II SA/Rz 887/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Krystyna Józefczyk Sędziowie WSA Ewa Partyka /spr./ WSA Paweł Zaborniak Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 listopada 2013 r. sprawy ze skargi M. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego - postanawia – zawiesić postępowanie sądowe. Przedmiotem skargi M. D. jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej SKO lub Kolegium) z dnia [...] sierpnia 2013 r., nr [...] wydana w przedmiocie odmowy przyznania M. D. świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad niepełnosprawną w stopniu znacznym matką S. D. W podstawie prawnej SKO wskazało art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267, zwanej dalej k.p.a.) oraz art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 ze zm., zwanej dalej u.ś.r.). Zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o następujące okoliczności faktyczne i prawne; M. D. w dniu 1 lipca 2013 r. zwrócił się do Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej [...] z wnioskiem o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad niepełnosprawną w stopniu znacznym matką S. D. Po rozpatrzeniu wniosku Burmistrz [...] decyzją z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...] odmówił M. D. prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad niepełnosprawną w stopniu znacznym matką S. D. W uzasadnieniu wskazał, że niepełnosprawność osoby, nad którą sprawowana jest opieka nie powstała "nie później niż do ukończenia 18 roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia". Organ ustalił, że M. D. jest osobą, na której ciąży obowiązek alimentacyjny wobec S. D. Wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim lecz współmałżonek legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Natomiast M. D. nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Od 17 marca 1997 r. do 21 marca 2012 r. był zarejestrowany w Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku, a od 22 marca 2012 r. do 30 czerwca 2013 r. pobierał świadczenie pielęgnacyjne przyznane w związku z opieką nad S. D. Reasumując Burmistrz stwierdził, że przyczyną odmowy świadczenia pielęgnacyjnego w niniejszej sprawie było niespełnienie przesłanki z art. 17 ust. 1b u.ś.r. W odwołaniu od tej decyzji M. D. wniósł o jej zmianę poprzez przyznanie mu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad matką. Podniósł, że zaskarżona decyzja jest dla niego krzywdząca. Wskazał, że opiekuje się matką oraz ojcem i jest jedyną osobą, która może się nimi opiekować i z tego powodu nie może podjąć zatrudnienia. SKO decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu stwierdziło, że w niniejszej sprawie nie została spełniona przesłana z art. 17 ust. 1b u.ś.r. Kolegium wskazało, że S. D. jest osobą niepełnosprawną, ale nie da się ustalić od kiedy ta niepełnosprawność istnieje. Nie jest to możliwe w postępowaniu o przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Z wyjaśnień zaś wnioskodawcy wynika, że niepełnosprawność jego matki powstała w podeszłym wieku. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie M. D. wniósł o uchylenie decyzji SKO i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie o zmianę zaskarżonej decyzji i przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego na dotychczasowych warunkach za wykonywanie opieki nad matką oraz obciążenie kosztami postępowania Skarbu Państwa. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że do chwili wydania decyzji organu I instancji pobierał świadczenie, gdyż opiekował się niepełnosprawną matką oraz całkowicie niepełnosprawnym ojcem. W związku z tą opieką nie wykonywał żadnej pracy zarobkowej i nie posiadał żadnych źródeł dochodu. W jego ocenie pozbawienie go tego "zasiłku" stworzyło dla niego warunki pozostawania bez środków do życia. Podał, że jest z zawodu monterem i pracował w zakładach [...] w R. do czasu ich rozwiązania na początku lat 90-tych. Następnie sprawował opiekę nad rodzicami. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie z przyczyn, które stanowiły podstawę wydania zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje; Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej P.p.s.a.), Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Sąd po zapoznaniu się z okolicznościami prawnymi i faktycznymi niniejszej sprawy doszedł do przekonania, że istnieją obiektywne przyczyny uniemożliwiające rozpoznanie niniejszej skargi. W aktach administracyjnych znajduje się decyzja administracyjna Starosty Powiatu [...] z dnia [...] września 2012 r. orzekająca o utracie przez M. D. statusu osoby bezrobotnej. Z jej uzasadnienia wynika, iż skarżący pobierał świadczenie pielęgnacyjne, co zresztą nie jest negowane przez organy. Organy rozpoznając wniosek skarżącego przyjęły, kierując się treścią art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2012 r., poz. 1548; zwana dalej ustawą zmieniającą), że skarżący utracił prawo do pobierania świadczenia pielęgnacyjnego na skutek wygaśnięcia z mocy art. 11 ust. 1 i 3 tej ustawy decyzji o przyznaniu świadczenia pielęgnacyjnego. Innymi słowy, skutek wejścia w życie tej regulacji spowodował, że skarżący wystąpił z wnioskiem o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie przepisów, które weszły w życie w dniu 1 stycznia 2013 r. Z ustaleń Sądu wynika, że wnioskiem z 24 czerwca 2013 r. Rzecznik Praw Obywatelskich zwrócił się do Trybunału Konstytucyjnego o zbadanie zgodności art. 11 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2012 r., poz. 1548) z zasadą zaufania do państwa i prawa oraz zasadą ochrony praw nabytych wynikającymi z art. 2 Konstytucji RP. Postępowanie zainicjowane tym wnioskiem toczy się przed Trybunałem pod sygnaturą K 27/13. W myśl art. 17 ust. 5 pkt. 1 lit. b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2006 r. Nr 139 poz. 992 ze zm.), świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego lub świadczenia pielęgnacyjnego. Stosownie do treści art. 11 ust. 1 ustawy zmieniającej, osoby uprawnione do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie przepisów dotychczasowych zachowują prawo do tego świadczenia w dotychczasowej wysokości do dnia 30 czerwca 2013 r., jeżeli spełniają warunki określone w przepisach dotychczasowych. Mając na uwadze zakres złożonych do Trybunału Konstytucyjnego wniosków, Sąd stwierdza, że w przedmiotowej sprawie zachodzą okoliczności, o jakich mowa w art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Rozstrzygnięcie niniejszej sprawy zależy bowiem od toczącego się przed Trybunałem Konstytucyjnym postępowania mającego na celu zbadanie zgodności z normami wyższego rzędu art. 11 ust. 1 i 3 ustawy zmieniającej. Jeżeli na skutek działań kontrolnych Trybunału, art. 11 ust. 1 i 3 ustawy zmieniającej zostanie uznany za niezgodny z przepisami Konstytucji RP, to tym samym przestanie istnieć jedna z zasadniczych podstaw prawnych zaskarżonej decyzji, czyli brak prawa do świadczenia pielęgnacyjnego osoby sprawującej opiekę. Z tego względu Sąd uznał za zasadne zawieszenie postępowania sądowego do czasu wydania orzeczeń przez Trybunał Konstytucyjny. Biorąc powyższe okoliczności pod uwagę, Sąd na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia. Niniejsze stanowisko jest analogiczne do wyrażonego m.in. w uzasadnieniu postanowienia w sprawie II SA/Rz 899/13.