II SA/Rz 90/16

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie Agata Kosowska-Dudzik po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2016 roku w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku S. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie z jego skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania oraz uchybienia terminu do jego wniesienia - postanawia - odmówić przyznania prawa pomocy. S. S. wezwany został do uiszczenia wpisu w kwocie 100 zł od jego skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania i uchybienia terminu do jego złożenia. Następnie, skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wskazał w nim, że jest emerytem, inwalidą. Utrzymuje się ze świadczenia emerytalnego wynoszącego 1300 zł. Jest po rozwodzie od czterech lat. Najmuje mieszkanie, na którego utrzymanie wydaje kwotę 500 zł (czynsz) oraz na media (130 zł – energia elektryczna). Wnioskodawca pozostaje w leczeniu, wydając na ten cel 150 zł miesięcznie. Czasami brakuje mu na jedzenie. Zaznaczył, że skoro nie "wywołał" sporu, którego dotyczy sprawa, to prosi o jego bezpłatne rozpatrzenie oraz o ustanowienie pełnomocnika. Wskazał, że jest zadłużony w kilku instytucjach finansowych. Dane przedstawione przez stronę uznano za niewystarczające do rozstrzygnięcia w przedmiocie jej żądania i wezwano ją do ich uzupełnienia. W odpowiedzi S. S. nadesłał wyciąg z rachunku bankowego, dokumenty dotyczące płatności za prąd i gaz oraz te wskazujące na wysokość otrzymywanej emerytury. Rozpoznając wniosek stwierdzono, co następuje: Skarżący nie wykazał, by nie miał możliwości samodzielnego pokrycia kosztów niniejszego postępowania. W celu uzyskania wszystkich informacji niezbędnych do oceny w powyższym zakresie wezwano go do podania szczegółowych informacji oraz przedstawienia wyciągów z rachunków bankowych. Odpowiadając na powyższe wnioskodawca nadesłał tylko wyciąg ze swojego rachunku bankowego, trzy faktury za prąd (na kwoty: 500 zł, 648,31 zł oraz 839,10 zł), druk polecenia przelewu kwoty 4 819,26 zł na rzecz spółki odpowiedzialnej za dostarczanie gazu i zaświadczenie Dyrektora Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych z 8 marca 2016 r. Z tego ostatniego wynika, że z przysługującej wnioskodawcy emerytury policyjnej potrącane są należności na kwotę 1010,80 zł, a do wypłaty pozostaje kwota 1331,49 zł. Skarżący nie odpowiedział natomiast na pytania dotyczące średniej miesięcznej wysokości wydatków na żywność, gaz (druk polecenia przelewu, który przedłożył dotyczy innego mieszkania niż to, które najmuje, co budzi wątpliwości co jego stanu majątkowego w sytuacji, gdy w rubryce mieszkanie nie wykazał on powyższego lokalu). Nie wskazał ponadto celów, na realizację których zaciągnął liczne zobowiązania finansowe, z powodu których obecnie dokonywane są potrącenia z jego emerytury. Tymczasem zobowiązania stron o charakterze prywatnoprawnym nie mają pierwszeństwa przed tymi publicznymi jak koszty postępowania sądowego. Poza tym, uwagę zwraca okoliczność, iż na rachunek bankowy skarżącego wpływają kwoty pieniężne, co do których nie złożył on jakichkolwiek wyjaśnień w zakresie tytułu, na podstawie którego je otrzymuje (w grudniu 2015 r. była to łącznie kwota 690 zł oraz wpłata własna w wysokości 1250 zł, co do źródła posiadania której brak jakiejkolwiek wiedzy, w styczniu 2016 r. wpłynęła łącznie kwota 430 zł, natomiast w lutym 2016 r. wpłynęła kwota 290 zł). Wyżej przedstawione okoliczności nie pozwalają na uwzględnienie wniosku strony. To na niej spoczywał bowiem obowiązek jasnego przedstawienia swojej sytuacji materialnej, tak by brak było co do niej jakichkolwiek wątpliwości. Te zaś w odniesieniu do faktycznych możliwości płatniczych wnioskodawcy występują. Skarżący twierdzi bowiem, że nigdzie nie pracuje i nie ma dodatkowych przychodów. Niejasne są natomiast wpływy na jego konto bankowe różnej wielkości kwot od przeważnie jednej osoby. Wątpliwości budzi także stan majątkowy strony, która przedłożyła druk polecenia przelewu dotyczący innego mieszkania niż to, które najmuje. Należy poza tym mieć na uwadze, że na obecnym etapie postępowania S. S. zobowiązany jest do uiszczenia tytułem wpisu od skargi kwoty 100 zł, którą jest najniższą tego rodzaju opłatą na gruncie postępowania sądowego. Podkreślenia wymaga ponadto, że ustawa procesowa – P.p.s.a. nie wymaga, by w aktualnym stanie sprawy brał w niej udział zawodowy pełnomocnik, zaś sąd bierze pod uwagę wszystkie uchybienia zaistniałe przed organami administracji. Poza tym, nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia wniosku podniesiona przez wnioskodawcę kwestia podmiotu odpowiedzialnego za spór w niniejszej sprawie. Przesłanką przyznania prawa pomocy w myśl art. 246 § 1 pkt 1 i pkt 2 jest jedynie klarowna sytuacja finansowa strony, przejawiająca się w niemożności poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania (całkowite prawo pomocy tj. obejmujące zarówno zwolnienie od kosztów sądowych, jak i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika) bądź niemożności poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Skoro więc S. S. nie wykazał w dostateczny sposób, że nie jest w stanie partycypować w kosztach zainicjowanego jego skargą postępowania, to brak było podstaw do przyznawania mu prawa pomocy w jakiejkolwiek części. O powyższym orzeczono na podstawie art. 257 § 2 pkt 7 w zw. z art. 245 § 2, § 3 i art. 246 § 1 pkt 1 i pkt 2 P.p.s.a.