II SA/Rz 912/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Krystyna Józefczyk Sędziowie NSA Jerzy Solarski /spr./ WSA Magdalena Józefczyk Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 3 lipca 2008 r. sprawy ze skargi A. T. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] października 2007 r. nr [...] w przedmiocie wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków -skargę oddala- Decyzją z dnia [...]r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa i art. 20 ust. 1 i ust. 2, art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. Nr 240 z 2005r. poz. 2027) oraz § 63 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38 z 2001r., poz. 454), po rozpatrzeniu odwołania A.T. od decyzji Starosty z dnia [....]r. nr [...] orzekającej o wprowadzeniu w operacie ewidencji gruntów i budynków wsi S. zmiany polegającej na wykreśleniu liczby "2" wpisanej w budynku zlokalizowanym na działce nr 539/1 i połączeniu go z budynkiem nr 1 oraz o zmianie powierzchni zabudowy budynku nr 1 z 67m² na 112m² - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu stwierdzone zostało, że wnioskiem z dnia [...]r. Burmistrz Miasta i Gminy B.S. wystąpił do Starostwa Powiatowego o wprowadzenie w operacie ewidencji gruntów i budynków wsi S. zmiany odnoszącej się do budynków posadowionych na działce nr 539/1, na której znajduje się jeden piętrowy budynek mieszkalny, w którym na mocy aktu notarialnego z dnia 24 kwietnia 1995r. zostały wyodrębnione trzy lokale mieszkalne. Organ I instancji decyzją z dnia [...]r. orzekł o wprowadzeniu wnioskowanej zmiany, gdyż podczas modernizacji ewidencji gruntów i budynków błędnie wyodrębniono część budynku i wykazano jej funkcję jako usługowo-handlową oraz oznaczono jako budynek nr 2. Odwołanie od tej decyzji wniosła A.T. i powołując się na akt notarialny Rep. A nr [...] z dnia 24.04.1995r. oraz wpis z KW [...] zakwestionowała wykazany w operacie ewidencyjnym jej udział, jako właścicielki lokalu nr 3 we współwłasności działki nr 539/1. Udział ten powinien wynosić 934/4000 części a nie 854/4000 części, zaś udział Gminy B.S. (właścicieli lokali mieszkalnych nr 1 i 2) powinien wynosić 3066/4000 a nie jak wykazano w operacie ewidencyjnym 3146/4000. Nadto sprzeciwiła się wykreśleniu budynku nr 2 o pow. 45 m² z ewidencji, gdyż zgodnie z aktem notarialnym Rep. A nr [...] budynek ten stanowi lokal nr 3. Zarzuciła, że decyzja Starosty o połączeniu budynków, zawarta w pkt 2 decyzji jest niemożliwa i niezgodna ze stanem faktycznym i prawnym nieruchomości. Po rozpatrzeniu sprawy w trybie odwoławczym Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wskazał, że w operacie ewidencji gruntów i budynków wsi Skopanie działka zabudowana nr 539/1 o pow. 0,1798 ha wykazana jest na rzecz Gminy B.S. w 3146/4000 częściach oraz na rzecz A.T. w 854/4000 częściach. Zgodnie z aktem notarialnym z dnia [...]r. Rep.[...], działka nr 539/1 zabudowana jest budynkiem mieszkalnym tzw. "agronomówką" oraz dwoma komórkami. Aktem tym zostały wyodrębnione trzy lokale mieszkalne wraz z przynależnymi do nich pomieszczeniami. Do lokalu mieszkalnego nr 1 o pow. 51,40 m² przynależy piwnica nr 1, a do lokalu nr 2 o powierzchni użytkowej 51,40 m² przynależy piwnica nr 2 oraz komórka nr 2, zaś do lokalu nr 3 o pow. użytkowej 27,90m² przynależy piwnica nr 3 oraz komórka nr 1. Powyższym aktem notarialnym został ustalony również udział we wspólnych częściach budynku oraz gruntu dla poszczególnych lokali mieszkalnych. Dla lokalu nr 1 i 2 - po 191/500 części, a dla lokalu nr 3 - 118/500 części. Na tej podstawie założono Kw nr 39336 oraz dla poszczególnych lokali mieszkalnych - Kw nr 39337, 39338 i 39339. Ustalono też udział we wspólnych częściach budynku oraz gruntu dla poszczególnych lokali mieszkalnych: dla lokali nr 1 i nr 2 będących własnością Gminy B.S. - po 1573/4000 części (łącznie 3146/4000 