogli być stroną tego postępowania. Odnoście tej części opłaty, do uiszczenia której byli zobligowani pozostali skarżący wydane zostały odrębne dla K.D. i odrębne dla M.D. decyzje. Każdą z decyzji doręczano tylko temu ze skarżących, do którego odnosiły się postępowania w zakresie odroczenia tej części opłaty, do zapłaty której zobowiązany był każdy ze skarżących z osobna z tytułu ułamkowego udziału we współwłasności nieruchomości i proporcjonalnie do wielkości tego udziału. Nie była to opłata solidarnie i nie wynikała z łączącego skarżących stosunku współwłasności łącznej.
W tej sytuacji nie sposób zatem uznać, aby skarżący w osobach K.D. i M.D. posiadali swój własny, indywidualny i znajdujący oparcie w przepisach prawa interes prawny w zaskarżeniu objętej niniejszą skargą decyzji. Fakt, że wraz z Z.D. są współwłaścicielami nieruchomości o nr 1369/9 nie świadczy sam w sobie o istnieniu po stronie tych skarżących interesu prawnego, o którym mowa w art. 50 ppsa., lecz co najwyżej o istnieniu interesu faktycznego, który to nie uprawnia ich do wniesienia skargi w niniejszej sprawie. Oczywisty brak po stronie skarżących interesu prawnego w przedmiotowym postępowaniu powoduje niedopuszczalność wniesionej przez nich skargi, co skutkuje jej odrzuceniem.
Mając powyższe na uwadze skargę należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło