II SA/Rz 923/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w osobie: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Solarski po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. W. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 10 grudnia 2013 r. sygn. akt II SA/Rz 923/13 oddalającego skargę E. K. i S. W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] lipca 2013 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego - p o s t a n a w i a - wniosek odrzucić. Prawomocnym wyrokiem z dnia 10 grudnia 2013 r. sygn. akt j.w. WSA w Rzeszowie oddalił skargę E. K. i S. W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2013 r. Nr [...]. Wnioskiem z dnia 27 marca 2014 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) S. W. zwrócił się o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia tego wyroku oraz ewentualnie o wznowienie postępowania sądowego w sprawie. Wskazał m.in. na zawartą w zawiadomieniu o terminie rozprawy z dnia 12 listopada 2013 r. informację, że w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się wyłącznie na wniosek strony zgłoszony w terminie 4 dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia jego sentencji. Podniósł, iż nie wiedział o oddaleniu skargi przez Sąd, czekając na doręczenie wyroku. Z otrzymanego 21 marca 2014 r. z PINB [...] upomnienia dowiedział się o prawomocności decyzji nakazującej rozbiórkę budynku, zaś 24 marca 2014 r. – w ramach darmowych porad prawnych – o 7 dniowym terminie do zgłoszenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w przypadku oddalenia skargi oraz możliwości wnioskowania o jego przywrócenie bądź wznowienie postępowania. Dodatkowo wyjaśnił, że od 9 – 17 grudnia 2013 r. przebywał poza granicami kraju i nie był w stanie we wskazanym terminie 4 dni od ogłoszenia wyroku złożyć wniosku o sporządzenie uzasadnienia. Gdyby został prawidłowo poinformowany o przysługującym mu 7 dniowym terminie na jego złożenie, z pewnością dokonałby tej czynności. Uprawomocnienie wyroku pozbawiło go możliwości dochodzenia swoich praw przed NSA i zmusiło do rozbiórki budynku, powodując istotną szkodę nadwerężającą skromny stan majątkowy jego rodziny. Czyni to jego wniosek zasadnym, a w przypadku jego nieuwzględnienia, uzasadnione jest wznowienie postępowania. Pismem z dnia 31 marca 2014 r. S. W. został wezwany do wyjaśnienia, czy jego wniosek dotyczy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, czy też skargę o wznowienie postępowania. Wezwanie to zostało doręczone 3 kwietnia 2014 r. (dowód: zalegające w aktach sądowych sprawy zwrotne potwierdzenie odbioru, podpisane przez dorosłego domownika skarżącego). Mimo wskazania w nim 7-dniowego terminu do jego wykonania oraz rygoru związanego z jego niewykonaniem, tj. przyjęcia, że skarżący żąda przywrócenia terminu, pozostało ono bez odpowiedzi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wobec braku odpowiedzi S. W. na skierowane do niego wezwanie, wniosek tego skarżącego został uznany jako dotyczący przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 10 grudnia 2013 r. Zgodnie z art. 141 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: P.p.s.a.), w sprawach w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia sentencji wyroku (druga ze wskazanych sytuacji dotyczy tylko wyroku wydanego na posiedzeniu niejawnym – art. 139 § 4 P.p.s.a., a więc nie miała w niniejszej sprawie zastosowania). Stosownie do art. 86 § 1 P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny jego uchybienia. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu; równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 1, 2 i 4 P.p.s.a.). Kluczową kwestią, wymagającą wstępnego ustalenia, pozostaje zachowanie 7-dniowego terminu do zgłoszenia wniosku o przywrócenie terminu do sporządzenia uzasadnienia wyroku. Jak wskazano powyżej, jego złożenie również nie jest nieograniczone w czasie i liczone jest od ustania przeszkody, która spowodowała, że dana czynność nie została przez stronę w przewidzianym do tego terminie dokonana. W tym zakresie, mimo argumentacji wskazującej na błędne pouczenie co do długości terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku (4 zamiast 7 dni, liczonych od ogłoszenia wyroku oddalającego skargę) oraz o powzięciu wiadomości o prawomocności decyzji nakazującej rozbiórkę z otrzymanego 21 marca 2014 r. upomnienia z PINB [...], zasadnicze znaczenie należy przypisać oświadczeniu skarżącego o przebywaniu w okresie 9 – 17 grudnia 2013 r. poza granicami kraju i braku możliwości złożenia w tym terminie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Abstrahując od braku jakiegokolwiek uprawdopodobnienia tej okoliczności, oznacza to jednak, że S. W. miał pełną świadomość upływu terminu do dokonania tej czynności, a rzekoma przyczyna stanowiąca ku temu przeszkodę ustała najpóźniej 17 grudnia 2013 r. Od następnego więc dnia należało liczyć bieg 7-dniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do sporządzenia uzasadnienia wyroku. Termin ten upłynął zatem 24 grudnia 2013 r. i w tym zakresie pozbawione praktycznego znaczenia jest ewentualne błędne pouczenie o 4 dniowym terminie do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, skoro faktycznie także w dłuższym 7-dniowym terminie wogóle wniosek nie został złożony. Nie miało to żadnego wpływu na bieg terminu do skutecznego złożenia wniosku o przywrócenie terminu do żądania sporządzenia uzasadnienia, tak samo jak powzięcie wiadomości o prawomocności decyzji nakazującej rozbiórkę budynku dopiero 21 marca 2014 r. Na tej podstawie należy uznać, że wnioskodawca nie dołożył szczególnej staranności w dbałości o własne interesy i tym samym nie spełnił niezbędnej formalnej przesłanki do ubiegania się o przywrócenie uchybionego terminu, tj. terminowego złożenia wniosku o jego przywrócenie. Spóźniony wniosek o przywrócenie terminu podlega odrzuceniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym (art. 88 P.p.s.a.). W związku z powyższym należało orzec, jak w sentencji postanowienia.