części), a dla lokalu nr 3 będącego własnością A.T. - 854/4000 części i stan ten został wykazany w Kw nr 39336 i Kw 39339 oraz operacie ewidencyjnym wsi S. Wobec tego zarzut A.T., że w operacie wsi S. błędnie został wykazany udział części wspólnych budynku i gruntu nie znajduje uzasadnienia. Z materiału zebranego w sprawie wynika również, że działka nr 539/1 jest zabudowana budynkiem tzw. "agronomówką", w której wyodrębnione zostały trzy lokale mieszkalne. Dwa lokale nr 1 i 2 znajdują się na parterze, a lokal nr 3 na piętrze tego budynku. Lokal nr 3 jest własnością A.T. a pozostałe lokale są własnością Gminy B.S. Na działce tej znajduje się też budynek gospodarczy oznaczony na mapie ewidencyjnej jako budynek nr 3, w którym znajdują się dwie komórki przynależne do lokali mieszkalnych nr 2 i 3. W 2004 roku podczas modernizacji ewidencji gruntów, założono ewidencję budynków i błędnie ustalono, że na działce nr 539/1 znajdują się trzy budynki oznaczone nr 1, 2, i 3. Budynek mieszkalny, w którym znajdują się trzy wyodrębnione lokale mieszkalne błędnie wykazano jako dwa odrębne budynki nr 1 o pow. zabudowy 67 m² i nr 2 o pow. zabudowy 45 m². Organ II instancji stwierdził, że Starosta prawidłowo dokonał zmiany polegającej na wykazaniu w miejsce dwóch budynków nr 1 i nr 2 jednego budynku mieszkalnego nr 1 o pow. zabudowy 112m². Skargę na tą decyzje wniosła A.T. wskazując, że takie rozstrzygniecie powoduje niezgodność stanu faktycznego ze stanem prawnym i jest sprzeczne z samą istotą wniosku złożonego przez Gminę. Odmowa poprawnego wpisania udziałów współwłaścicieli gruntu nie znajduje podstawy prawnej w ustaleniach jedynego właściwego w takiej sprawie sądu cywilnego. Podała, że Starostwo uniemożliwiło jej wglądu do pełnej dokumentacji dotyczącej działki nr 539/1 w Skopaniu poprzez wydanie stosownych decyzji i zgromadzenie wszystkich dokumentów dotyczących tej nieruchomości od 1989r. tak aby mogła mieć do nich wgląd, zgodnie z ustawą o dostępie do informacji publicznej. Skarżąca wniosła o powołanie na świadków pracowników Starostwa: A.S., Geodety Powiatowego – I.C. i B.S., jako biegłego z zakresu rolnictwa i szacowania nieruchomości\ w celu ustalenia czy działka 539/1 w S. bierze lub brała udział w eksperymencie na podstawie ustawy z 24.02.1989r. (Dz. U. 89.10.10.57) o niektórych warunkach konsolidacji gospodarki narodowej oraz zmianie niektórych ustaw o czym jej nie powiadomiono i działając w ten sposób wyrządzono istotną szkodę. Zakwestionowała też modernizację z 2004 roku, podczas której błędnie ustalono, że na działce nr 539/1 znajdują się trzy budynki 1, 2 i 3. Zdaniem skarżącej Wydział Geodezji w T. dopasował te dane do swoich potrzeb wykorzystując prawne możliwości jakie dawała ustawa z dnia 24.02.1989r. o niektórych warunkach konsolidacji gospodarki narodowej (...). Skarżąca stwierdziła, że wyrządzono jej szkodę bo art. 4-7 tej ustawy stanowią, iż nie można tym "eksperymentem" naruszać przepisów dotyczących osób trzecich. Wskazując na powierzchnię lokalu usługowego nr 3 - 27,9m² naprowadziła, że po połączeniu go z budynkiem 539/1.1 o pow. 130,7m² lokali suma stanowić będzie 158,6m² pow. lokali ogółem. Podała, że aktem notarialnym z [...]r. nr Rep. [...] przyporządkowano każdorazowemu właścicielowi lokalu nr 3 191/500 cz. wspólnych budynku i gruntu = 23,6%, a właścicielom lokalu nr 1 i 2 po 191/500 cz. = 76,4%. Postanowieniem z dnia [...]r. [...] Sąd Wieczysto-Księgowy w T. założył księgę wieczystą dla działki nr 539/1 Kw 39336, w której Sąd ustalił udział współwłasności gruntu przypadający poszczególnym lokalom zgodnie z tym aktem notarialnym. Oznacza to, że dla lokalu nr 3 udział we współwłasności powinien wynosić 3056/4000, a nie 3146/4000 części. Wobec tego ustalenie Sądu Rejonowego Wydział Ksiąg Wieczystych z dnia [...]r. [...] jest więc bezpodstawne i nie poparte żadnymi