II SA/Rz 925/09

PostanowienieWSA w Rzeszowie2009-12-14

Skład orzekający: Referendarz sądowy Paweł Zaborniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca, będąca osobą bezrobotną utrzymującą się z dochodów rodziców, ponosząca znaczne koszty leczenia oraz utrzymania czteroosobowej rodziny, może zostać częściowo zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?
Ratio decidendi
Strona skarżąca, która udowodniła swoją trudną sytuację materialną, w tym bezrobocie, utrzymywanie się z dochodów rodziców, znaczne wydatki na leczenie wszystkich członków rodziny oraz niskie dochody gospodarstwa domowego, może zostać częściowo zwolniona od kosztów sądowych. Sąd, opierając się na przepisach Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, może przyznać prawo pomocy w części, wymagając uiszczenia niewielkiej kwoty wpisu sądowego, która nie zagrozi utrzymaniu koniecznemu rodziny.
Stan faktyczny
Strona skarżąca A.K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym. Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Rektora Uniwersytetu o zawieszeniu w prawach studenta. Skarżąca przedstawiła swoją trudną sytuację materialną: jest bezrobotna, utrzymuje się z dochodów rodziców, którzy utrzymują czteroosobową rodzinę (łącznie ok. 2000 zł netto miesięcznie), a wszyscy członkowie rodziny ponoszą znaczne koszty leczenia. Wymagany wpis sądowy wynosił 200 zł.
Rozstrzygnięcie
1) zwolniono stronę skarżącą od kosztów sądowych ponad wysokość 50 zł; 2) w pozostałym zakresie odmówiono zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Referendarz sądowy Paweł Zaborniak po rozpoznaniu w dniu 14.12.2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A.K., o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, do sprawy skargi A.K., na decyzję Rektora Uniwersytetu [...], z [...].10.2009 r. znak [...], wydaną w przedmiocie zawieszenia w prawach studenta Uniwersytetu [...], - postanawia – 1) zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych ponad wysokość 50 zł (słownie: pięćdziesiąt złotych), 2) w pozostałym zakresie odmówić zwolnienia od kosztów sądowych. Sygn. II SA/Rz 825/09 Uzasadnienie A. K. wnioskiem PPF z 23.11.2009 r. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA) o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Sprawa o sygn. II SA/Rz 825/09 została wszczęta ze skargi A. K. na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] wydaną w przedmiocie zawieszenia w prawach studenta. Skarga w/w osoby do chwili obecnej nie została rozpoznana przez Sąd. Sytuacja majątkowa skarżącej A. K. została dokładnie opisana we wniosku PPF, a także w skardze na decyzję Rektora U [...]. W uzasadnieniu podkreślono bardzo zły stan finansowy skarżącej i jej rodziny. Strona nigdzie nie pracuje, utrzymuje się wyłącznie dzięki pomocy finansowej rodziców. Zamieszkuje wraz z ojcem i matką, a także z niepełnoletnim bratem. Podstawą utrzymania czteroosobowej rodziny jest dochód w łącznej kwocie 3’200 zł brutto. Kwota netto tych dochodów została określona w wysokości ok. 2’000 zł. Miesięczny koszt utrzymania domu został oszacowany na 600 zł. Kwota ta nie uwzględnia kosztów wyżywienia, zakupu ubrań, wizyt lekarskich oraz kosztów nabytych leków. Strona złożyła oświadczenie, iż wszyscy członkowie jej rodziny leczą się u lekarzy specjalistów. Gospodarstwo domowe skarżąca prowadzi w domu jednorodzinnym o pow. 120 m². Rodzina dysponuje także nieruchomością rolną o pow. 10a. Na obecnym etapie postępowania sądowego, skarżąca zobowiązana jest do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 200 zł. Stwierdzono, co następuje: W niniejszej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy został ograniczony przez A. K. do pełnego zwolnienia od kosztów sądowych (tj. opłat i wydatków). Wobec tego skarżąca obowiązana jest udowodnić, że wysokość istniejących i przyszłych obciążeń finansowych związanych z ciężarem opłat i wydatków sądowych przekracza zdolności dochodowe rodziny K. Innymi słowy, pokrycie tych kosztów spowoduje powstanie uszczerbku na poziomie utrzymania koniecznego, czyli możliwości zakupu dóbr i usług o charakterze podstawowym. Przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym zostały określone w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej p.p.s.a.). Podany przepis zobowiązuje stronę do wykazania, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Treść powołanych unormowań podkreśla wyjątkowy charakter instytucji prawa pomocy. A. K. w wymaganym przez procedurę stopniu, udowodniła zaistnienie w jej przypadku pozytywnych przesłanek przyznania prawa pomocy. Strona jest osobą bezrobotną; pozostaje na utrzymaniu rodziców. Rodzice skarżącej wydatkują także na koszty utrzymania małoletniego R. K. Oprócz zwykłych kosztów utrzymania w postaci żywności, ubrań czy przedmiotów służących higienie, rodzina K. wydatkuje znaczące kwoty na swe leczenie. Według oświadczenia strony, wszyscy członkowie gospodarstwa domowego pozostają pod opieką lekarską. Koszty tej opieki wpływają, co oczywiste, na obniżenie zdolności majątkowych strony skarżącej. Nie można także pominąć, iż aktualna pora roku stawia przed rodziną konieczność pokrycia większych niż zwykle kosztów zakupu energii oraz ubrań a także przygotowań do świąt. Dochody rzeczywiste czteroosobowej rodziny określone w łącznej kwocie 2000 zł, są wobec koniecznych wydatków, zbyt skromne, aby mogły wystarczyć zarówno dla zachowania poziomu koniecznego utrzymania czterech osób oraz wysokich kosztów postępowania sądowego. Jednakże, aby przynajmniej w części zrekompensować utratę wpływów spowodowaną zwolnieniem strony od kosztów sądowych należy wymagać uiszczenia przynajmniej pewnego ułamka kwoty wpisu sądowego wynikającego z faktu złożenia skargi do WSA. Z pewnością, nie zagrozi utrzymaniu koniecznemu rodziny K. uiszczenie 50 zł wpisu sądowego z tytułu wniesienia skargi. Pozostałe koszty sądowe, czyli wszelkie koszty w wysokości ponad granicę 50 zł, zostaną wobec skarżącej A. K. zniesione w całości. Wydanie takiego rozstrzygnięcia znajduje umocowanie w normie art. 245 § 3 i 4 oraz art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Z przedstawionych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia w oparciu o art. 245 § 3 i 4, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło