II SA/Rz 877/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Śliwa Sędziowie NSA Marian Ekiert /spr./ AWSA Jolanta Ewa Wojtyna Protokolant: sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w dniu 26 października 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi "A." Sp. z o.o. w S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2004 r. nr [...] w przedmiocie wykonania robót budowlanych – zabezpieczenia otworów okiennych i drzwiowych - skargę oddala - Działając na podstawie art. 30 ust. 6 ustawy z dnia 7.07.1994 r. – Prawo budowlane [ t.jedn. z 2003 r. Dz.Ust. Nr 207 poz. 2016 z późn.zm. ] oraz art. 104 kpa Starosta [...] decyzją z dnia [...].08.2004 r. nr [...] wniósł sprzeciw do zgłoszenia przez " A." Spółka z o.o. w S. wykonania robót budowlanych zabezpieczających otwory drzwiowe wejściowe i okienne do mieszkania oznaczonego nr 7 na parterze oraz otwór drzwiowy do mieszkania oznaczonego nr 6 na piętrze budynku nr 2 przy ul. P. w S. na dz.nr 736/2. W uzasadnieniu swojej decyzji organ naprowadził, że " A." Spółka z o.o. w dniu 2.08.2004 r. zgłosiła wykonanie robót budowlanych zabezpieczających opisane wyżej otwory we wspomnianym budynku, polegających na przymurowaniu 6 cm. grubości ścianką z pustaka otworów drzwiowych wejściowych i okiennych. Przedmiotowe roboty nie są zawarte w wykazie robót wymienionych w art. 29 ust. 2 Prawa budowlanego i nie można zakwalifikować ich jako roboty remontowe tegoż budynku. Stosownie bowiem do art. 3 ust. 8 cyt. ustawy przez remont należy rozumieć wykonanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a nie stanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym. Stąd też wykonanie tego typu robót wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. Decyzję tę zaskarżyło odwołaniem skierowanym do Wojewody [...] " A. " Spółka z o.o. w S. wnosząc o jej uchylenie. Uzasadniając odwołanie odwołująca się Spółka podnosi, iż dwa przedmiotowe mieszkania uległy zniszczeniu w wyniku pożaru, a w szczególności całkowitemu spaleniu uległy drzwi i stolarka okienne, podłogi, część stropu { drewnianego }, ściany { boazeria }, a także kompletnemu zniszczeniu uległo mienie lokatorów. Po akcjach gaśniczych wykonanych przez straż pożarną otwory wejściowe i okna do lokalu nr 7 na parterze oraz otwory wejściowe do lokalu nr 6 na piętrze zostały zabezpieczone poprzez wstawienie drzwi i okien drewnianych, które już na drugi dzień zostały wyłamane. Także następnie wykonane zabezpieczenie lokali przez zabicie deskami okien i drzwi zostało zniszczone. Z uwagi na to, że odwołująca się jest właścicielem tych lokali, w których znajduje się instalacja gazowa i elektryczna, a dostawa gazu i energii elektrycznej nie została wstrzymana, zmuszona była do ich zabezpieczenia przed dostępem osób trzecich w postaci przymurowania ścianki o grubości 6 cm. z pustaka. Dodać należy, że obydwa lokale są zniszczone w stopniu uniemożliwiającym ich eksploatację, co powoduje konieczność wykonanie ich kapitalnego remontu. Wykonane czynności były zatem niezbędne i miały tylko i wyłącznie charakter robót zabezpieczających, a zgłoszenie tego faktu było koniecznością wynikającą z przepisów Prawa budowlanego. Odwołująca się twierdzi dalej, iż w żadnym wypadku dla dokonania zabezpieczenia nie jest wymagane pozwolenie na budowę, a wybrany sposób zabezpieczenia okazał się jedynie skuteczny. Zabezpieczenie to nie nosi znamion robót remontowych i nie polega na zmianie istniejących otworów okiennych i drzwiowych. Nie jest to również działanie skutkujące zmianami konstrukcyjnymi budynku. Aktualnie opracowywana jest dokumentacja dotycząca przeprowadzenia remontu kapitalnego całego obiektu i po jej uzyskaniu odwołująca się wystąpi o uzyskanie pozwolenia na budowę, a po przystąpieniu do remontu obecnie wykonane prowizoryczne zabezpieczenie zostanie zlikwidowane, a w otwory drzwiowe i okienne wstawiona zostanie nowa stolarka. Po rozpatrzeniu tegoż odwołania Wojewoda [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 30 ust. 6 pkt 1 w zw. z art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 7.07.1994 r. – Prawo budowlane decyzją z dnia [...].09.2004 r. nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W motywach swojej decyzji organ odwoławczy w pełnym zakresie podzielił stanowisko organu I instancji, podnosząc przy tym, że wykonanie takiego zakresu robót budowlanych jaki został określony w zgłoszeniu nie mieści się w katalogu robót podlegających zgłoszeniu. Katalog ten jest zamknięty i ogranicza zakres robót do robót wymienionych w art. 29 Prawa budowlanego. Oznacza to, że nie może on być rozszerzany przy zastosowaniu bądź przez organ bądź przez inwestora subiektywnych zasad wykładni. Dodać ponadto należy, iż w aktach sprawy znajduje się decyzja Powiatowego Inspektora Robót Budowlanych z dnia [...].07.2004 r. nr [...], którą nakazano właścicielowi obiektu doprowadzenie mieszkań w budynku nr 2 przy ul. P. w S. do stanu poprzedniego poprzez wykucie zamurowanego otworu drzwiowego i montaż drzwi w mieszkaniu na piętrze oraz wykucie zamurowanego otworu drzwiowego i okiennego jak również montaż drzwi i okna w mieszkaniu w piwnicy. Z treści tej decyzji wynika, że w wyniku kontroli przeprowadzonych w dniach 29 czerwca i 6 lipca 2004 r., stwierdzono że właściciel obiektu dokonał zamurowania wyżej opisanych otworów, nie posiadając stosownego pozwolenia na wykonanie robót budowlanych, pozbawiając tym samym lokatorów wejścia do mieszkań. Zgłoszenie robót wykonanych nie może być również skutecznie przyjęte nawet w sytuacji gdyby roboty te byłyby objęte obowiązkiem zgłoszenia, albowiem zgodnie z art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego zgłoszenia, o którym mowa w ust. 1 należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Do wykonania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie, w drodze decyzji, sprzeciwu i nie później niż po upływie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia.. Także i tę decyzję tym razem skargą skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie zaskarżyła " A. " Spółka z o.o. w S. bez precyzyjnego wskazania kierunku jej weryfikacji. W uzasadnieniu skargi skarżąca Spółka na wstępie podnosi, iż powołana przez Wojewodę decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].07.2004 r. została uchylona przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W dalszej części uzasadnienia strona skarżąca przytacza argumentację którą przytoczyła w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Odnosząc się zaś do zarzutu przedwczesnego wykonania tych robót zauważa, iż postąpiono tak z uwagi na istniejące zagrożenie dla życia i zdrowia mieszkańców tego budynku na co zezwala zapis zawarty w art. 31 pkt 5 Prawa budowlanego. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, a odnosząc się do podniesionego w oparciu o art. 31 ust. 5 Prawa budowlanego zarzutu dodaje, iż nie znajduje on w sprawie zastosowania, albowiem regulacja zawarta w art. 31 dotyczy jednie kwestii związanych z rozbiórką obiektów budowlanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga nie jest uzasadniona. Podniesione zaś w niej zarzuty, w żaden sposób nie podważają legalności zaskarżonej decyzji. Wydając zaskarżone rozstrzygnięcie organ oparł się na wystarczająco kompletnym materiale dowodowym, należycie go rozważył i ocenił i wyciągnął z powyższego logicznie uzasadnione i zgodne z prawem wnioski. Przedmiotem oceny w rozstrzyganej sprawie pozostaje kwestia zgodności z prawem decyzji Wojewody [...] z dnia [...].09.2004 r. , którą organ ten utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...].08.2004 r., stanowiącą o sprzeciwie od zgłoszenia przez skarżącą Spółkę " budowy { rozbiórki }, wykonania robót budowlanych : zabezpieczających otwory drzwiowe wejściowe i okienne " opisane wyżej. Inwestor nadmienił przy tym, iż jako właściciel budynku roboty zabezpieczające zmuszony był wykonać niezwłocznie, gdyż w wyniku pożaru obydwa lokale uległy zniszczeniu, a wykonanie przedmiotowych robót podyktowane było koniecznością eliminacji zagrożenia, związanego z istnieniem w tych lokalach instalacji elektrycznej, gazowej i wodnej i otwartym dostępem do nich dla osób trzecich. Zabezpieczenie polegało na prowizorycznym przymurowaniu 6 cm. ścianką z pustaków wspomnianych otworów, a do podjęcia tych czynności uprawniał inwestora zapis zawarty w art. 31 ust. 5 Prawa budowlanego. W ocenie organu tego rodzaju roboty, mające charakter robót budowlanych nie są objęte zamkniętym katalogiem robót zamieszczonych w art. 29 ust. 2 Prawa budowlanego, których realizacja nie wymagałaby uzyskania pozwolenia na budowę, ani też nie mają znamion remontu w rozumieniu art. 3 ust. 8 powołanej wyżej ustawy. Ponadto organ niejako z ostrożności podkreśla, iż zgłoszenie robót już wykonanych nie może być skutecznie przyjęte nawet w sytuacji gdyby roboty te były objęte obowiązkiem zgłoszenia, albowiem zgodnie z art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego zgłoszenia należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych, a do ich realizacji można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie sprzeciwu w drodze decyzji. Skarżąca Spółka polemizując z tym stanowiskiem twierdzi, iż przymurowanie otworów okiennych i drzwiowych w przedmiotowych lokalach cienka ścianką o grubości 6 cm., miało charakter robót wyłącznie zabezpieczających i podyktowane było naglącą potrzebą ochrony tych lokali przed dalszą dewastacją i że roboty te w żadnym wypadku nie mieszczą się w katalogu robót wymagających pozwolenia na budowę, a zaistniała sytuacja stwarzała zagrożenie dla życia i zdrowia dwudziestu mieszkańców tego budynku. Do realizacji tych robót w ocenie skarżącej uprawniał ją zapis zawarty w powołanym wyżej art. 31 ust. 5 Prawa budowlanego. Podejmując się próby rozstrzygnięcia tego sporu, na wstępie odnieść się należy do charakteru robót zrealizowanych przez inwestora na tym obiekcie i stwierdzić iż były to roboty budowlane, polegające na zamurowaniu otworów okiennych i drzwiowych w dwóch lokalach. Jeżeli zaś tak i skoro ten rodzaj robót nie został wymieniony w art. 29 ust. 2 Prawa budowlanego, który to przepis prawa zawiera enumeratywne wyliczenie robót budowlanych dla realizacji których nie jest wymagane pozwolenie na budowę, to tym samym na uwzględnienie wbrew poglądom skarżącej zasługuje stanowisko organu, iż dla wykonania tych robót wymagane było pozwolenie na budowę. Wbrew także stanowisku skarżącej Spółki nie można przyjąć, iż ich realizacja poprzedzająca wymagane prawem zgłoszenie, podyktowana była koniecznością związaną z ochroną życia i zdrowia ludzkiego i znajdowała swoje oparcie w art. 31 ust. 5 cyt. ustawy, a ponadto iż tej właśnie przyczyny roboty te miały charakter wyłącznie robót zabezpieczających. Zważyć bowiem należy, na co słusznie zwrócił uwagę organ w odpowiedzi na skargę, iż przytoczony wyżej przepis prawa jest jednym z elementów składowych art. 31 cyt. ustawy, stanowiącym wyłącznie o możliwości dokonania rozbiórki budynków i budowli oraz obiektów i urządzeń budowlanych z pominięciem pozwolenia. Taki też pogląd wyrażono w doktrynie { vide : Ludwik Bar, Edward Radziszewski – Nowy Kodeks Budowlany – Komentarz – Wydawnictwo Prawnicze – Warszawa 1995 str. 81 }, który pomimo kolejnych nowelizacji Prawa budowlanego w tym zakresie nie stracił na aktualności, gdzie wyraźnie podkreślono, iż " bezpośrednie zagrożenie ludzi lub mienia uprawnia do rozpoczęcia robót przy rozbiórce obiektu budowlanego przed uzyskaniem wymaganego pozwolenia na rozbiórkę lub zgłoszenia zamiaru przystąpienia do tych robót. " . Oznacza to, iż regulacja ta odnosi się li tylko do robót rozbiórkowych i nie znajduje zastosowania w pozostałych wypadkach, a przecież w okolicznościach sprawy nie mamy do czynienia z rozbiórką obiektu budowlanego. Wprawdzie komentarz do tej kwestii organ zamieścił dopiero w odpowiedzi na skargę, pomijając odniesienie się do niej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, co pominął również organ I instancji mimo sygnalizacji ze strony skarżącej i co stanowi niewątpliwie uchybienie wymogom zawartym w 107 § 3 kpa, to jednak nie miało to istotnego znaczenia dla wyniku sprawy. Skoro zatem zaskarżona decyzja odpowiada prawu, o działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [ Dz.Ust. Nr 153 poz. 1270 z późn.zm. ] należało orzec jak w sentencji.