II SA/Rz 928/12

z dnia 29 listopada 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie: Przewodniczący - Sędzia WSA Zbigniew Czarnik po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2012 r. w Rzeszowie na posiedzeniu niejawnym wniosku A.N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi A.N. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [..] z dnia [..] grudnia 2010 r. nr [..] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia - p o s t a n a w i a - odmówić przyznania prawa pomocy. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł A.N. wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. W uzupełnieniu podania sprecyzował, że domaga się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego lub adwokata. Uzasadniając wniosek wyjaśnił, że od 12 miesięcy nie osiąga żadnego dochodu. Pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z A.N. – matką, J.N. – ojcem oraz M.N. – bratem. Wyraził przy tym ocenę, że dane ww. osób nie powinny być sądowi potrzebne, a wymóg ten narusza przepisy ustawy o ochronie danych osobowych. Wnioskodawca uznał następnie, że majątek wymienionych osób jest ich prywatną sprawą, sam natomiast nie posiada żadnego. Postanowieniem z dnia 13 listopada 2012 r. referendarz sądowy odmówił stronie przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie. W przepisanym terminie skarżący wniósł sprzeciw. Wyraża ocenę, że złożył prawidłowo wypełniony wiosek i wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien opierać się na oświadczeniu strony, zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 i art. 252 § 1 p.p.s.a. Wymóg ten został przez niego spełniony. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: stosownie do przepisu art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn.zm., dalej "P.p.s.a.") w razie wniesienia sprzeciwu postanowienie referendarza sądowego traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Wniosek skarżącego nie zasługiwał na uwzględnienie. Zgodnie z przepisami art. 246 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku dla siebie i rodziny. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym oraz oświadczenie strony o niezatrudnieniu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Z cytowanej regulacji wynika, że wykazanie braku jakichkolwiek lub dostatecznych środków ciąży na wnioskodawcy. Powinien on opisać i wykazać w sposób przekonywający Sąd swoją sytuację majątkową oraz rodziny, z którą prowadzi wspólne gospodarstwo domowe. Spełnieniem tego wymogu nie jest samo oświadczenie takiej treści, jeżeli budzi ono uzasadnione wątpliwości. Oświadczenie takie podlega swobodnej ocenie Sądu. Z analizy wniosku o przyznanie prawa pomocy i pozostałych wypowiedzi skarżącego wynika, że nie chce on ujawnić rzeczywistej sytuacji majątkowej rodziny. Z treści wypowiedzi zawartej w polu 7.1. druku PPF (k.23v) wynika, że członkowie rodziny posiadają majątek, jednak wolą skarżącego jest zachowanie jego stanu w tajemnicy. Strona kwestionuje natomiast wymogi przewidziane w powszechnie obowiązujących przepisach prawa, które zgodnie z art. 83 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 ze zm.) zobowiązany jest przestrzegać. Powinien zatem z opisanego obowiązku się wywiązać. W przedstawionych okolicznościach Sąd nie mógł uwzględnić wniosku o przyznanie prawa pomocy w całości lub chociażby w części. Skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, ewentualnie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W rozpoznawanej sprawie aktualnie na należne koszty składa się tylko wpis od skargi w kwocie 100 zł, a udział w postępowaniu zawodowego pełnomocnika nie jest obowiązkowy. Podkreślenia wymaga, że przyznanie prawa pomocy stanowi wyjątek od zasady udziału strony w ponoszeniu części kosztów postępowania inicjowanego jej pismem. Dlatego obowiązkiem zainteresowanej strony jest współdziałanie we wnikliwym wyjaśnieniu jej sytuacji majątkowej, czego A.N. unika. Z podanych względów na podstawie art. 260 i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.