II SA/Rz 908/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Piotr Godlewski po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. W. o ustanowienie adwokata w sprawie z jej skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2009 r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia przyznać skarżącej prawo pomocy w postaci ustanowienia adwokata. Wyrokiem z dnia 29 stycznia 2010 r. sygn. akt. j.w. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę J. W. na decyzję SKO z dnia [...] września 2009 r. Nr [...]. Skarżąca po złożeniu w tym samym dniu wniosku o sporządzenie i doręczenie jej uzasadnienia tego wyroku, kolejnym wnioskiem z dnia 2 lutego 2010 r. wniesionym na urzędowym formularzu PPF zwróciła się o ustanowienie dla niej adwokata. W jego treści wskazała, że jest osobą bezdomną ("przebywam kątem u męża"), bezrobotną - bez prawa do zasiłku z tego tytułu. Korzysta z obiadów w kuchni dla ubogich, zaś jedynym źródłem jej dochodów jest płatny co miesiąc zasiłek okresowy z MOPS w wysokości 240 zł. Aktualnie nie posiada żadnego majątku. Z mężem prowadzi odrębne gospodarstwo domowe, zniesiona jest między nimi wspólność ustawowa. Rozpatrując złożony wniosek stwierdzono, co następuje: Ponieważ wnioskodawczyni z uwagi na przedmiot skargi korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych (art. 239 pkt 1 a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – określanej dalej P.p.s.a.), jej wniosek o ustanowienie adwokata dotyczy przyznania częściowego prawa pomocy. Warunkiem tego jest wykazanie braku możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny - art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Analiza uzasadnienia wniosku oraz zawartego w nim oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach J. W. przekonuje o jego uznaniu za zasadny. Decydujące znaczenie w tym zakresie należy przypisać sytuacji materialno – bytowej, w której się znajduje. Jest osobą bezrobotną, nie pozostającą z żadną inną osobą we wspólnym gospodarstwie domowym, nie posiada żadnego majątku i dochodów, korzysta z systematycznego wsparcia opieki społecznej, co obecnie dotyczy pobieranego zasiłku okresowego w kwocie 240 zł. miesięcznie oraz darmowych posiłków. Potwierdzają to akta administracyjne sprawy, z których wynikają ponadto następujące, mające istotny wpływ na rozpoznanie wniosku okoliczności: 1. Przyznanie wnioskodawczyni w lipcu 2009 r. zasiłku celowego w wysokości 150 zł. na zakup obuwia i odzieży letniej, a także środków czystości i higieny osobistej, 2. Brak partycypacji skarżącej w opłatach za mieszkanie, w którym mieszka (bez zameldowania) z mężem (mieszkanie stanowi jego własność), 3. Mąż skarżącej w żaden sposób nie pomaga jej, 4. Skarżąca cierpi na przewlekłe schorzenia wzroku, kręgosłupa, osteoporozę, alergię i anemię. Powyższe pozwala w sposób nie budzący wątpliwości stwierdzić, że J. W. nie jest w stanie we własnym zakresie wygospodarować jakichkolwiek środków na ustanowienie pełnomocnika z wyboru do sporządzenia skargi kasacyjnej od wydanego w sprawie wyroku (na taki zamiar wskazała ona w uzasadnieniu wniosku PPF, przy czym sporządzenie takiej skargi objęte jest tzw. przymusem adwokackim). Instytucja pomocy prawnej jest wyjątkiem od ustanowionej w art. 199 P.p.s.a. zasady ponoszenia przez same strony kosztów postępowania związanych ze swoim udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy wiąże się z realizacją konstytucyjnego prawa do sądu tych osób, które ze względu na brak odpowiednich środków nie są w stanie ponieść tych kosztów, w tym wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. Skoro zatem celem prawa pomocy jest zapewnienie osobie wnioskującej możliwości skorzystania z wszystkich przysługujących jej jako stronie postępowania uprawnień a wniosek J. W. wskazuje na spełnienie warunkującej go przesłanki, uzasadnione jest ustanowienie dla niej w ramach tej instytucji adwokata. Decydujące znaczenie w tym zakresie ma faktyczny brak możliwości poniesienia przez nią związanych z tym wydatków bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania, co nie budzi wątpliwości wobec doświadczanych przez skarżącą trudności w zaspokajaniu najbardziej podstawowych potrzeb życiowych. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 245 § 3 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.