dokumentami. Także ustalenia organów, że wpisu dokonano na podstawie wyroku Sądu Rejonowego z dnia [...]r. sygn. akt [...] jest wielkim przekłamaniem i oszustwem. Wyrok ten zobowiązał Gminę do sprzedaży na rzecz A.T. lokalu nr 3 i przynależnych udziałów we współwłasności w 21,35% lecz wyrok ten nie podaje, że są to wszystkie udziały dla tego lokalu ani nie ustala, że dla lokalu nr 1 i 2 przynależy 78,65 % udziałów czyli 3146/4000 cz. Skarżąca domaga się uznania obecnego zapisu wielkości udziałów za błędny i sprostowania zgodnie z księga wieczystą nr 39336. A.T. wniosła również o dopuszczenie jako dowodu w sprawie akt księgi wieczystej 31.336 założonej dla tej działki. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuję: skarga jest nieuzasadniona. Stan faktyczny jest następujący: na wniosek Burmistrza Miasta i Gminy B.S. z dnia [...]r. w przedmiocie sprostowania danych ewidencji gruntów dotyczących działki nr 539/1 w zakresie znajdującego się na tej działce budynku z wyodrębnionymi 3 lokalami, organ I instancji poinformował A.T. o takim wniosku wzywając jednocześnie strony do stawiennictwa, celem udzielenia informacji i złożenia wyjaśnień w toczącym się postępowaniu (k.22 – 25 akt adm. I inst.). W wyznaczonym terminie A.T. nie stawiła się, natomiast stanowisko pełnomocnika Gminy zamieszczone zostało do protokołu z dnia [...]r. (k.27 akt jw.). Po rozpoznaniu sprawy Starosta decyzją z dnia [...]r. wprowadził zmianę w operacie ewidencji gruntów i budynków wsi S. polegającą na wykreśleniu liczby "2" wpisanej w budynku zlokalizowanym na działce nr 539/1 i połączeniu go z budynkiem nr 1 oraz o zmianie powierzchni zabudowy budynku nr 1 z 67m² na 112m². Organ II instancji po rozpoznaniu odwołania A.T., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję i rozstrzygnięcie to stanowi przedmiot skargi. Prawem materialny regulującym zagadnienia ewidencji gruntów i budynków jest ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jednolity: Dz. U. 2005 r. Nr 240 poz. 2027 ze zm.), zwana dalej ustawą oraz wydane na podstawie ustawy rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38 z 2001r., poz. 454), zwane dalej rozporządzeniem. Zgodnie z przepisem art. 20 ust. 1 i 2 ustawy, ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty, a także budynków - ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych. Natomiast zagadnienia szczegółowe odnoszące się do ewidencji budynków reguluje § 63 ust. 1 rozporządzenia stanowiąc, że danymi ewidencyjnymi dotyczącymi budynku stanowiącego część składową gruntu są między innymi numer ewidencyjny budynku stanowiący część składową identyfikatora budynku (punkt 1), numer porządkowy, którym oznaczony został budynek w trybie przepisów o numeracji nieruchomości (punkt 2), numery działek ewidencyjnych, na których usytuowany jest budynek (punkt 4), oznaczenie funkcji podstawowej budynku (punkt 5), pole powierzchni zabudowy w m2 (punkt 8), przy czym przez powierzchnię zabudowy rozumie się pole powierzchni figury geometrycznej określonej przez kontur, o którym mowa w ust. 1 pkt 3 (§ 63 ust.2). Jednocześnie rozporządzenie w § 65 ust. 1 dokonuje podziału budynków ze względu na podstawową funkcję użytkową wyróżniając budynki mieszkalne, budynki przemysłowe, budynki transportu i łączności, budynki handlowo-usługowe, zbiorniki, silosy i budynki magazynowe, budynki biurowe, budynki szpitali i zakładów opieki medycznej, budynki oświaty, nauki i kultury oraz budynki sportowe, budynki produkcyjne, usługowe i gospodarcze dla rolnictwa oraz inne budynki niemieszkalne. Na tle wskazanych regulacji zawartych w Prawie geodezyjnym i kartograficznym w orzecznictwie od lat ugruntowany jest pogląd, że zapisy w ewidencji gruntów mają wyłącznie charakter techniczno-deklaratoryjny. Nie kształtują nowego stanu prawnego nieruchomości, a organy ewidencyjne rejestrują jedynie stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne organy orzekające. Nie mogą natomiast samodzielnie rozstrzygać kwestii własnościowych. Przy takich przepisach prawa materialnego oraz uwzględniając stan faktyczny sprawy, przede wszystkim zakres wniosku złożonego przez Gminę (zmiana w ewidencji w zakresie oznaczenia budynków) stwierdzić należy, że organy geodezyjne w sposób prawidłowy orzekły o wykreśleniu z ewidencji budynku nr 2, łącząc go z budynkiem nr 1, przy jednoczesnej zmianie powierzchni zabudowy budynku nr 1 z 67m² na 112m². Z zebranego w sprawie materiału dowodowego (m.in. wpisy w Kw nr 39336, 39337, 39338 i 39339 – k. 32 – 40 akt jw.) wynika, że na gruncie istnieje jeden budynek "agronomówki", w którym wyodrębnione zostały trzy lokale mieszkalne: nr 1 o pow. użytkowej 51,40 m² z przynależną piwnicą nr 1, nr 2 o powierzchni użytkowej 51,40 m² z piwnicą nr 2 oraz komórką nr 2 oraz lokal nr 3 o pow. użytkowej 27,90m² z piwnicą nr 3 oraz komórką nr 1. Dwa lokale nr 1 i 2 o łącznej pow. użytkowej 102,80 m² (a nie jak podał organ II instancji w uzasadnieniu decyzji na str. 3 wiersz 11 od dołu - 79,30 m²) znajdują się na parterze, a lokal nr 3 o pow. użytkowej 27,90 m² (błąd jak wyżej co do powierzchni) na piętrze tego budynku. Lokal nr 3 jest własnością A.T. a pozostałe lokale są własnością Gminy B.S. Na działce tej znajduje się też budynek gospodarczy oznaczony na mapie ewidencyjnej jako budynek nr 3, w którym znajdują się dwie komórki przynależne do lokali mieszkalnych nr 2 i 3. Skoro więc z materiału dowodowego wynika, że na działce nr 539/1 w S. istnieje fizycznie jeden budynek, którego powierzchnia zabudowy jest sumą powierzchni dotychczas wpisanych budynków 1 i 2 (67m² i 45 m² - razem 112 m²), to zmiana w ewidencji dokonana przez organy w tym tylko zakresie odpowiada prawu. Co więcej – aktualizuje ten operat. Podkreślić bowiem należy, że położenie będącego własnością skarżącej lokalu nr 3 będącego (na piętrze) oraz jego powierzchnia (27,90 m²) w "starym" stanie w żadnym wypadku nie odpowiadała budynkowi nr 2 o wpisanej powierzchni 45 m². Odnosząc się natomiast do skargi, w której wskazano na pierwszym miejscu ustawę z dnia 24.02.1989r. o niektórych warunkach konsolidacji gospodarki narodowej oraz zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 10, poz.57, ze zm.) stwierdzić należy, że konstruowanie na podstawie tej ustawy wniosków dowodowych i zarzutów jest całkowitym nieporozumieniem. Ustawa ta dotyczyła podmiotów gospodarczych w rozumieniu przepisów o działalności gospodarczej, obowiązywała do 31 grudnia 1990r. i w żadnym wypadku nie miała zastosowania do ewidencji gruntów i budynków. Również zarzuty skargi dotyczące udziałów w nieruchomości oznaczonej jako działka 539/1 są chybione. Przede wszystkim całe postępowanie administracyjne i decyzja objęta skargą nie dotknęły w żadnym stopniu własności, w szczególności nie zmieniły ustalonego w postępowaniu wieczystoksięgowym i wpisanego do księgi wieczystej wielkości udziałów. Wobec tego kwestionowanie i podważanie wielkości udziału wpisanego do Kw nie tylko, że wykracza poza niniejszą sprawę, ale zmierza do regulacji praw własnościowych w postępowaniu ewidencyjnym, na co przepisy Prawa geodezyjnego i kartograficznego nie zezwalają. Wyjaśnienia w tym miejscu wymaga zakres sądowej kontroli aktów administracyjnych. Stosownie do przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, natomiast kryterium kontroli jest zgodność zaskarżonego aktu - w tym przypadku decyzji z prawem. W myśl art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla ją w całości lub w części, jeśli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, względnie inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji stwierdzić należy, że prawo nie zostało naruszone. Z tych przyczyn skarga podlega oddaleniu, w oparciu o przepis art. 151 P.p.s.a.