II SA/Rz 894/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Krystyna Józefczyk Sędziowie WSA Robert Sawuła WSA Joanna Zdrzałka /spr./ Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 5 września 2007 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków -skargę oddala- Decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 r., Nr [...], Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego po rozpatrzeniu odwołania K. K. od decyzji Starosty z dnia [...] kwietnia 2006 r., Nr [...] odmawiającej wprowadzenia w operacie ewidencji gruntów i budynków obręb P. Gm. P. zmian w zakresie powierzchni działki nr 2346, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Jako podstawę prawną decyzji wskazał art. 138 § 1 k.p.a. oraz art. 20 ust. 1 i 2, art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027). Z uzasadnienia decyzji i akt administracyjnych wynika, iż wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2005 r. K. K. zwróciła się do Starostwa Powiatowego w D. o sprawdzenie dokumentów geodezyjnych dotyczących działki nr 2346, wskazując, że powierzchnia w nich wykazana nie zgadza się z treścią księgi wieczystej Nr [...]. Zgodnie z treścią księgi wieczystej powierzchnia tej działki wynosi 1,3254 ha, podczas gdy w wypisie z rejestru gruntów powierzchnia ta została określona jak 1,2873 ha. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r., Nr [...] Starosta odmówił wprowadzenia w operacie ewidencji gruntów i budynków obręb P., zmiany powierzchni działki nr 2346, wskazując, że granica i powierzchnia przedmiotowej działki zostały określone na mapie ewidencji gruntów w skali 1:1000, w oparciu o którą w roku 1980 przeprowadzono kompleksowe uwłaszczenia gospodarstw rolnych. Aktualnie figurująca w operacie ewidencji gruntów powierzchnia działki 2346 – 1,2873 ha została obliczona w trakcie prac związanych z odnową operatu ewidencji gruntów m. P. przeprowadzonych w 1985 r. Organ prowadzący postępowanie zlecił jednostce wykonawstwa geodezyjnego weryfikację stanu ewidencyjnego poprzez pomiar faktycznego stanu władania na działce 2346. Z operatu pomiarowego wynika, że właściciele sąsiednich działek zgodnie wskazali przebieg granicy z działką nr 2346. Zainteresowani, w tym K. K. podpisali też protokół zgodnego przyjęcia granic swoich działek. W oparciu o pomiar punktów granicznych obliczono powierzchnię działki 2346, która wynosi 1,2826 ha. W ocenie organu I instancji zapis w ewidencji gruntów odpowiada powierzchni rzeczywistej, a zatem żądanie wnioskodawczyni nie znajduje uzasadnienia. Decyzję tę zakwestionowała K. K., podnosząc, iż dokonane przez organ I instancji ustalenia są niezgodne z posiadanymi przez nią dokumentami tj. umową kupna działki z dnia 24 marca 1981 r., przeprowadzonego postępowania spadkowego po ojcu F. J., wpisu do księgi wieczystej, z których wynika, że powierzchnia działki wynosi 1,3254 ha. Ponadto wskazała, że nie zgadza się z pomiarami dokonanymi w dniu [...] grudnia 2005 r., gdyż nie odpowiadają one rzeczywistemu stanowi rzeczy. Dodatkowo podniosła, że w 2003 r. dokonano podziału działki nr ewid. 1962 i wówczas geodetka przerobiła wykaz zmian gruntowych, mapę ewidencyjną oraz wyznaczyła drogę dla p. T., odpisując 0,0154 ha. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego nie uwzględnił tego odwołania i decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu powołał się na ustalenia organu I instancji, z których wynika, że działka 2346 powstała z parcel gruntowych 5206/1, 5207, 5208 i 5206/2 o ogólnej powierzchni 1,3674 ha wykazanych według ewidencji gruntów w 1970 r. we władaniu Z. D. Po przejściu z systemu parcelowego na system działkowy działka 2346 o powierzchni 1,3254 ha. została wykazana na rzecz F. J. Aktem własności ziemi z dnia [...] kwietnia 1980 r., Nr [...] wydanym w trybie przepisów ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. U. Nr 27, poz. 250) F. J. został uwłaszczony działką nr 2346 o powierzchni 1,3254 ha. W 1985 r. na skutek odnowienia operatu ewidencyjnego dla miasta P. dokonano nowego pomiaru granic działek na gruncie oraz obliczenia ich powierzchni. Zgodnie z tym operatem działka nr 2346 o powierzchni 1,2873 ha została wykazana na rzecz Z. J. i K. K., przy czym dokumentacja geodezyjna z ustaleniem stanu władania jak i wykonanym pomiarem poszczególnych działek zaginęła. W aktualnym operacie ewidencyjnym dla miasta P. działka nr 2346 o powierzchni 1,2873 ha została wykazana na rzecz K. K. Celem wyjaśnienia rozbieżności powierzchniowej organ I instancji przeprowadził postępowanie wyjaśniające na gruncie, zlecając jednostce wykonawstwa geodezyjnego weryfikację stanu ewidencyjnego poprzez pomiar faktycznego stanu władania. Z treści protokołu sporządzonego w dniu [...] października 2005 r. wynika, że K. K. wraz z właścicielami sąsiednich działek jednoznacznie i zgodnie określili przebieg granic, a geodeta na podstawie dokonanego pomiaru geodezyjnego obliczył powierzchnię działki nr 2346, która wyniosła 1,2826 ha. W związku z powyższym organ stwierdził, iż dokonana w wyniku odnowienia operatu, zmiana powierzchni działki z 1,3254 ha na 1,2873 ha nie była spowodowana zmianą granic nieruchomości lecz dokładniejszymi pomiarami geodezyjnymi, wynikającymi z faktycznego stanu władania na gruncie i w rzeczywistości jest pochodną jej granic. Co do podnoszonej przez odwołującą kwestii podziału i własności działki 1962 organ stwierdził, że została ona rozpatrzona decyzją z dnia [...].04.2004 r. W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skardze K. K. wniosła o ponowne rozpatrzenie swojej sprawy, podkreślając, że wszystkie posiadane przez nią dokumenty – zakupu działki, postanowienia spadkowego, odpis z księgi wieczystej wskazują na powierzchnię działki – 1, 3254 ha. Skarżąca zakwestionowała również pomiar geodezyjny, wskazując na jego błędy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Przytaczając argumentację z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wskazał również, iż żądanie skarżącej dotyczące zmiany w operacie ewidencyjnym powierzchni działki nr 2346 i dostosowanie jej do powierzchni wykazanej w księdze wieczystej nie znajduje prawnego uzasadnienia, gdyż granice i obszar danej działki objęte działem I księgi wieczystej wynikają z danych ewidencji gruntów a nie odwrotnie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Kontrola zaskarżonego aktu przez sąd administracyjny sprowadza się do badania go pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) – zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., stanowiący, że Sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Uchylenie zaskarżonego aktu następuje wyłącznie w przypadku zaistnienia przesłanki skutkującej jego nieważność albo stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. Dokonując kontroli we wskazanym wyżej zakresie Sąd takich wad i naruszeń nie stwierdził. Będąca przedmiotem niniejszego postępowania ewidencja gruntów i budynków, zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jednolity Dz. U. z 2005 r., Nr 240, poz. 2027) jest zbiorem danych, które stanowią podstawę planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczenia nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami. Co do gruntów, zawiera ona informacje o ich położeniu, granicach, powierzchni, rodzajach użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, oznaczeniu ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, właścicielach i władających (art. 20 cyt. ustawy). Spełnia ona zatem funkcje informacyjno – techniczne, rejestrując stany prawne ustalone w innym trybie i przez inne organy. Ewidencja ta powinna być zachowana w stanie aktualności, co wynika z art. 20 cyt. ustawy w związku z § 44 pkt 2 i § 47 ust.1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454). Aktualizacji danych dokonuje się z urzędu lub na wniosek, przy czym z urzędu wprowadza się zmiany wynikające z prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów normatywnych, ale również opracowań geodezyjnych i kartograficznych, przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierających wykazy zmian danych ewidencyjnych (§ 46 ust. 2 pkt 1 i 2 cyt. rozporządzenia). W praktyce oznacza to, że w toku postępowania organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków nie może we własnym zakresie dokonywać ustaleń dotyczących danych zawartych w wymienionych dokumentach, w tym także rozstrzygać sporów dotyczących własności, co wynika z istoty ewidencji gruntów i budynków, która ma charakter techniczno-deklaratoryjny. Kompetencje organów ewidencyjnych sprowadzają się zatem do rejestracji stosownego dokumentu i naniesienia wynikających z niego zmian. W przedmiotowej sprawie skarżąca zwróciła się do Starosty Powiatowego w D. o "sprawdzenie dokumentów" dotyczących jej działki nr ewid. 2346, a po ustaleniu, że powierzchnia tej działki wykazana w operacie ewidencji gruntów różni się od wymienionej w księdze wieczystej oraz w innych dokumentach, m. in. w akcie własności ziemi z 1980 r. uwłaszczającym jej ojca F. J., wniosła o zmianę w zakresie powierzchni. Nie przedłożyła jednocześnie żadnych dokumentów, z których wynikałaby konieczność dokonania zmiany. Z przeprowadzonego postępowania administracyjnego wynika, że różnica w wielkości powierzchni działki 2346 – 1,3254 ha – według księgi wieczystej nr [...] i 1,2873 ha – wykazana w operacie ewidencyjnym, wynika z różnic w pomiarze, dokonanych w czasie odnowienia operatu w 1985 r. Organ podał przy tym, że dokumentacja geodezyjna z wykonanym wówczas pomiarem poszczególnych działek zaginęła. Na żądanie skarżącej, w trakcie prowadzonego postępowania dokonano pomiaru kontrolnego w celu zweryfikowania istniejących rozbieżności w wielkości powierzchni działki. Instytucja pomiaru kontrolnego nie została określona normatywnie, a jego istota sprowadza się do wskazania przebiegu granicy dzielącej poszczególne nieruchomości gruntowe w oparciu o istniejącą i aktualną dokumentację geodezyjną, dokonanie pomiarów fizycznych i na tej podstawie obliczenie powierzchni działki. W trakcie prowadzonego pomiaru skarżąca i właściciele sąsiednich działek zgodnie określili przebieg granicy, a fakt ten poświadczyli własnoręcznym podpisem (k.41). Na podstawie dokonanego we wskazanych granicach pomiaru działki uprawniony geodeta obliczył ogólną jej powierzchnię jako 1,2826 ha, co de facto wynosi mniej niż wykazana w ewidencji powierzchnia – 1, 2873 ha. W związku z powyższym organy odmówiły skarżącej dokonania żądanych przez nią zmian w zakresie powierzchni działki. W ocenie Sądu takie rozstrzygnięcie jest prawidłowe. W zaskarżonej decyzji słusznie wskazano, ze niezgodność powierzchni spornej działki z danymi z ewidencji gruntów nie wynika ze zmiany granic działki, ale z dokładniejszych jej pomiarów. Na aprobatę zasługuje też pogląd organu, że w tym wypadku dane z ewidencji gruntów powinny być podstawą dokonania zmiany w zakresie powierzchni działki wykazanej w księdze wieczystej. Pozostaje to w zgodzie z powołanym wcześniej przepisem art. 21 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, według którego dane zawarte w ewidencji gruntów są podstawą oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, jak również z zasadą, że dane te posiadają walor aktualności. Sąd nie uwzględnił przy tym zarzutów skargi odwołujących się do błędnie wykonanych pomiarów. Takie zarzuty skarżąca zgłosiła już w odwołaniu , nie precyzując jednak na czym owe błędy w pomiarze miałyby polegać. W skardze zakwestionowała sposób oznaczenia granic przez geodetę i wykonanych na tej podstawie pomiarów. Zarzuty te nie mogły odnieść zamierzonego skutku w sytuacji, gdy w trakcie dokonywanych czynności, tj. oznaczania granic na gruncie i wykonywania pomiarów, skarżąca obecna przy nich nie zgłaszała zastrzeżeń i zaakceptowała je własnym podpisem(k.41 akt administracyjnych). Za wadliwe Sąd uznał natomiast nie wyjaśnienie podnoszonej w odwołaniu kwestii podziału działki 1962 i zdawkowe odniesienie się do tego problemu w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, gdzie powołano jedynie datę i numer wydanego w tym przedmiocie rozstrzygnięcia. Biorąc jednakże pod uwagę, że w rozpatrywanej sprawie niesporne są granice działki 2346, wszystkie kwestie dotyczące innej, nie graniczącej zresztą z nią działki, nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia rozbieżności w zakresie jej powierzchni. Z tego też powodu Sąd uznał tę wadę za nie mogącą mieć istotnego wpływu na wynik sprawy. Z przytoczonych wyżej względów Sąd, w oparciu o art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.