II SA/Rz 911/24
WyrokWSA w Rzeszowie2025-01-22
Skład orzekający: Elżbieta Mazur - Selwa, Joanna Zdrzałka, Jolanta Kłoda-Szeliga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba, która utraciła status strony w postępowaniu administracyjnym w wyniku ostatecznej decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, może wnieść skuteczne odwołanie od decyzji dotyczącej zarzutów do danych ewidencyjnych?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, podzielając stanowisko organu odwoławczego, że skarżący utracił status strony w postępowaniu administracyjnym w związku z przejęciem jego działki na własność Powiatu na mocy ostatecznej decyzji Wojewody o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. W konsekwencji, wniesione przez niego odwołanie od decyzji Starosty było niedopuszczalne na podstawie art. 134 k.p.a.Stan faktyczny
Skarżący J.P. wniósł skargę na postanowienie Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (PWINGiK) stwierdzające niedopuszczalność jego odwołania od decyzji Starosty dotyczącej zarzutów do danych ewidencyjnych. PWINGiK uznał odwołanie za niedopuszczalne, ponieważ skarżący utracił status strony w wyniku ostatecznej decyzji Wojewody o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, na mocy której jego działka została przejęta na własność Powiatu. Skarżący zarzucił, że decyzja Wojewody nie jest prawomocna i że organ od początku próbuje pozbawić go statusu strony.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Elżbieta Mazur - Selwa /spr./ Sędziowie WSA Joanna Zdrzałka AWSA Jolanta Kłoda-Szeliga po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 22 stycznia 2025 r. sprawy ze skargi J. P. na postanowienie Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Rzeszowie z dnia 13 czerwca 2024 r. nr GK-II.7221.86.24 w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania – skargę oddala –
Przedmiotem skargi J.P. (dalej: "skarżący") jest postanowienie Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (dalej: "PWINGiK" lub "organ odwoławczy") z dnia 13 czerwca 2024 r. nr GK-II.7221.86.2024 stwierdzające niedopuszczalności odwołania.
Z akt sprawy oraz uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że na obszarze obrębu H., jednostka ewidencyjna [....], w latach 2008-2009 Starosta [...] (dalej: "Starosta") przeprowadził modernizację ewidencji gruntów i budynków. Zarzuty do danych ujawnionych w operacie ewidencyjnym, dotyczące przebiegu granic, ich powierzchni oraz użytków gruntowych w działkach nr [...] złożyli J.P., Ł.P. i D.P.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2024 r. nr [...], Starosta orzekł o rozpatrzeniu ww. zarzutów poprzez: odrzucenie zarzutów do danych ewidencyjnych działki nr [...] oraz uwzględnienie zarzutów do danych ewidencyjnych działek nr [...] i aktualizację tych danych na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod identyfikatorem nr ew. [...] w dniu [...] stycznia 2024 r.
Od ww. decyzji odwołanie wspólnym pismem wnieśli J.P., Ł.P. oraz D.P.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 13 czerwca 2024 r., PWINGiK, działając na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 572; dalej: "k.p.a.") oraz art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 1752 z późn. zm.; dalej: "pgik") stwierdził niedopuszczalność odwołania J.P. od ww. decyzji Starosty z dnia [...] kwietnia 2024 r.
W uzasadnieniu postanowienia PWINGiK podał, że w toku postępowania odwoławczego, Starosta przy piśmie z dnia 21 maja 2024 r. znak: [...], przekazał do organu odwoławczego zawiadomienie z dnia 21 maja 2024 r. o zmianie danych podmiotowych działki nr [...], położonej w H. Zmiany te zostały dokonane na podstawie decyzji Starosty z dnia [...] lipca 2023 r. nr [...] oraz ostatecznej decyzji Wojewody Podkarpackiego z dnia [...] kwietnia 2024 r. nr [...], dotyczącej udzielenia zezwolenia na realizację inwestycji drogowej. Zgodnie z rozstrzygnięciem zawartym w ostatecznej decyzji Wojewody, m.in. działka nr [...] została w całości przejęta na własność Powiatu [...].
Organ odwoławczy wyjaśnił, że krąg stron w sprawie o zmiany w ewidencji gruntów i budynków, dotyczącej przebiegu granic danej działki z działkami sąsiednimi i ich powierzchni, ustala się na zasadach określonych w przepisach prawa materialnego. Wskazał, że w przedmiotowej sprawie, przepisem tym jest norma określona w art. 24a ust. 10 w zw. z art. 20 ust. 2 pkt 1 pgik. Na tej podstawie, zdaniem organu nie ulega wątpliwości, że zakres podmiotowy takiego postępowania, obejmuje właściciela lub władającego działki ewidencyjnej, której dotyczy postępowanie administracyjne.
PWINGiK wyjaśnił, że w związku z dokonaną zmianą właściciela działki nr [...], wynikającą z ostatecznej decyzji Wojewody z dnia [...] kwietnia 2024 r. znak: [...], skarżący utracił status strony w przedmiotowej sprawie, zatem niedopuszczalnym było wniesienie przez niego odwołania od decyzji Starosty z dnia [...] kwietnia 2024 r. nr [...].
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia PWINGiK lub stwierdzenie jego nieważności. Podniósł, że decyzja Wojewody, na którą powołuje się organ nie jest prawomocna, ponieważ została zaskarżona do WSA w Rzeszowie. Zarzucił, że Starostwo od początku sprawy usiłuje pozbawić go statusu uprawnionej strony. Jak wyjaśnił, Starosta odciął część jego działki, przyległą do pozostałych działek powstałych z podziału działki nr [...] i sugeruje przejęcie całości jego działki, wprowadzając tym w błąd inne organy, jakoby nie był już stroną przedmiotowego postępowania.
W odpowiedzi na skargę PWINGiK wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w tej sprawie.
W piśmie procesowym z dnia 19 września 2024 r. skarżący zażądał przeprowadzenia rozprawy, a ponadto wezwania organu do załączenia całości akt z toczących się postępowań administracyjnych związanych z przedmiotową sprawą.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje;
Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1267). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935- dalej w skrócie P.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Natomiast w myśl art. 145 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub gdy zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach.
Skarga została rozpoznana w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 P.p.s.a. W myśl tej regulacji, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli jej przedmiotem jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Dokonując tak określonej kontroli zaskarżonego postanowienia Sąd doszedł do przekonania, że zostało ono wydane prawidłowo, brak jest podstaw do wyeliminowania go z obrotu prawnego.
Podstawę jego wydania stanowi art. 134 k.p.a. Przepis ten dotyczy pierwszego etapu postępowania odwoławczego, w którym następuje badanie wniesionego środka odwoławczego pod względem formalnym. Na tym etapie organ odwoławczy jest obowiązany ocenić czy odwołanie jest dopuszczalne oraz czy zostało wniesione w terminie. Negatywny wynik badania wstępnego skutkuje wydaniem jednego z 2 wymienionych w art. 134 k.p.a. rozstrzygnięć - stwierdzenia niedopuszczalności odwołania lub stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Przepis art. 134 k.p.a. nie wskazuje warunków, jakie decydują o dopuszczalności odwołania. Niedopuszczalność odwołania może wynikać z przyczyn o charakterze przedmiotowym, jak i podmiotowym. Niedopuszczalność odwołania z przyczyn przedmiotowych obejmuje przypadki braku przedmiotu zaskarżenia oraz przypadki wyłączenia przez przepisy prawa możliwości zaskarżenia decyzji w toku instancji. Przesłanka podmiotowa oznacza złożenie odwołania przez legitymowany podmiot - stronę postępowania w sprawie.
Podstawowe przyczyny niedopuszczalności odwołania natury przedmiotowej to: nieistnienie w sensie prawnym przedmiotu zaskarżenia (nieistnienie decyzji), niezaskarżalność określonych rodzajów decyzji administracyjnych wydawanych w postępowaniu jednoinstancyjnym czy też wyczerpanie toku instancji. W niniejszej sprawie okoliczności takie nie zachodzą. Podmiotowy charakter mają natomiast przyczyny w postaci oczywistego braku po stronie określonego podmiotu legitymacji odwoławczej oraz niezdolności odwołującego się do czynności prawnych.
Sąd podziela stanowisko PWINGiK, iż po stronie J.P. zachodzi oczywisty brak legitymacji procesowej, którą utracił w toku postępowania administracyjnego.
W przedmiotowej sprawie na obszarze obrębu H., jednostka ewidencyjna [...] w latach 2008 - 2009 Starosta [...] przeprowadził modernizację ewidencji gruntów i budynków. Informacja Starosty [...], że projekt operatu opisowo- kartograficznego stał się operatem ewidencji gruntów i budynków została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym Województwa Podkarpackiego Nr [...] z dnia [...].11.2009 r. pod poz. [...], a następnie sprostowana Obwieszczeniem Wojewody Podkarpackiego z dnia [...].12.2011 r. w Dzienniku Urzędowym Województwa Podkarpackiego Nr [...] pod poz. [...].
Zarzuty do danych ujawnionych w operacie ewidencyjnym, dotyczące przebiegu granic, ich powierzchni oraz użytków gruntowych w działkach nr [...] złożyli J.P., Ł.P. i D.P.
Starosta [...] i decyzją z dnia [...].04.2024 r. znak: [...] orzekł o rozpatrzeniu zarzutów do danych ujawnionych w operacie opisowo-kartograficznym obrębu H., jednostka ewidencyjna [...]., po przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów i budynków, poprzez: odrzucenie zarzutów do danych ewidencyjnych działki nr [...] oraz uwzględnienie zarzutów do danych ewidencyjnych działek nr [...] i aktualizację tych danych na podstawie dokumentacji geodezyjnej przyjętej do zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod identyfikatorem nr [...] w dniu [...].01.2024 r.
Odwołanie od ww. decyzji, wspólnym pismem z dnia 06.05.2024 r., złożyli J.P. i Ł.P. oraz D.P.
W toku prowadzonego przez PWINGiK postępowania odwoławczego, Starosta [...] przy piśmie z dnia 21.05.2024 r. znak: [...], przekazał do organu, zawiadomienie z dnia 21.05.2024 r., nr zmiany [...], o zmianie danych podmiotowych działki nr [...], położonej w H.
Zmiany te zostały dokonane na podstawie decyzji Starosty [...] z dnia [...].07.2023 r. znak: [...] oraz ostatecznej decyzji Wojewody Podkarpackiego z dnia [...].04.2024 r. znak: [...], dotyczącej udzielenia zezwolenia na realizację inwestycji drogowej. Zgodnie z rozstrzygnięciem zawartym w ostatecznej decyzji Wojewody Podkarpackiego, m.in. działka nr [...] została w całości przejęta na własność Powiatu [...].
W związku z powyższym J.P., dotychczasowy właściciel działki nr [...], przestał być stroną przedmiotowego postępowania administracyjnego.
Przedmiotem postępowania administracyjnego zakończonego zaskarżoną decyzją jest rozstrzygniecie zarzutów do danych ewidencyjnych działek nr [...], w zakresie przebiegu ich granic, ich pola powierzchni oraz rodzaju i pola powierzchni użytków gruntowych.
Treść art. 28 k.p.a. stanowi, że stroną jest każdy czyjego interesu prawnego dotyczy postępowanie. O tym, czy jest się stroną danego postępowania administracyjnego nie decyduje sama wola, czy subiektywne przekonanie danej osoby, bądź dopuszczenie jej przez organ administracyjny do udziału w nim, ale okoliczność, czy istnieje przepis prawa materialnego pozwalający zakwalifikować interes danej osoby jako "interes prawny".
Krąg stron w sprawie o zmiany w ewidencji gruntów i budynków, dotyczącej przebiegu granic danej działki z działkami sąsiednimi i ich powierzchni, ustala się na zasadach określonych w przepisach prawa materialnego. W przedmiotowej sprawie, przepisem tym jest norma określona w art. 24a ust. 10 w zw. z art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy p.g.i.k. Przepis ten zakreśla krąg podmiotów mających legitymację procesową do występowania jako strona postępowania. Nie ulega zatem wątpliwości, że zakres podmiotowy takiego postępowania, obejmuje właściciela lub władającego działki ewidencyjnej, której dotyczy postępowanie administracyjne.
W dotychczas prowadzonym postępowaniu administracyjnym J.P., jako właściciel działki nr [...], uznany był za stronę "postępowania. Jednak w związku z dokonaną zmianą właściciela działki nr [...], wynikającą z ostatecznej decyzji Wojewody Podkarpackiego z dnia [...].04.2024 r. znak: [...], J.P. utracił status strony w przedmiotowej sprawie, tak więc w konsekwencji, niedopuszczalnym było wniesienie przez niego odwołania od decyzji Starosty [...] z dnia [...].04.2024 r. znak: [...].
Aktualnie jako właściciel działki nr [...], w ewidencji gruntów i budynków ujawniony jest Powiat [...], który występuje w przedmiotowym postępowaniu jako strona, w miejsce J.P.
Reasumując powyższe, w związku z utratą statusu strony przez J.P. w postępowaniu odwoławczym, koniecznym było wydanie postanowienia przez PWINGiK o niedopuszczalności wniesienia przez niego odwołania, na podstawie art. 134 k.p.a.
Sąd w tym zakresie w całości podziela stanowisko organu.
Odnosząc się do zarzutów skargi Sąd zauważa, że są one polemiką ze stanowiskiem PWINGiK. PWINGiK ustalił na podstawie dokumentów urzędowych, że należąca do skarżącego działka nr [...] została przejęta przez podmiot publiczny na podstawie ostatecznej decyzji Wojewody ZRID z dnia [...] kwietnia 2024 r.
W kwestii przebiegu granic działki nr [...], jej powierzchni, także w zakresie kwestionowanym skargą, wypowiedział się WSA w Rzeszowie w prawomocnym wyroku z dnia 10 listopada 2022 r., II SA/Rz 658/22, akceptując stanowisko PWINGiK.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił jako niezasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło